Сярге́й, свецкае імя Ян Га́ек (, Лышкавіцы, Польшча) — беларускі рэлігійны дзеяч, доктар багаслоўя, кіраўнік Беларускай грэка-каталіцкай царквы (БГКЦ) на тэрыторыі Беларусі (1994—2026). Былы апостальскі адміністратар для грэка-каталікоў Беларусі (2023—2026). Належыць да кангрэгацыі марыян (MIC). З'яўляецца адзіным у Каталіцкай царкве амафорным архімандрытам.
Паляк па нацыянальнасці, але мае грамадзянства Рэспублікі Беларусь і Ватыкана, называе сябе «беларусам паводле перакананняў».
Біяграфія Ян Гаек нарадзіўся 8 лютага 1949 года ў вёсцы Лышкавіцы каля горада Ловіч (Польшча) у польскай каталіцкай сям’і. У 1963 годзе скончыў пачатковую школу ў Лышкавіцах, а ў 1967 годзе — ліцэй у Ловічы.
Пасля заканчэння ліцэя вырашыў прысвяціць сябе духоўнаму жыццю і ўступіў у кляштар айцоў-марыян. У манастве ён узяў сабе імя Сяргей і прыняў візантыйскі абрад. У 1967—1974 гадах навучаўся на багаслоўскім факультэце Каталіцкага ўніверсітэта Любліна. У гэты перыяд Сяргей Гаек глыбока зацікавіўся беларускай культурай, гісторыяй і рэлігійнасцю. Ён актыўна падтрымліваў кантакты з выбітнымі рэлігійнымі дзеячамі беларускай эміграцыі (у тым ліку з біскупам Чаславам Сіповічам), з-за чаго неаднаразова меў праблемы са службамі бяспекі Польскай Народнай Рэспублікі.
15 жніўня 1973 года склаў вечныя манаскія зарокі ў ордэне марыян. 23 чэрвеня 1974 года атрымаў святарскае пасвячэнне. Пасля пасвячэння два гады выконваў душпастырскае служэнне ў грэка-каталіцкай парафіі ў Глухалазах.
Затым працягнуў сваю багаслоўскую адукацыю: спачатку ў Каталіцкім універсітэце Любліна (на кафедры параўнальнага багаслоўя і экуменізму), а пасля — у Рыме, у Папскім усходнім інстытуце. У лістападзе 1983 года паспяхова абараніў доктарскую дысертацыю і вярнуўся на радзіму. З 1983 па 1999 год выкладаў на кафедры праваслаўнага багаслоўя ў Экуменічным інстытуце Каталіцкага ўніверсітэта Любліна.
Кіраўніцтва БГКЦ У пачатку 1990-х гадоў, пасля падзення камуністычнага рэжыму, грэка-каталіцкая царква ў Беларусі атрымала магчымасць для легальнага і свабоднага функцыянавання. Улічваючы ягоны даўні інтарэс да беларусаў і візантыйскага абраду, у 1994 годзе Папа Рымскі Ян Павел II прызначыў айца Сяргея Гаека апостальскім візітатарам для грэка-католікаў Беларусі.
У 1996 годзе ён атрымаў ганаровы царкоўны тытул архімандрыта. З 1997 года Сяргей Гаек адначасова з'яўляўся кансультантам Кангрэгацыі па справах Усходніх цэркваў у Ватыкане. Пад ягоным доўгім кіраўніцтвам БГКЦ змагла адрадзіць і арганізаваць свае структуры, утварыць новыя парафіі і наладзіць выдавецкую дзейнасць.
30 сакавіка 2023 года Папа Францыск прыняў рашэнне аб заснаванні Апостальскай адміністратуры для католікаў візантыйскага абраду ў Беларусі. Адначасова з гэтым ён прызначыў Сяргея Гаека яе першым ардынарыем — апостальскім адміністратарам (без надання яму біскупскага сану).
У 2024—2026 гадах, на фоне масавай перарэгістрацыі рэлігійных арганізацый у Беларусі, кіраўніцтву царквы давялося сутыкнуцца з сур'ёзнымі цяжкасцямі — дзяржава афіцыйна ліквідавала чвэрць грэка-каталіцкіх парафій у краіне (у Брэсце, Баранавічах, Івацэвічах і Оршы).
14 верасня 2026 года Папа Рымскі Леў XIV афіцыйна прыняў адстаўку архімандрыта Сяргея Гаека ў сувязі з дасягненнем ім вызначанага ўзросту (77 гадоў). Новым апостальскім адміністратарам для вернікаў БГКЦ быў прызначаны беларускі святар, манах-студыт Лявонці Тумоўскі.
Фота
Крыніцы
Катэгорыя:Нарадзіліся 8 лютага Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1949 годзе Катэгорыя:Архімандрыты Катэгорыя:Марыяне Катэгорыя:Імігравалі ў Беларусь з Польшчы Катэгорыя:Святары Беларускай грэка-каталіцкай царквы Катэгорыя:Выпускнікі Папскага ўсходняга інстытута