thumb|Ulotka w językach hebrajskim i jidysz odwodząca ludność wyznania mojżeszowego od szpiegowania na rzecz Rosjan będąca załącznikiem do pisma Komisji Rządowej Spraw Wewnętrznych i Policji z 21 lutego 1831 roku Noc 15 sierpnia 1831 (noc sierpniowa, rebelia sierpniowa) – w historiografii powstania listopadowego termin stosowany w odniesieniu do fali gwałtownych, masowych wystąpień ludu warszawskiego i części wojska, połączonych z samosądami, w nocy z 15 na 16 sierpnia i w dzień 16 sierpnia 1831. Główną przyczyną rozruchów było powszechne niezadowolenie mieszkańców Warszawy z niekorzystnej sytuacji militarnej (wojna polsko-rosyjska) oraz ignorowanie przez władzę żądań szybkiego osądzenia i ukarania osób oskarżanych o szpiegostwo lub zdradę.
W wyniku rebelii śmierć poniosły 34 osoby (lub według niektórych źródeł 35 osób), rannych zostało około 14. Większość ofiar została wywleczona z więzień i powieszona na latarniach ulicznych lub zakłuta bagnetami. 16 i 22 sierpnia 1831 na rozkaz gen. Jana Krukowieckiego rozstrzelano 5 osób, które dopuściły się samosądów lub rabunków.