Жан Кастэкс (; нар. 25 чэрвеня 1965, Вік-Фезансак) — французскі палітык, прэм’ер-міністр Францыі з 3 ліпеня 2020 да 16 мая 2022 года.

Паходжанне і адукацыя Прозвішча Кастэкс паходзіць ад гасконскага слова Castèth(s) і азначае «шато» — загарадны сядзібны дом вышэйшай арыстакратыі.

Унук Марка Кастэкса, які ў 1971-1989 гадах займаў пасаду мэра Вік-Фезансака, а ў 1980-1989 — сенатара Францыі ад дэпартамента Жээр. Бацька — Клод Кастэкс, працаваў выкладчыкам. Сам Жан вучыўся ва Універсітэце Тулузы, парыжскім Інстытуце палітычных даследаванняў і Нацыянальнай школе адміністрацыі (ENA).

Прафесійная і палітычная кар’ера Рэгіянальная праца З 1991 года працаваў у аўдытарскім судзе на пасадзе аўдытара, у 1994 годзе стаў саветнікам-рэферэнтам (conseiller référendaire), у 2008 — старэйшым саветнікам (conseiller-maître).

У 1996 годзе прызначаны дырэктарам Упраўлення аховы здароўя і сацыяльных службаў дэпартамента Вар, у 1999 годзе заняў пасаду генеральнага сакратара прэфектуры дэпартамента.

З 2001 па 2005 год узначальваў рэгіянальную коштавую палату Эльзаса ў Страсбургу.

У 2008 годзе абраны мэрам горада Прад у дэпартаменце Усходнія Пірэнеі, у 2014 годзе быў трыумфальна пераабраны пры падтрымцы 70% выбаршчыкаў, у 2020 - 75,72%. У якасці мэра і прэзідэнта супольнасці камун зрабіў значны ўклад у захаванне мясцовай славутасці — чыгуначнай лініі Сердань, у 2015 годзе перашкодзіў прыватызацыі аб’екта.

З 2010 па 2015 год — дэпутат рэгіянальнага савета Лангедок-Русільён.

З 29 сакавіка 2015 г. — дэпутат департаментского савета Усходніх Пірэнэяў.

Пры ўрадзе З 2004 года працаваў у Міністэрстве салідарнасці і сацыяльнага згуртавання, дзе ўзначаліў кіраванне шпіталізацыі і медыцынскага абслугоўвання. Затым кіраваў канцылярыяй міністра Ксавье Бертрана, займаўся рашэннем праблемы птушынага грыпу, забяспечыўшы на тэрыторыі Францыі распаўсюджванне 200 млн ахоўных медыцынскіх масак і 2 млн доз вакцыны. Пасля прыходу да ўлады прэзідэнта Нікаля Сарказі Кастэкс рушыў услед за Бертранам, які атрымаў партфель міністра працы, і апынуўся на новым месцы ў разгар эканамічнага крызісу 2008 года, займаючыся рэфармаваннем сістэмы асаблівых пенсійных планаў. З 2010 года працаваў у прэзідэнцкай адміністрацыі Нікаля Сарказі, праз некаторы час заняўшы пасаду памочніка генеральнага сакратара Елісейскага палаца.

Восенню 2012 года на з’ездзе Саюза за народны рух падтрымаў Франсуа Фіёна і пасля рэарганізацыі партыі застаўся ў шэрагах «рэспубліканцаў». У гэтым жа годзе распачаў спробу абрання ў Нацыянальны сход ад дэпартамента Усходнія Пірэнеі, але саступіў.

У 2017 годзе прызначаны кіраўніком міжведамаснай камісіі з задачай каардынацыі дзейнасці розных міністэрстваў у падтрымку кандыдатуры Парыжа на правядзенне Алімпійскіх і Паралімпійскіх гульняў у 2024 годзе, а пазней — аналагічную камісію па арганізацыі іншых важных спартыўных спаборніцтваў. 13 верасня 2017 года МАК абраў Парыж у якасці сталіцы Гульняў 2024 года.

