A Republica Socialista de Vietnam (en vietnamita Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam) ye un país y estau d'Asia, o mas oriental d'a peninsula Indochina en o Sud-este asiatico, y muga con China a lo norte, Laos a lo nord-ueste y Cambocha a lo sud-ueste. A l'este de Vietnam i ye a mar de China Meridional y l'oceano Pacifico (con mas de 3.000 km de costas), mientres que a o sud-ueste en ye o golfo de Siam. A capital d'o país se troba en Ciudat Ho Chi Minh, dende a reunificación de Vietnam en 1976 en rematar a Guerra de Vietnam con a victoria de Vietnam d'o Norte sobre Vietnam d'o Sud y o suyo aliato Estaus Unius.
Vietnam tien una población de 87 millons de personas (lo que fa que sía o 13eno país mas poblato d'o mundo y o 8eno d'Asia) en una superficie de 329.560 km², con una densidat de población de 246 hab/km². D'alcuerdo a las cifras oficials, tenió un creiximiento d'o 8,17% en o suyo PIB en 2008, lo que fa de Vietnam o segundo país de l'Extremo Orient en rapedo creiximiento economico y o primero d'o Sud-este asiatico.
Politicament, Vietnam ye una republica popular, estando l'actual president d'o país Truong Tan Sang y estando-ne o primer ministro Nguyen Tan Dung.
Encara que Vietnam ye conoixito en o mundo occidental mas que mas por a Guerra de Vietnam y por as guerras anteriors que facioron d'iste país un contino campo de batalla dende primerías d'os anyos 1940 dica primerías d'os anyos 1980, poseye una muit interesant cultura y ye una nación con una historia prou antiga, estando amás en l'actualidat un país con un potencial economico en contino creiximiento, un exito economico que resultó en l'ingreso d'o país en a Organización Mundial d'o Comercio en 2007. En l'actualidat ye un d'os grans productors industrials d'Asia substituyendo parte d'a producción d'atros países prencipalment per los suyos baixos costes laborals.
Historia
Encara que o feito historico por o cual gosa estar conoixito Vietnam en os países occidentals ye a succesión de guerras mientres o sieglo XX, que prencipioron con a ocupación chaponesa mientras a Segunda Guerra Mundial en os anyos 1940 ta de contino enlazar con a Guerra d'Indochina y a Guerra de Vietnam dica meyatos d'os anyos 1970 y que mesmo continaron con a invasión de Cambocha y os chicoz enfrontamientos militars con China en a suya muga norte en os anyos 1980, o país tien una luenga y rica historia, dillá d'ixos escaicimientos militars, d'una man como estau independient y d'atra man como un territorio conquiesto bella vegata por os chineses u dende meyatos d'o sieglo XIX por os franceses.
A colonización francesa
A presencia colonial francesa prencipió en 1787, cuan sinyoron un tractau con Nguyễn Phúc Ánh (d'a dinastía Nguyễn) por o cual li atorgaban a suya aduya ta que se proclamase emperador con o nombre de Gia Long, en recebendo como pre a isla de Poulo Condor, en o sud d'o país.
Dende meyatos d'o sieglo XIX Francia teneba prou intrés en a ocupación de territorios colonials en a redolada de l'actual Vietnam. En primeras con l'aduya d'os espanyols (que teneban amanata a suya colonia en Filipinas) pero dimpués en solitario, prencipioron a suya ocupación en Vietnam en 1858 en desembarcar en la ciudat de Đà Nẵng, en a costa occidental d'o territorio. Teoricament, yera nomás que ta protecher a os misioners cristianos, pero en a practica as tropas francesas s'estendilloron por o país, en ocupando tamién Saigón.
Francia ocupó entre 1862 y 1884 os tres territorios que alavez feban parte de l'actual Vietnam (Cochinchina, Annam y Tonkin) amás d'os territorios mugants de Cambocha (1863) y Laos (1893). Con toz istos territorios establió una colonia, denominata Indochina francesa.
Con a colonización francesa, d'una man prencipió una activa explotación colonial en forma de producción de materias primas, como té, café u tabaco, pero d'una atra man amanixioron cambios destacatos en a cultura y en a sociedat vietnamitas. En primeras, por l'acceso a la cultura occidental a traviés d'o contacto con a luenga francés d'os colonizadors, u tamién por a expansión d'o cristianismo en o territorio.
