An hini a garan (littéralement « celui / celle que j'aime » en français) est une gwerz (chanson bretonne) écrite par l'Abbé Jean-Baptiste Oliero (1856-1930) sur une mélodie vannetaise. Elle est harmonisée par René Abjean. Il en existe de nombreuses versions avec quelques différences, mais la version le plus souvent chantée est proche de celle de Brân et de Denez Prigent (Sarac'h) qu'il interprète avec la chanteuse australienne Lisa Gerrard.
Contenu
Interprétations Chez Mouez Breiz, Andrew Mahoux l'enregistre à la harpe celtiqueRobert Marot, La chanson populaire bretonne, 1987, p. 101. En 1960, Alan Stivell accompagne à la harpe celtique Andrea Ar Gouilh sur un 45 tours arrangé par son père Jord Cochevelou sorti chez Mouez Breiz. Il arrange sa version sur son album Chemins de terre en 1973 et contribue à populariser la chanson à grande échelle. Yvonne Le Goff chante une version nommée TamtitiriTamtitiri sur Dastum, paroles collectés par Ifig Troadec en 1980.
En 1977, le groupe franco-canadien Québreizh l'enregistre sur son album Québreizh.
En 2002-2003, l'association Dastum collecte des interprétations dans le Pays du Léon et enregistre au Faou en 2004 celle du duo de chanteurs Sébastien Le Bras et Gilles Le Goff. Sont également consultables celles de couples de sonneurs, d'Anne Cotonec (1970), Lizig Roudaut (1979)chantées par Lizig Roudaut, collectées par Daspugnerien Bro C'hlazig à Plouzané en 1979, Marie-Josèphe Citarel (1901-2009), Zaïg Monjarret, Eugénie Rouille, Eléonore (Kan ar Bobl 2005)Médiathèque des archives Dastum...
En 2011, le Trio EDF (Ewen, Delahaye, Favennec) revisite la ballade sur leur album Kan Tri Men, Tobias Southcott à la harpe dans Harp Portrait ou les frères harpistes Quefféléant qui forment le groupe An Triskell, Nathalie Brignognen chante An heni a garan (celui que j'aime) avec le groupe Glaz, Carlos Nuñez avec le chant de Gilles Servat, Cécile Corbel dans une harmonisation symphonique avec sa harpe celtiqueClip vidéo "An hini a garan" - Cecile Corbel tout comme André Le Meut à la bombarde lors de la Nuit celtique 2003 interprétant en instrumental Maro eo ma mestrez.
En 2014, le sound system breton Roots Atao place sur la première face de son maxi 45 tours une version riddim roots avec la chanteuse Lali produit par Munky Lee, accompagné de sa version dub. En 2014, sur son album L'Encre à rêver, Clarisse Lavanant écrit un texte français (L'homme que j'aime) sur l'air d'An hini a garan, « une de [s]es mélodies traditionnelles bretonnes préférées ». En 2016, Gwennyn réalise un arrangement pop rock de la chanson sur son album Avalon. En 2017, Kohann la chante en compagnie de Dónal Lunny dans le documentaire The Celtic Songlines du réalisateur irlandais David Buckley diffusé sur la chaîne nationale irlandaise RTÉ 1.
En 2020, la harpeuse Morgan of Glencoe en fait une interprétation à la harpe celtique dans son album Fleur du Porhoët.
Paroles An hini a garan, gwechall bihan er gêr Pa oamp tostig an eil, an eil ouzh egile Va c'halon ne gare, gare nemet unan Pa oan bihan er gêr an hini a garan
An hini a garan, 'm eus kollet da viken 'Mañ degouezhet pell ha ne zistroio ken Ha setu ma kanan, kanan keti ketañ Ha setu ma kanan d'an hini a garan
An hini a garan, un deiz 'n eus va losket Aet eo d'ar broioù pell, d'ur vro n'an'vezan ket Aet eo d'ar broioù pell da c'hounit e vara Kollet, kollet un deiz, an hini a garan
AN DESTENN ORIN :
An hani a garan
Nend eus ket gwerso bras, é tonet a bell bro, E-tal ur feuntan glouar, en ur c’hoadig distro, Me ’glevas ur vouezh vrav, ur vouezh velkonius É kaniñ ur ganenn, ur ganenn druezus.
2
Me ’glevas ur plac’hig é kaniñ hirvoudus Kanennig he c’halon, ur c’han karantezus ; Hag àr ur bod freskon, evnig an Aotrou Doue, D’ar plac’hig glac’haret d’e dro a ziskane.
3
An hani a garan a ra din huanadiñ, Huanadiñ noz ha deiz, deiz ha noz hirvoudiñ ; Rak-se em eus soñjet e’it disammiñ m’eneñv Sevel ur sonennig d’an hani a garan.
4
An hani a garan n’en deus den àr an douar, N’en deus na tad na mamm, n’en deus na kar na par Kollet en deus e dud ag an oad tenerañ Ur c’haezh enevad eo an hani a garan.
5
An hani a garan zo dreist an holl baotred, Nend eus hani hañval ’met marteze aeled ; ’Met marteze aeled an Aotrou Doue en Neñv Nend eus hani hañval d’an hani a garan.
6
An hani a garan en deus daou zornig gwenn, Blev melen èl an aour distennet penn-dre-benn Brav eo bouezh an eostig, er c’hoadig glas pa gan Mes gwell eo genin bouezh an hani a garan.
7
An hani a garan en deus daoulagad lemm, Pa daol àrnin ur sell, ma c’halonig a doemm ; Flour eo c’hoarzh gouloù-deiz, pa sav d’an nevez-hañv, Mes flouroc’h eo minc’hoarzh an hani a garan.
8
An hani a garan gwezharall ma c’hare Kan a rae pa ganen, pa ouelen e ouele ; E galon ha m’hani ne raent nemet unan Pa oa bihan er gêr, an hani a garan.
9
An hani a garan bremañ ’n deus ma laosket, Aet eo d’ar broioù pell, d’ur vro n’anavan ket ; Aet eo d’ar broioù pell da c’hounit tud d’an Neñv : Kollet, kollet eo din an hani a garan.
10
D’an hani a garan ne ran ’met hirvoudiñ Penaos, ker pell doc’htoñ e c’hellin-me beviñ ? Mes petra ’lâran-me ?… Turlubaniñ a ran Dre hir soñjal atav en hani a garan.
11
D’an hani a garan mar kollan-me ma fenn Evnedigoù ar c’hoad, kanit-c’hwi ho kanenn ; Evned kanit er c’hoad, kanit kenti-kentañ : Karantez, karantez d’an hani a garan.
12
D’an hani a garan e kanan kenavo Kenavo evit mat betek mah in d’hor bro, Betek mah in d’hor bro da rouantelezh an Neñv Eno ’vo e kavin an hani a garan.
13
D’an hani a garan ne ran ’met huanadiñ Huanadiñ noz-ha-deiz, deiz ha noz hirvoudiñ Rak-se em eus savet ha rak-se e kanan Kanennig ma c’halon d’an hani a garan.
Bibliographie abbé Abjean, Breiz a gan, n°1, . Jean Derrien et Fañch Danno (années 1960), Kanaouennoù ar beilladegoù, éditions Emgleo Breiz
Notes et références
Liens externes Paroles en breton et partition Paroles traduites en français
Catégorie:Chanson bretonne Catégorie:Chanson interprétée par Alan Stivell