Zgodnie z poglądem reprezentowanym przez Michaiła Bachtina, skupia się on między innymi na formalnych cechach komunikacji. Z kolei według Carolyn Miller gatunek winien koncentrować się na powtarzających się okolicznościach socjokulturowych. Jednak niektóry krytycy starają się zestawiać formalistyczne i socjokulturowe koncepcje z cechami nowych mediów, które trudno ująć w tradycyjnych ramach klasyfikacji gatunkowej.
Nacisk na cechy formalne w rodzajach mowy Pierwsza grupa krytyków retorycznych, przykładowo teoretyków takich jak Michaił Bachtin, stosuje cechy formalne do analizy tekstu. Zgodnie z ich myślą język powstaje przez serię wypowiedzi, które odzwierciedlają specyficzne warunki oraz cele określonych aspektów językowych. Aspekty te posiadają zawartość tematyczną, styl i kompozycję, która tworzy rodzaje mowy. Rodzaje mowy są zróżnicowane ze względu na różne przejawy ludzkiej aktywności. W "Problemach literatury i estetyki" Michaił Bachtin zwraca uwagę na znaczącą różnicę pomiędzy pierwotnymi (prostymi) i wtórnymi (złożonymi) rodzajami mowy. Według Bachtina pierwotne rodzaje mowy kształtują wtórne, przykładowo powieści, dramaty, wszelkie rodzaje badań naukowych i komentarzy.