Падстаў другую шчаку — шырокавядомы хрысціянскі прынцып, які прыпісвае рэагаваць на агрэсара без гвалту або прававой абароны.
Біблейскі кантэкст
Фраза запісана ў Нагорнай пропаведзі ў Новым Запавеце. Згодна Евангелля ад Матфея прынцып даецца як альтэрнатыва «Вока за вока»: Вы чулі, што сказана: «Вока за вока, і зуб за зуб». А Я кажу вам не працівіцца злому. Калі хто цябе ўдарыць па правай шчацэ тваёй, падстаў яму і другую; і калі хто захоча судзіцца з табою і ўзяць у цябе кашулю, аддай яму і вопратку; і калі хто цябе змусіць ісці з ім адно попрышча, ідзі з ім два. Таму, хто просіць у цябе, дай і ад таго, хто хоча пазычыць у цябе, не адварочвайся.
У Пропаведзі на Доліне у Евангеллі ад Лукі прыводзіцца як частка загада Ісуса да «любіце ворагаў вашых»:
А вам, хто слухае, кажу: любіце ворагаў вашых, рабіце дабро ненавіснікам вашым, дабраслаўляйце кляцбітоў вашых, і маліцеся за напаснікоў вашых. Таму, хто ўдарыў цябе па шчацэ, падстаў і другую; і таму, хто адбірае ў цябе верхнюю вопратку, не заважай узяць і кашулю. Кожнаму, хто просіць у цябе, давай, і з таго, хто ўзяў тваё, не зысквай назад. І як хочаце, каб з вамі рабілі людзі, так і вы рабеце з імі.
Тлумачэнні
Гэтая фраза, як частка Нагорнай пропаведзі, стала прадметам шмамлікіх тлумачэнняў.
Паколькі ўрывак патрабуе поўнага непраціўлення агрэсіі супраць сябе, а таксама, паколькі зямны ўрад абараняе сябе з дапамогай ваеннай сілы, гэта прывяло некаторых вернікаў да хрысціянскага анархізму, у тым ліку выдатнага рускага пісьменніка Льва Талстога, аўтара кнігі «Царства Божае ўнутры вас ёсць». Негвалтоўных інтэрпрэтацыя супраціву
Даследчык Вальтэр Вінк у сваёй кнізе Ужыванне сілы: Праніклівасць і супраціў у свеце дамінавання, інтэрпрэтуе прынцып як спосаб падарваць сілавое ўжыванне. Ён кажа, што ў часы Ісуса, ўдар лічыўся кагосьці больш нізкага класа з тыльным бокам далоні і быў выкарыстоўваўся, каб зацвердзіць сваю ўладу і панаванне. Калі пераследваемы чалавек «паварочваў іншую шчаку», біючы сутыкваўся з дылемай. Левая рука выкарыстоўвалася для нячыстых мэтаў, таму ўдар тыльным бокам на супрацьлеглай шчацэ не можа быць выкананы. Альтэрнатывай было б аплявуха з адкрытай далонню, як выклік чалавека, але гэта ўжо была б заява аб роўнасці. Такім чынам, падстаўленне другой шчакі вяло да патрабавання аб роўнасці.
Іншае тлумачэнне прынцыпа ў тым, што Ісус не адмяняе сэнс «вока за вока, і зуб за зуб», але аднаўляе яго ў арыгінальны кантэкст. Ісус пачынае сваю заяву з «Вы чулі, што сказана», што можа азначаць, што ён тлумачыў змяненні, у адрозненні ад «напісана», якое маглі б быць спасылкай на Пісанне. Распаўсюджаны зман адносіўся да выкарыстання Зыход 21:24-25 (загад для суддзі, каб пакараць асуджаных), як апраўдання для асабістай помсты. У гэтым кантэксце, загад «падстаў іншую шчаку» не будзе загадам, каб дазваляць біць або рабаваць чалавека, але як загад не помсціць.
Гл. таксама Таліён
Катэгорыя:Хрысціянства Катэгорыя:Пропаведзі Катэгорыя:Нагорная пропаведзь