Kolejna mówi o Polakach walczących w Hiszpanii, których nazwę przeciwnicy na ogół przez pomyłkę rozciągali na ich katalońskich sojuszników; wskazuje się albo na wojnę o sukcesję hiszpańskąJoan Avenallada, Viatge a l'origen dels insults, Badalona 2006, , s. 30, albo na okres napoleońskiLa Vanguardia 23.11.1995, dostępna tutaj, albo na francuską interwencję w roku 1823La Vanguardia 17.08.2006, dostępna tutaj. Jeszcze jedna teoria wraca do postaci Luisa José Sartoriusa, wskazując, że jakoby z tytułu jego katalońskich koneksji nazwa miała zostać rozciągnięta na KatalończykówPer què Polacs?, [w:] serwis directe.cat 11.09.2008, dostępny tutaj.
Niektórzy autorzy snują paralele między polskim ruchem niepodległościowym z końca XIX wieku i nabierającymi dynamizmu nacjonalizmami katalońskimEnric Prat de la Riba miał explicite przytaczać przykład polski tłumacząc różnicę między narodem a państwem, zob. El catalanismo mira hacia Polonia con admiración, [w:] serwis Blog de Xavier Casals, dostępny tutaj czy baskijskimzob. np. argument baskijskiego nacjonalisty z końca XIX wieku: „quedo ahora plenamente convencido de que no es Vd. español, sino bizcaino. Los polacos nunca se dirán rusos o alemanes, sino polaco”, cytowane za Fernández-Mayoralas Palomeque 2002, s. 210.