Sindembargo, tamién s'estendilló por o territorio vietnamita la ideolochía d'o nacionalismo, fomentata amás por o feito que os franceses no teneban guaire respeto respective d'os dreitos civils d'os vietnamitas. Amanixioron asinas bellos politicos nacionlistas vietnamitas, como Phan Boi Chau u Phan Chu Trinh, encara que qui adquirió dimpués ampla importancia historica estió un atro d'éls, Ho Chi Minh.
Sieglo XX Segunda Guerra Mundial left|thumb|250px|Militars franceses en 1945 mientres a ocupación chaponesa d'Indochina. Mientras a Segunda Guerra Mundial, tropas chaponesas ocuporon o país en 1941 en a dita invasión chaponesa d'Indohina, inicialment nomás que como aliaus d'a Francia de Vichèi que representaba a o Gubierno colonial francés en a colonia d'a Indochina francesa y que en ixas envueltas colaboraba con o Tercer Reich y con as Potencias de l'Eixe mientres o gubierno d'o mariscal Philippe Pétain. Con a ocupación d'o territorio vietnamita, os chaponeses preteneban d'una man disponer de bases aerias y bases navals ta controlar a mar de China Meridional y protecher o flanco d'o suyo ataque posterior enta Filipinas (controlata por os Estaus Unius) a l'este y l'abance enta la colonia neerlandesa d'as Indias Orientals Neerlandesas a lo sud, a on esperaban trobar una fuent de suministros de materias primas (mas que mas, petrolio y alimentos en forma de roz). O Exercito francés destinato en Vietnam no s'adhibió como en atras colonias francesas a Charles de Gaulle y a la suya Francia Libre, en prexinar que de fer-lo serían atacatos por os chaponeses, pero en os zaguers momentos d'a guerra os chaponeses los desarmoron y facioron presoners.
Asinas, a sola resistencia efectiva contra a ocupación chaponesa de Vietnam y d'a resta d'a Indochina francesa proveniba de guerrillas nacionalistas de cuchas, con muita influyencia comunista (o Viet Minh se fundó en 1941), y estioron istas guerrillas as receptoras de l'aduya militar d'os Aliaus (mas que mas estausunidense, encara que tamién britanica), basando en a recepción d'ixos suministros a suya posterior fuerza dimpués d'a redota chaponesa. Amás, en amanar-se la fin d'a ocupación chaponesa, Ho Chi Minh proclamó unilateralment a independencia de Vietnam o 2 de setiembre de 1945, antis mesmo de que i plegasen as tropas de l'Exercito britanico que heban de desarmar a los chaponeses, en un chesto que os estausunidenses aprecioron prou y que os britanicos, que teneban as alufras de continar controlando economicament y politica a colonia si ista plegaba en a suya independencia, tamién acceptoron prou bien. Antiparte, os chaponeses heban proclamau por a suya parte en os zaguers días d'a guerra una cuasi independencia de facto a traviés d'un Gubierno titella ta dificultar a recuperación d'o poder colonial francés.
Guerra d'Indochina
right|thumb|250px|Lanzamiento de paracayidistas ta reforzar as posicions francesas en Dien Bien Phu en 1954 mientres a batalla d'o mesmo nombre. Asinas, cuan os franceses tornoron en rematar a guerra, troboron un país prou diferent d'o Vietnam colonial anterior a la guerra, a on o nacionalismo heba creixiu substancialment y a on bi heba dezaga d'él un poder capaz mesmo de redotar-los en o frent de batalla, con soldatos entrenatos en a guerra de guerrillas y con armamento moderno, a vegatas mesmo mas moderno que as armas que feban servir as tropas francesas. Sindembargo os franceses preboron de restablecer o suyo poder colonial prencipiando asinas un nuevo periodo de luitas, mas que mas en foma de guerra de guerrillas, en o que se conoix como Guerra d'Indochina. En ista guerra os franceses no teneban ni as simpatías ni o refirme ni d'os britanicos ni d'os estausunidenses y amás se troboron con un chenero de guerra, a guerra de guerrillas, que ni conoixeban ni teneban meyos militars ta ganar. Antiparte, os estausunidenses refusoron de colaborar en o esfuerzo de guerra francés, en negando-lis o emplego d'as suyas armas mas modernas, estando asinas obligatos os franceses a fer servir armamento obsoleto procedent d'a suya producción anterior a la Segunda Guerra Mundial u de l'armamento conquiesto a os alemans mientres a guerra.
