Un misil balísticu intercontinental o ICBM (intercontinental ballistic missile, poles sos sigles n'inglés) ye un misil de llargu algame, más de 5500 quilómetros, qu'usa una trayeutoria balística qu'implica un importante ascensu y descensu, incluyendo trayectories suborbitales y parcialmente orbitales, desenvolviéndose a lo llargo de la carrera espacial. Un ICBM estremar d'otros misiles balísticos como los IRBM (Intermediate Range Ballistic Missile, «misil balísticu de mediu algame») o los SRBM (Short Range Ballistic Missile, misil balísticu de curtiu algame) principalmente nel algame. L'algame máximu d'un ICBM ta delimitado polos pactu de control d'armes que prohiben vuelos orbitales o parcialmente orbitales.

A fechar ochobre de 2017, solu cuatro países tienen sistemes de misiles balísticos intercontinentales: Estaos Xuníos, Rusia, China y Corea del Norte. Francia dispón de IRBM de bien llargu algame y ta rematando'l desenvolvimientu d'un ICBM de llanzamientu submarín (misil balísticu intercontinental pa submarinos). India atópase tamién nos estaos finales de desenvolvimientu d'un ICBM propiu. Polo xeneral, cualquier país capaz d'asitiar un inxeniu nel espaciu podría desenvolver un ICBM nun curtiu periodu.

Historia

Segunda Guerra Mundial Los sos oríxenes remontar a la Segunda Guerra Mundial, col primer cohete V-2 balísticu (Vergeltungswaffe, «arma de represalia» n'alemán) creáu por Wernher von Braun na Alemaña nazi pa bombardiar Inglaterra. Partiendo d'esti modelu, intentóse diseñar un misil capaz de bombardiar Nueva York y otres ciudaes de la Mariña Este, el Projekt Amerika, so la direición de Wernher von Braun. El misil A9/A10 primero diba ser empuestu per radio, pero foi modificáu pa ser una nave pilotada tres el fracasu de la Operación Elster. La segunda etapa del misil A9/A10 pruébase un par de vegaes en xineru y febreru de 1945.

Guerra Fría Dempués de la guerra, Estaos Xuníos y la Xunión Soviética arrexuntaron científicos y diseños alemanes al traviés de la Operación Paperclip (EE. XX.) y Osoaviakhim (URSS)."The V2 and the German, Russian and American Rocket Program", C. Reuter. German Canadian Museum. p. 170. ISBN 1-894643-05-4, 9781894643054. Gracies a esta ayuda na URSS, Serguéi Koroliov construyó'l cohete R-7 nos años 1950 y el 4 d'ochobre de 1957 punxo n'órbita'l primer satélite artificial Sputnik con un misil de mayor algame, que podía algamar el territoriu continental d'América y tolos países d'Europa. Estaos Xuníos entós aceleró la so carrera pa llograr un misil ICBM y llanzó el primer misil ATLES en 1957, la primer llanzadera espacial del país, dando entamu a la Carrera espacial contra la Xunión Soviética.

Los primeros misiles balísticos intercontinentales, los soviéticos R-7, R-9, y los americanos Atles y Titan-I, utilizaben combustible propergoles criogénicos. Esto condicionaba'l so emplegu yá que los propergoles solo podíen almacenase nel misil mientres un curtiu periodu, depués teníen de ser retiraos y recargar de combustible retrasábase delles hores.

La siguiente meyora foi l'emplegu de combustibles propergoles, que pudieren almacenase a temperatura ambiente, xeneralmente hipergólicos. Pero les dificultaes de manipulación d'estes sustancies tóxicu y corroyente, incluyendo fugues y esplosiones nos silos de llanzamientu soterrañu de los misiles Titan-II, condució a la so sustitución casi universal por nuevu cohetes ICBM de combustible sólidu.

