Widząc tę tendencję, rząd w 1881 roku obniżył opłaty za wykup nadziałów o 25%, a w 1907 roku całkowicie anulował wszystkie zaległości pieniężne z tego tytułu. Nie mogło to jednak odwrócić wszystkich negatywnych skutków zadłużenia wsi. Ponadto instytucja gminy wiejskiej utrudniła popularyzowanie się wśród chłopów postawy przedsiębiorczości i dążeń do inwestycji we własny grunt (chłopi zdawali sobie sprawę, że w razie nowego podziału ziemi mogą go stracić). Szczegółowe ustalenia regulujące pozycję społeczną chłopów sprawiły z kolei, że nie wykształciła się wśród nich świadomość obywatelska ani chęć uczestnictwa w życiu społecznym. Wreszcie zachowanie własności większości łąk i lasów w rękach właścicieli doprowadziło do stałych zatargów między nimi a chłopstwem (chłopi pańszczyźniani korzystali z łąk i lasów w sposób nieograniczony) i wprowadziło brak równowagi do gospodarki rolnej.
Reforma uwłaszczeniowa została negatywnie przyjęta przez rosyjskie ziemiaństwo. Ogólnie jednak jej odbiór, bezpośrednio po ogłoszeniu, był w Rosji pozytywny.