thumb|180px|Ukiyo-e przedstawiające Umi-bōzu autorstwa Kuniyoshi Utagawy thumb|180px|Umi-bōzu, ilustracja z Kiizōtanshū , nazywany również umi nyūdō (morski łysol), funa nyūdō (łódkowy łysol) lub kuroki nyūdō (czarny łysol) − potwór pochodzący z japońskiego folkloru pojawiający się na morzu lub w pobliżu. Powszechnie uważano iż pochodził on od ryb, stąd w jego opisie można spotkać wiele cech charakterystycznych dla tych zwierząt. W podaniach można spotkać dwa różne opisy tej istoty.

Według niektórych przekazów miał on ciało żółwiaka chińskiego i łysą głowę, osiągał długość do 1,80m. Mimo dość dużych rozmiarów nie należał on do odważnych, złapany przez ludzi płakał i błagał o życie. Z kolej w niektórych opowieściach jest on potworem o czarnej barwie i miał wielkość połączonych ze sobą sześciu ludzkich głów. Był on dużo groźniejszy dla ludzi, pojawiał się na środku morza i wywoływał silne wiatry oraz fale. Aby uniknąć zatopienia należało nie patrzeć na niego i zachować absolutną ciszę, jeśli ktoś wypowiedział jego imię wywracał statek, na którym znajdował się nieszczęśnik. W historii z Kiizōtanshū pojawia się czarny potwór morski, który w miejscu ust miał długi dziób.