Smoleńska Ikona Matki Bożej, ros. Смоленская икона Божией Матери, Smolenskaja Ikona Bożyjej Matieri – jedna z najbardziej czczonych ikon prawosławnych. Należy do typu ikonograficznego Hodegetria z Chrystusem. Dziecko trzyma w lewej ręce zwinięty zwój pisma, prawą ręką błogosławi.
Historia wizerunku Według legendy autorem oryginału był Łukasz Ewangelista. Ten wizerunek na Ruś przywiozła z Bizancjum księżniczka bizantyjska (Anna?) w 1046 roku. Była ona córką Konstantyna IX Monomacha, na Ruś przybyła, aby poślubić księcia Wsiewołoda. Włodzimierz Monomach, syn i następca pary książęcej, będąc jeszcze księciem smoleńskim, podarował ikonę w 1079 roku smoleńskiemu soborowi Zaśnięcia Matki Bożej. Wkrótce po tym ikona została uznana za cudowną. Być może wtedy zaczęła być określana Smoleńską. Przywieziony przez księżniczkę bizantyjską obraz nie zachował się.
W 1398 roku Smoleńska Ikona Matki Bożej została przewieziona do Moskwy, dzięki temu kult rozpowszechnił się na większe obszary. Pozostawała w Moskwie do 1456 roku, po czym została zwrócona do SmoleńskaA. Prasał, Mały słownik ikon maryjnych, s. 12.. Podczas II wojny światowej oryginalna ikona przypuszczalnie została zrabowana lub zniszczona przez Niemców, nie została odnalezionaН.