У 2019 годзе ўзначаліў Нацыянальнае спартовае агенцтва.

3 красавіка 2020 г. узначаліў міжведамасную камісію па арганізацыі паступовага зняцця абмежаванняў, выкліканых распаўсюджваннем COVID-19.

Прэм’ер-міністр 3 ліпеня 2020 года, пасля сыходу ў адстаўку Эдуара Філіпа, Жан Кастэкс ўступіў на пасаду прэм'ер-міністра Францыі. У той жа дзень ён выйшаў з складу партыі «Рэспубліканцы».

6 ліпеня аб’яўлены персанальны склад урада. З 32 членаў Кабінета, які ўключае 16 міністраў, 14 міністраў-дэлегатаў і аднаго дзяржаўнага сакратара, палову (16 чалавек) склалі сябры партыі «Наперад, Рэспубліка!», дзевяць — беспартыйныя. Сярод астатніх ёсць прадстаўнікі Дэмакратычнага руху, новай партыі Тэрыторыі прагрэсу, а таксама партыі «Дзейнічаць» і Радыкальнага руху. Ва ўрад увайшлі 17 жанчын, сярэдні ўзрост членаў Кабінета склаў 50 гадоў (для другога ўрада Піліпа гэты паказчык складаў 51 год, а для першага — 54 гады).

15 ліпеня Кастэкс выступіў з праграмнай прамовай у Нацыянальным Асамблеі, пералічыўшы асноўныя напрамкі дзейнасці свайго ўрада. У іх ліку: для процідзеяння эпідэміі COVID-19 уводзіцца абавязковае нашэнне медыцынскіх масак у грамадскіх месцах (у памяшканнях і іншых зачыненых прасторах); пашырэнне паўнамоцтваў уладаў у рэгіёнах і на месцах; зніжэнне кошту абеду ў універсітэцкіх сталовых для студэнтаў на стыпендыі з 3,30 еўра да 1 еўра; барацьба з беспрацоўем, у першую чаргу сярод моладзі (мяркуецца зніжэнне сацыяльных узносаў для работнікаў не старэйшыя за 25 гадоў да 4000 еўра ў год, пры найме работнікаў нізкай кваліфікацыі з заробкам да 1,6 МРОТ кампаніі вызваляюцца ад сацыяльных узносаў); да канца 2021 года намечана вырабіць рэнавацыя 300 кварталаў з 450, дзе яна прызнаная неабходнай; вылучаюцца інвестыцыі агульным аб’ёмам 100 млрд еўра, у тым ліку 40 — на развіццё прамысловасці і 6 — у ахову здароўя; падтрымка экалагічных праектаў; пенсійная рэформа прызнана неабходнай, у тым ліку паступовы адмову ад спецыяльных пенсійных планаў; падрыхтоўка урадам законапраекта аб супрацьдзеянні сепаратызму па этнічных і рэлігійных падставах, а таксама супрацьдзеянне радыкальнага ісламізму; установа да пачатку 2021 года інстытута «суддзяў крокавай даступнасці» (juges de proximité), да юрысдыкцыі якіх павінны быць аднесены справы аб дробных паўсядзённых правапарушэннях.

Асабістае жыццё Жанаты на каталонке Сандры Рыбелейг (Sandra Ribelaygue) — дэпутат муніцыпальнага савета невялікага гарадка Вальсеболер на мяжы з Іспаніяй. Ёсць чацвёра дачок.

Кнігі Кастэкса Чыгуначная лінія з Перпіньянав Вільфранш — прэлюдыя лініі Сердань / La Ligne de chemin de fer de Perpignan à Villefranche - Prélude de la ligne de Cerdagne (Les carnets du Train jaune; tome 7), Éditions Talaia, Canet-en-Roussillon, 2017

Узнагароды Кавалер ордэна «За заслугі» па прадстаўленні прэм’ер-міністра «за 15 гадоў грамадзянскай і ваеннай службы» (указ Прэзідэнта Рэспублікі ад 15 мая 2006 года).

Зноскі

Спасылкі

Катэгорыя:Прэм’ер-міністры Францыі