Część źródeł wskazuje na to, że Kemal wśród najbliższych przodków miał osoby pochodzenia albańskiego bądź słowiańskiego (na co wskazują jego cechy wyglądu – blada cera, blond włosy i niebieskie oczyGreat leaders, great tyrants?: Contemporary views of World rulers who made history, Arnold Blumberg, Greenwood Publishing Group, 1995, , s. 7.), niektóre sugerują nawet, że etnicznym Albańczykiem był sam Ali RızaIsaac Frederick Marcosson, Turbulent Years, Ayer Publishing, 1969, s. 144.Richmond, Yale, From Da to Yes: understanding the East Europeans, (Intercultural Press Inc., 1995), s. 212..
Po urodzeniu otrzymał imię Mustafa. Drugie imię Kemal (oznaczające perfekcję lub dojrzałość) nadał mu jego nauczyciel matematyki Üsküplü Mustafa EfendiAli Fuat Cebesoy, Sınıf arkadaşım Atatürk: okul ve genç subaylık hâtıraları, İnkılâp ve Aka Kitabevleri, 1967, s. 6.Afet Inan, Atatürk hakkında hâtıralar ve belgeler, Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1959, s. 8. lub przyjął on je sam na cześć nacjonalistycznego poety Namıka KemalaMango, Atatürk, s. 37.. We wczesnej młodości uczęszczał do szkoły religijnej, gdzie pomimo niechęci samego Mustafy, wysłała go matka. Za namową ojca porzucił religijną edukację i rozpoczął naukę w prywatnej szkole o bardziej świeckim charakterze.