thumb|250px|right|Obelisco en memoria d'os cayitos mientres a Primera y a Segunda Guerras mundials, en Maule-Lextarre, Iparralde. thumb|250px|right|Tropas francesas en o frent de Verdún. "Azken agurraren negarra" (en aragonés O lamento d'a zaguera despedida) ye una canción composata y escrita por o cantautor basco Gorka Knörr.
En o País Basco gosa decir-se-ne "Morts pour la Patrie", en estar ista a frase que se repite de contino en a canción. Ista frase amaneix inscrita en toz os obeliscos memorials estendillatos por toda a cheografía francesa en memoria d'os cayitos d'a Primera Guerra Mundial.
Historia Ista canción s'adedica a los chóvens bascos de Iparralde que morioron en luitando en as filas de l'Exercito francés mientres a Primera Guerra Mundial entre os anyos 1914 y 1918. Como diz a cant, en ixas envueltas a mayor parte d'os combatients bascos que morioron en as trincheras nomás que sapeban charrar l'idioma basco (u eskuara, como en dicen en cuantos puestos d'Iparralde) y sapeban poquet (u mesmo no en sapeban cosa) de l'idioma francés, en estar orichinarios de comarcas rurals d'Iparralde (como tambén s'escaicía con muitos chóvens combatients bretons, que morioron tamién en proporción superior a los franceses en ixa guerra).
En a suya zaguera estrofa, a frase "ixos que mos desterroron enta as Landas" fa referencia a las deportacions masivas d'o sieglo XVIII de bascos dende Iparralde enta as Landas que facioron os franceses, por ixo a ironica frase de "agora mos cal morir por ixos que mos desterroron enta as Landas".
Como atras curiosidaz lingüisticas, cal citar o guinyo que fa Gorka Knörr con as palabras "Eskuara", "Eskual semea" u con o verbo "gindutenekila" que se fan servir especificament en Iparralde (País Basco Norte), en contraposición a las palabras "Euskara", "Euskal semea" u a o verbo "gintuztenekin" que s'emplegan en Hegoalde (País Basco Sud).
En rematar a canción, se i diz "Su mai lo visitará, en una tumba en tierras foranas" que ye o triste final d'a mayor parte d'os chóvens que prenioron parte en ixa guerra.
Parolas
Vinclos externos A canción "Azken agurraren negarra" en Youtube, incluyindo-ie a letra. Vidio 1. A canción "Azken agurraren negarra" en Youtube, incluyindo-ie a letra. Vidio 2.
Categoría:Cancions tradicionals bascas Categoría:Cancions en basco