Марцін Вілем Беерынк (, , Амстэрдам, Нідэрланды — ) — галандскі батанік і мікрабіёлаг, адзін з заснавальнікаў вірусалогіі.
Біяграфія Скончыў тэхнічную школу ў г. Дэлфт. Атрымаў ступень доктара навук у Лейдэнскім універсітэце ў 1877 годзе.. Працаваў настаўнікам мікрабіялогіі ў сельскагаспадарчай школе ў г. Вагенінген (цяпер Вагенінгенскі ўніверсітэт), а затым, з 1895, у Вышэйшай політэхнічнай школе ў г. Дэлфт (у цяперашні час Дэлфцкі тэхнічны універсітэт). Ён заснаваў Дэлфцкую школу мікрабіялогіі. Яго даследаванні ў сельскагаспадарчай і прамысловай мікрабіялогіі прынеслі фундаментальныя адкрыцці ў галіне біялогіі.
Марцін Беерынк лічыцца адным з заснавальнікаў вірусалогіі. У 1898 годзе ён паўтарыў вопыты Дз. І. Іваноўскага і назваў атрыманыя мікраарганізмы «фільтруючыміся вірусамі».
Беерынк, аднак, прытрымліваўся гіпотэзы аб тым, што вірус з’яўляецца нейкай вадкай матэрыяй, называючы вірусны раствор contagium vivum fluidumBeijerinck, M. W. Über ein Contagium vivum fluidum als Ursache der Fleckenkrankheit der Tabaksblätter // Verhandelingen der Koninklyke akademie van Wettenschappen te Amsterdam. — 1898. — Т. 65. — С. 1—22. Англійскі пераклад: Phytopathological classics. Пад рэд. Johnson, J. — St. Paul, Minnesota: American Phytopathological Society, 1942. — Т. 7. — С. 33—52. — заразнай жывой вадкасцю. Дадзенае прадстаўленне аб вірусах, не як часціцах, а растваральнай матэрыі, было аспрэчана неўзабаве пасля смерці Беерынка.
Вылучыў чыстыя культуры азотфіксавальных клубеньчыкавых бактэрый (1888) і азотбактэру (1901).
Аўтар навуковых прац па жыццядзейнасці мікраарганізмаў, глебавай мікрабіялогіі, развіцці вышэйшых раслін, пра ролю бактэрый у кругавароце рэчываў у прыродзе.
Беерынк вынайшаў культуру накаплення — асноўны метад вывучэння мікробаў з навакольнага асяроддзя. Яму часта няправільна прыпісваюць распрацоўку ідэі экалагічнай мікрабіялогіі, што «усё ёсць усюды, але навакольнае асяроддзе выбірае», якая належыць .
Прафесар (1895).
Замежны член-карэспандэнт Расійскай АН (1924), ганаровы член АН СССР (1929).
Беерынк быў неардынарнай асобай. Ён зневажальна ставіўся да студэнтаў, ніколі не жаніўся і меў мала прафесійных супрацоўніцтваў. Ён быў таксама вядомы сваім аскетычным ладам жыцця і сваімі несумяшчальнымі поглядамі на навуку і шлюб. Яго нізкая папулярнасць сярод яго вучняў перыядычна прыгнятала яго, таму што ён вельмі любіў распаўсюджваць свой энтузіязм у біялогіі ў школе.
Памяць У гонар Беерынка быў названы кратар на Месяцы.
Крыніцы
Літаратура
Спасылкі Марцін Беерынк на сайце РАН Марцін Беерынк на сайце Дэлфцкага тэхнічнага ўніверсітэта
Катэгорыя:Выпускнікі Лейдэнскага ўніверсітэта Катэгорыя:Аўтары мікрабіялагічных таксонаў Катэгорыя:Мікрабіёлагі Нідэрландаў Катэгорыя:Батанікі Нідэрландаў Катэгорыя:Члены-карэспандэнты РАН (1917—1925) Катэгорыя:Члены-карэспандэнты АН СССР Катэгорыя:Ганаровыя члены АН СССР Катэгорыя:Замежныя члены Лонданскага каралеўскага таварыства Катэгорыя:Узнагароджаныя медалём Левенгука Катэгорыя:Мікрабіялогія навакольнага асяроддзя