Powstanie Utworzenie Muzeum Śląskiego w Katowicach było ściśle związane z powołaniem w 1924 roku Towarzystwa Muzeum Ziemi Śląskiej, którego zadaniem było gromadzenie pamiątek kultury materialnej i duchowej wytworzonych na Śląsku. Powołano ono na zebraniu w sali gimnastycznej katowickiego gimnazjum (późniejsza siedziba III Liceum Ogólnokształcącego), z inicjatywy m.in. Ernesta Farnika, Stanisława Ligonia, Konstantego Prusa i ks. Emila Szramka. Ustalono, iż będą prowadzone działania mające na celu nabycie eksponatów z rąk prywatnych i umieszczenie ich w szkołach nim znajdzie się odpowiedni lokal na muzeum. Przewodniczącym towarzystwa został Ernest Farnik, a swoją siedzibę miało w budynku szkoły przy ulicy ks. J. Szafranka.
W 1927 roku idea powstania muzeum zaczęła się materializować. Wówczas to wojewoda śląski Michał Grażyński przy Śląskim Urzędzie Wojewódzkim powołał Oddział Sztuki, który formalnie był połączony z urzędem konserwatora zabytków. 27 lipca tego samego roku powołał Tadeusza Dobrowolskiego na stanowisko okręgowego konserwatora zabytków i kierownika Muzeum Śląskiego.