O Gubierno francés, en veyer que a vía militar no plegaba en os suyos obchectivos, prebó de plegar en una solución politica a traviés de reunions con os nacionalistas vietnamitas d'o Việt Minh lideratos por Ho Chi Minh y prencipioron asinas una serie de reunions en a ciudat suiza de Chinevra. Antiparte, en ixos mesmos momentos os franceses preboron de millorar a suya posición negociadora en controlando parte d'o territorio d'o norte de Vietnam que dica l'inte no controlaban y establioron una base militar en Điện Biên Phủ, clavata en bel meyo d'a selva tropical, que pensaban que poderban abastecer por vía aeria a traviés d'una chicota pista u aeropuerto militar. Sindembargo, o lider militar vietnamita, Võ Nguyên Giáp, i veyió a suya oportunidat de dar un golpe definitivo a o poder militar francés y prencipió o seche d'a base, en o que se conoix como batalla de Điện Biên Phủ, que remató o 7 de mayo de 1954 con l'absoluta redota francesa y a rendición d'as tropas cercatas, que amás yeran mas que mas paracayidistas, un cuerpo d'elite aintro de l'exercito francés. Asinas, a posición d'os negociadors vietnamitas quedó prou reforzata y en chulio Francia sinyó os Alcuerdos de Chinevra, seguntes os cuals Vietnam quedaba provisionalment dividito en dos partes: d'una man un Vietnam d'o Norte independient baixo o control d'o Việt Minh de Ho Chi Minh, y d'atra man un Vietnam d'o Sud encara tutelato por Francia dica la celebración posterior d'unas eleccions libres que reunificarban o país.
Guerra de Vietnam
right|thumb|250px|Tropas d'infantería estausunidense transportatas en helicoptero mientres as actividaz militars en a guerra de Vietnam. A guerra de Vietnam prencipió cuan Ngô Đình Diệm, un ministro d'o Gubierno de Vietnam d'o Sud con ideolochía nacionalista y anticomunista que yera aliato d'os Estaus Unius y que heba conquerito o poder en o país dimpués d'un golpe d'estau feito con l'aduya estausunidense cuan os franceses albandonoron o país, derrocó a monarquía de Bảo Đại y proclamó a Republica, negando-se amás a cumplir os Alcuerdos de Chinevra que recullían a celebración d'unas eleccions libres ta reunificar Vietnam, en considerar que de fer-se ixas eleccions fácil que perdese y que por contra las ganarían os comunistas.
En ixas condicions, os dirichents de Vietnam d'o Norte tamién creyeron que yera una buena oportunidat ta organizar una sublevación en o sud, derrocar a o gubierno nacionalista de Diem y reunificar o país por a fuerza d'as armas sin os risques d'un proceso electoral, considerando a suya acción una simpla continación d'a Guerra d'Indochina. Ta ixo, reactivoron en 1957 a os guerrillers que heban feito parte d'a resistencia contra Francia y que viviban en o sud, y ninvioron suministros, equipo militar, armas y cuadros politicos y militars enta o sud por medio d'una rota que trescruzaba a selva tropical d'o país dende o norte enta o sud, a dita Rota Ho Chi Minh, en a honor de Ho Chi Minh, l'historico líder d'a luita por a independencia contra os franceses. Teneban tamién l'aduya lochistica d'a China de Mao Zedong y d'a Unión Sovietica de Leonid Brezhnev, que consideraban ista luita en o marco d'a Guerra Fría como un medio de socavar a influencia d'os Estaus Unius en a redolada y mesmo en tot o Sud-ueste d'Asia. left|thumb|250px|Tropas estausunidenses en patrullando en a selva tropical mientras a guerra de Vietnam.