Estes xeneraciones de misiles ICBM fueron la xénesis de los sistemes de llanzamientu de los inxenieros espaciales, mientres la carrera espacial de la Guerra Fría. Como exemplos sirvan los primeros misiles Atles, los Delta, los Redstone, los Titan, los R-7 y los Protón, dalgunos de los cualos úsense anguaño pa llevar satélites a les sos órbites. Los modernos misiles ICBM tienden a ser más pequeños, llivianos y potentes que los sos antecesores, yá que se llogró ameyorar la precisión, faer más pequeñes y llixeres les ojivas balístiques, que tresporten múltiples conos nucleares, los equipos electrónicos de navegación y direición, y úsense los nuevos combustibles sólidos, faciéndolos más eficientes pa la carga militar y menos útiles como vehículos orbitales de llanzamientu de satélites artificiales, anque apocayá Rusia ufierta un programa de llanzamientu de satélites civiles, dende misiles ICBM llanzaos dende un silu soterrañu, antes de ser esmantelaos y retiraos de serviciu.

Misiles balísticos intercontinentales modernos Los modernos misiles ICBM son el desenvolvimientu final, de los primeros misiles alemanes llanzaos contra Inglaterra, agora pueden ser llanzaos dende silos llanzadores soterraños, camiones de tresporte y submarinos, polo xeneral, estos nuevos misiles lleven VRMI (MIRV o Multiple Independently targetable Reentry Vehicle, n'inglés) cada unu de los cualos, puede llevar delles ojivas nucleares en forma independiente y separada, atornellaes dientro de la punta del misil en forma de conu, dexando a un solu misil ICBM impautar en munchos oxetivos en territoriu enemigu, distintes bases militares y ciudaes, col llanzamientu d'un solu misil ICBM. De primeres del so desenvolvimientu solamente podíen tresportar un conu nuclear na punta del misil ICBM, como los misiles Scud llanzaos por Iraq contra Israel mientres la Guerra del Golfu.

Los vehículos de tresporte MIRV fueron una rápida consecuencia del amenorgamientu de pesu y tamañu de los misiles, lo mesmo que de los trataos internacionales de llimitación d'armes nucleares táctiques, roblaes ente Estaos Xuníos y la Xunión Soviética, qu'imponen restricciones a la cantidá de vehículos llanzadores y armes nucleares, cohetes y medios de tresporte.

Tamién resultó ser una respuesta senciella a los sistemes de defensa antimisiles balísticos (ABM, Anti-Ballistic Missile) siendo muncho más baratu añader más ojivas independientes a un sistema de misiles yá esistente, que s'atornellar a la punta del misil y pueden algamar distintos oxetivos, que fabricar un sistema defensivu nuevu, cola capacidá en teoría de baltar les múltiples ojivas llanzaes por estos nuevos misiles ICBM, sicasí les propuestes pa sistemes defensivos ABM fueron consideraes como impracticables y nunca fueron desenvueltes, pol so altu costu y les llimitaciones de la teunoloxía a finales del sieglu pasáu, anque esisten programes de defensa de misiles ICBM, como'l sistema de defensa espacial de la Iniciativa de Defensa Estratéxica y el nuevu sistema de combate Aegis pa interceptar misiles enemigos y satélites nel espaciu, conos nucleares mientres l'ingresu atmosféricu, misiles Scud y ojivas nucleares independientes, anque nunca fueron probaos pa interceptar múltiples ojivas nucleares y vehículos MIRV nel espaciu.

Los nuevos misiles intercontinentales ICBM usen combustible sólidu, que puede ser almacenáu mientres llargu tiempu nes estaciones llanzadores, vehículos de tresporte, silos, submarinos y barcos. Los misiles de combustible líquidu nun pueden ser guardaos cargaos de combustible mientres enforma tiempu y por ello, cargalos ye una xera necesaria antes del so llanzamientu que podía durar delles hores y retrasaba la respuesta d'un ataque con estos misiles. Los nuevos misiles ICBM suélense guardar cargaos de combustible sólidu en silos, dalgunos de los cualos tien abonda proteición a los ataques como p'aguantar bombes nucleares, submarinos nucleares (SLBM, Submarine Launched Ballistic Missile) o bien en vehículos llanzadores terrestres motorizados y trenes, que son bien difíciles d'alcontrar per satélites de vixilancia.

