W wersji irlandzkiej systemu progresywnego (stworzonej przez Waltera Croftona, 1854) okres kary podzielony był na cztery etapy, podzielone z kolei na fazy, o zmniejszającym się rygorze odbywania kary: od prac ciężkich, wykonywanych w samotności i w surowych warunkach, aż do coraz lepszych warunków, lżejszych i ciekawszych prac, powrocie do kontaktów z innymi ludźmi, aż do częściowego powrotu do kontaktów ze społeczeństwem.
Dalszy rozwój systemów penitencjarnych Na bazie systemu progresywnego, w kolejnych dekadach, tworzono (przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych i Anglii) inne systemy penitencjarne: system regresywny (gdzie więzień zaczynał od najlepszych warunków i najmniejszego rygoru, a w razie złego zachowania jego sytuacja ulegała pogorszeniu), system reformatoriów (Stany Zjednoczone, ich celem było dążenie do wychowania więźnia), zakłady borstalskie (dążenie do wychowania nieletnich więźniów, po początkowym okresie ciężkiej pracy fizycznej, więzień przechodził do zmniejszonego rygoru w przestrzeni pozbawionej oznak więzienia i przypominającej normalne życie).
Współcześnie, w większości krajów (także w Polsce) systemy penitencjarne oparte są na doświadczeniach związanych z systemem progresywnym i ucieleśniające zasady wolnej progresji i indywidualizacji postępowania ze skazanym.