Znaczna część świata społecznego musi wydawać jej się nieprzewidywalna, ponieważ w obliczu aktualnych informacji nie potrafi przytoczyć swoich ani cudzych wcześniejszych przekonań lub oczekiwań.

Ślepota umysłu w teorii symulacji Według Harrisa, Gordona i Goldmana ślepota umysłu wynika z niezdolności do używania wyobraźni, a także wysuwania przypuszczeń oraz posługiwania się założeniami na temat rzeczywistości sprzecznymi z faktami („co by było gdyby..”, „przypuśćmy, że..”). Byłaby to więc konsekwencja bardziej ogólnego niedorozwoju (Harris, Gordon, Curie) skutkującego problemami z abstrakcyjnym myśleniem, który powodowałby trudności z czytaniem umysłu innych, ponieważ jest to aktywność wymagająca przyjęcia perspektywy drugiej osoby.

Ślepota umysłu w teorii empathizing–systemizing Teoria E-S sugeruje, że ludzie mogą być oceniani na podstawie ich wyników w dwóch wymiarach: zdolności do empatii oraz wielkości zainteresowania systemami (dążenie do analizowania i konstruowania ich). Bazując na tej teorii możliwe jest wyjaśnienie społecznych i niespołecznych trudności towarzyszących autyzmowi. Wyjaśnia ona nie tylko społeczne, komunikacyjne trudności towarzyszące tej chorobie np.