El misil de cruceru ye una alternativa más económica a los misiles balísticos ICBM, pue ser llanzáu dende un avión bombarderu pesáu de llargu algame, submarinos, barcos y camiones de tresporte, y dende silos en bases militares de países amigos, cercanes a los oxetivos enemigos, tamién lo conoz como misil tácticu d'ataque, ye de menor algame pero puede efectuar un ataque nuclear sorpresivu contra l'enemigu.

Rusia y China anguaño tien misiles ICBM modernos como'l Topol-M (SS-27) y el RS-24 versión de (Rusia) y el DF-41 (China), capaces de safar el nuevu sistema ABM que desenvuelve Estaos Xuníos por cuenta de la so etapa de impulsión ultrarrápida, con gases calientes d'espansión, l'encendíu de los sos motores, la puesta llibranza de les ojivas armaes con conos nucleares y la maniobrabilidad de les mesmes, la velocidá supersónica na reentrada de la ojiva a l'atmósfera, al usu de contramedidas qu'inclúin ojivas señuelo, globos, traces de papel aluminiu pa confundir los radares de defensa, xunto con otres carauterístiques secretes y téuniques especiales, desenvueltes apocayá cola meyora de la teunoloxía nel nuevu sieglu y la capacidá de controlar el vuelu, con motores esternos de combustible líquidu, como un avión espacial y un satélite civil, pa camudar la so trayeutoria mientres el vuelu.

Los misiles ICBM tamién ayudaron al desenvolvimientu del programa espacial de China, India y otros países, porque la so teunoloxía ye bien paecida a la de los llanzadores civiles de satélites civiles. Rusia y Ucraína tienen un programa de llanzamientu de satélites civiles dende un misil ICBM nun silu militar de llanzamientu soterrañu, el programa espacial del cohete Dnepr-1, el conu nuclear va ser retiráu del misil ICBM y nel so llugar, van instalase dellos satélites civiles pequeños y llixeros, que van ser tresportaos por un vehículu militar MIRV afechu, pa dexalos na atmósfera a distintes altitúes, en forma económica, eficiente y rápida, esta ye la primer aplicación civil d'un misil ICBM militar operativu.

Misiles específicos per país thumb|250px|Mapa de los silos nucleares operativos en 2006 polos Estaos Xuníos. thumb|250px|Reentrada de ojivas múltiples empuestes por láser provenientes d'un misil Peacekeeper de los Estaos Xuníos. thumb|250px|Misil balísticu SS-25 Sickle nun desfile militar en Rusia.

Rusia Calcúlase que tien cerca de 14.000 ojivas nucleares nel so arsenal, de les cualos tán actives aproximadamente 8000 tol tiempu, solo precisa de 10 o 20 minutos p'activar les otres ojivas, la mayoría de los misiles d'esti país carauterizar por ser móviles y una vegada llanzaos non pueden detenese, anque tamién esisten misiles ICBM almacenaos en silos de llanzamientu soterraños y tresportaos en submarinos.

R-36O (SS-18 Satan) UR-100N (SS-19 Stilleto) RT-2PM Topol (SS-25 Sickle) RT-2UTTH Topol-M (SS-27) RS-24

Estaos Xuníos Estaos Xuníos tien más de 4500 ojivas nucleares, les que pueden ser llanzaes dende aviones, barcos o submarinos, tamién tien dellos silos soterraños operativos. Les más importantes son:

Trident I y Trident II: Algame de 12.000 km y carga de 475 quilotones. Minuteman III (LGM-30G): Estaos Xuníos tien alredor de 450, con un algame de 13.000 km y carga de 335 quilotones.

China DF-5: China tien 18 Dong Feng 5, con un algame de 13.000 km y carga de 4 a 5 megatones. DF-31: tienen un algame de 8000 km y carga de 2,5 megatones. DF-4: China tien 10 Dong Feng 4, con un algame de 4750 km y carga de 2 megatones. DF-41: alredor d'una docena operativos. 15.000 km (misil balísticu operativu de mayor algame) y de 3 a 10 cabeces múltiples de mediu megatón.

Corea del Norte Hwasong-14 Hwasong-15

Xénesis de la militarización del espaciu