Scala (Ска́ла) — высокаўзроўневая мультыпарадыгменная мова праграмавання, якая адначасова падтрымлівае аб’ектна-арыентаванае і функцыянальнае праграмаванне. Назва мовы Scala складаецца са слоў scalable language («маштабуемая мова») і азначае, што мова была распрацавана, каб расці разам з патрабаваннямі карыстальнікаў.
Кампілятар Scala ператварае зыходны код у байт-код Java, праграма запускаецца на віртуальнай машыне Java (JVM). Такім чынам, праграмы на Scala з’яўляюцца сумяшчальнымі з існуючымі праграмамі на Java і могуць выкарыстоўваць бібліятэкі Java. Паколькі праграмы для Android звычайна пішуцца на Java, Scala можна таксама выкарыстоўваць для распрацоўкі пад Android.
Існуе таксама кампілятар Scala.js, які ператварае зыходны код на Scala у JavaScript, што дазваляе пісаць праграмы на Scala для вэб-браўзераў, а таксама серверныя праграмы з выкарыстаннем Node.js.
Выказваюцца думкі, што ў доўгатэрміновай перспектыве Scala можа замяніць Java.
Гісторыя Распрацоўка Scala пачалася ў 2001 годзе ў Лазанскай федэральнай політэхнічнай школе прафесарам Марцінам Адэрскі. Адэрскі раней працаваў над джэнерыкамі ў Java і кампілятарам Java ад Sun. У верасні 2003 года быў апублікаваны першы драфт спецыфікацыі мовы. Рэліз Scala на платформе JVM адбыўся ў студзені 2004 года. У сакавіку 2006 года была выпушчана версія 2.0. У маі 2021 года выйшла версія 3.0.
Характарыстыкі
Scala падтрымлівае аб’ектна-арыентаванае праграмаванне і з’яўляецца чыстай аб’ектна-арыентаванай мовай у тым сэнсе, што кожнае значэнне, уключаючы прымітыўныя тыпы, з’яўляецца аб’ектам. Тыпы даных і паводзіны аб’ектаў апісваюцца класамі і трэйтамі (аналаг інтэрфейсаў у Java). Абстракцыі класаў пашыраюцца за кошт падкласаў і гнуткага механізму кампазіцыі на аснове міксінаў, каб пазбегнуць праблем множнага наследавання.
Падтрымліваючы ўсе аб’ектна-арыентаваныя функцыі, даступныя ў Java (і, па сутнасці, дапаўняючы іх рознымі спосабамі), Scala таксама забяспечвае вялікую колькасць магчымасцей, якія звычайна ёсць толькі ў функцыянальных мовах праграмавання. Разам гэтыя магчымасці дазваляюць пісаць праграмы на Scala ў амаль цалкам функцыянальным стылі, а таксама дазваляюць змешваць функцыянальны і аб’ектна-арыентаваны стылі. Напрыклад, Scala мае адкладзеныя вылічэнні, ананімныя функцыі, замыканні, функцыі вышэйшага парадку, карыраванне і картэжы.
Прыклад Прыклад напісання праграмы Hello world у Scala 3: @main def main() = println("Hello, World!")
Калі праграма захоўваецца ў файле HelloWorld.scala, карыстальнік кампілюе яе з дапамогай каманды:
$ scalac HelloWorld.scala
і запускае з дапамогай
$ scala HelloWorld
Гэты працэс аналагічны працэсу кампіляцыі і запуску кода Java, што робіць Scala сумяшчальнай з інструментамі зборкі Java, такімі як Apache Ant.
Больш кароткая версія праграмы «Hello World» на Scala можа быць напісана наступным чынам:
println("Hello, World!")
Выкарыстанне Scala выкарыстоўваецца мноствам вядомых кампаній, напрыклад:
У красавіку 2009 года Twitter абвясціў, што перавёў вялікую частку кода з Ruby на Scala. Кампанія Tesla Inc. выкарыстоўвае фрэймворк Akka разам са Scala у сервернай частцы віртуальнай электрастанцыі Tesla. Apache Spark — аналітычны рухавік для кластарных вылічэнняў з адкрытым зыходным кодам, напісаны на Scala. Apache Kafka — размеркаванае сховішча паведамленняў і платформа для іх апрацоўкі, напісана на Scala. Кампанія Foursquare выкарыстоўвае Scala і фрэймворк Lift у сваіх прадуктах. Кампанія Coursera выкарыстоўвае Scala і фрэймворк Play. Apple выкарыстоўвае Scala ў некаторых камандах разам з Java і фрэймворкам Play. SoundCloud выкарыстоўвае Scala разам з такімі тэхналогіямі, як Finagle, Scalding і Spark.
Гл. таксама Haskell Scheme
Крыніцы
Літаратура
Спасылкі Афіцыйны сайт мовы праграмавання Скала Афіцыйны рэпазіторый Скала на GitHub Сайт sbt, сістэмы зборкі для Скала-праектаў Дакументацыя па мове Скала
Катэгорыя:Мовы праграмавання Катэгорыя:Свабодныя кампілятары і інтэрпрэтатары Катэгорыя:Свабоднае кросплатформавае праграмнае забеспячэнне Катэгорыя:Праграмнае забеспячэнне, распрацаванае ў 2003 годзе Катэгорыя:Скрыптовыя мовы Катэгорыя:Аб’ектна-арыентаваныя мовы праграмавання Катэгорыя:Функцыянальныя мовы праграмавання Катэгорыя:Мовы праграмавання высокага ўзроўню