Кітайская вышыўка — зборны тэрмін, які ўключае ўсе віды і ўзоры вышыўкі, створанай любой з культур, размешчаных на тэрыторыі, што складае сучасны Кітай. Вылучаюць чатыры асноўныя рэгіянальныя стылі кітайскай вышыўкі: вышыўка Сучжоу (), вышыўка Хунань (), вышыўка Гуандун () і вышыўка Сычуань (). Усе яны намінаваны ў якасці Кітая.

Гісторыя Кітайская вышыўка мае доўгую гісторыю з часоў неаліту. З-за якасці шаўковага валакна большасць кітайскіх тонкіх вышывак зроблены з шоўку. Некаторыя старажытныя рэшткі шаўковай вытворчасці ў Кітаі былі знойдзены ў розных месцах неаліту, якія датуюцца 5000-6000 гадамі таму. У цяперашні час самы ранні сапраўдны ўзор вышыўкі шоўкам, знойдзены ў Кітаі, паходзіць з магілы ў Машань у правінцыі Хубэй, якую адносяць да перыяду (V—III стст. да н.э.). Пасля адкрыцця Шаўковага шляху ў імперыі Хань, вытворчасць і гандаль шоўкам квітнелі. У XIV стагоддзі вытворчасць кітайскай вышыўкі па шоўку дасягнула свайго высокага росквіту. Было распрацавана некалькі асноўных стыляў шаўковай парчы, напрыклад, сунцзінь (宋锦) у Сучжоў, юньцзінь (云锦) у Нанкіне і 蜀锦) у Сычуані.

Сёння большую частку ручной працы замянілі машыны, але некаторыя вельмі складаныя вырабы ўсё яшчэ вырабляюцца ўручную. Сучасная кітайская ручная вышыўка шоўкам па-ранейшаму распаўсюджана на поўдні Кітая.

Жанры

Асноўныя стылі

(苏绣) — сучжоуская вышыўка вырабляецца ў ваколіцах Сучжоў, правінцыя Цзянсу, і яе гісторыя налічвае 2000 гадоў. Стыль Су Сю славіцца сваімі прыгожымі ўзорамі, элегантнымі колерамі, разнастайнасцю шыўкоў і дасканалым майстэрствам. Яго пашыў дбайна ўмелы, колер тонкі і вытанчаны. Мастакі Сучжоў могуць выкарыстоўваць больш за 40 відаў рукадзелля і 1000 розных відаў нітак для вышыўкі, як правіла, з тэмай прыроды і навакольнага асяроддзя, напрыклад, кветкамі, птушкамі, жывёламі і нават садамі на кавалку тканіны. Рэдкая падгрупа — гэта двухбаковая вышыўка Су, якая патрабуе найвышэйшага майстэрства і артыстызму. Пярэдняя і задняя часткі могуць мець розныя малюнкі, але канцы не завязаны вузламі, а ўплецены, таму левы бок нельга вызначыць. (湘绣) — хунаньская вышыўка паходзіць з раёнаў вакол Чанша, правінцыя Хунань. Яна адрозніваецца сваім элегантным чорным, белым і шэрым колерам. Яе акцэнт робіцца на кантрастах святла і цені, якія падкрэсліваюць тэкстуру малюнка, каб стварыць трохмерны эфект. Кампазіцыя вышыўкі Сян C. спалучае пустэчу і суцэльныя вобразы, выкарыстоўваючы пустую прастору гэтак жа, як кітайскія малюнкі тушшу . (粤绣/广绣) — Гуандунская вышыўка вырабляецца ў , правінцыя Гуандун. Яна складаецца з складаных, але сіметрычных узораў, яркіх колераў, разнастайных швоў і выразнага пляцення. Яе выкарыстанне асноўных колераў, святла і цені нагадвае заходнія карціны. (蜀绣) — сычуаньская вышыўка паходзіць з раёнаў вакол Чэнду, правінцыя Сычуань . Гэта адзін з найстарэйшых вядомых стыляў вышыўкі ў гісторыі кітайскай вышыўкі. Яе матэрыялы — атлас і каляровы шоўк, а майстэрства — карпатлівае і вытанчанае. Акцэнт зроблены на роўных шыўках, далікатным колеры і мясцовым каларыце. Сычуаньская вышыўка выкарыстоўваецца для ўпрыгожвання падкоўдранікаў, навалачак, адзення, абутку і размаляваных шырмаў.

Іншыя стылі

Гу Сю (顾绣) — вышыўка Гу — гэта хутчэй сямейны, чым мясцовы стыль, які паходзіць ад сям’і Гу Міншы, вядомай падчас дынастыі Мін у Шанхаі. Вышыўка Гу таксама называецца вышыўкай Лу Сян Юань у гонар месца, дзе жыла сям’я Гу. Вышыўка Гу адрозніваецца ад іншых стыляў тым, што спецыялізуецца на жывапісе і каліграфіі. Вынаходніца вышыўкі Гу была наложніцай першага сына Гу Міншы Гу Хуэйхая. Пазней , жонка другога ўнука Гу Міншы, развіла гэты навык і атрымала рэпутацыю «Святой іголкі» (针圣). Некаторыя з яе шэдэўраў захоўваюцца ў Забароненым горадзе. Сёння вышыўка Гу стала асаблівым мясцовым прадуктам у Шанхаі.

Этнічныя стылі Іншыя кітайскія этнічныя групы, такія як бай, мяа, чжуаны і тыбетцы, таксама маюць свой уласны стыль вышыўкі, які звычайна адлюстроўвае міфічныя або рэлігійныя тэмы.

Распаўсюджаныя формы швоў

 — гэта вузельчыкавы шывок, які паходзіць з Кітая  — распаўсюджаная форма шыўка, якая выкарыстоўваецца ў кітайскай вышыўцы

Катэгорыя:Вышыўка Катэгорыя:Кітайскі шоўк