Śmierć następuje w wyniku ośrodkowego porażenia oddechu. W przeszłości przypisywano kąkolowi zwiększanie podatności na zachorowanie na trąd.
W przypadku zwierząt, obecność 2–5 nasion kąkolu na 1000 ziarniaków zboża stanowiących paszę spowodować może padnięcie bydła i drobiu, a w przypadku świń wystarczy nawet 1 nasiono na 1000 ziarniaków zbóż.
Roślina jest bogatym źródłem saponin. Badania przeprowadzone z wykorzystaniem zaawansowanej techniki chromatografii cieczowej sprzężonej ze spektrometrią mas (LC-Orbitrap) pozwoliły na identyfikację 49 saponin triterpenowych w korzeniu. Są to związki z grupy tzw. GOTCAB, głównie pochodne kwasu gipsogeninowego, chinowego i oleanolowego. Struktura tych cząsteczek składa się z części cukrowej przyłączonej do triterpenu w dwóch miejscach (tzw. bidesmozydy), rozgałęzionego trisacharydu w pozycji C-3 oraz dłuższego, często acetylowanego łańcucha z czterech lub pięciu cukrów w pozycji C-28.