Le bloc f est un bloc du tableau périodique constitué des éléments chimiques dont la configuration électronique est caractérisée à l'état fondamental par une sous-couche de plus haute énergie de type f (), correspondant au nombre quantique azimutal . Ce bloc contient 14 des et 14 des . Si le lutécium et le lawrencium appartiennent au groupe 3 alors ils appartiennent également au bloc d, de sorte que les sont :

{| style="border-collapse:collapse;text-align:center"

| Sous-couche 4f   | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | LaLanthane | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | CeCérium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | PrPraséodyme | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | NdNéodyme | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | PmProméthium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | SmSamarium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | EuEuropium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | GdGadolinium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | TbTerbium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | DyDysprosium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | HoHolmium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | ErErbium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | TmThulium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | YbYtterbium

| Sous-couche 5f   | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | AcActinium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | ThThorium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | PaProtactinium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | UUranium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | NpNeptunium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | PuPlutonium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | AmAméricium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | CmCurium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | BkBerkélium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | CfCalifornium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | EsEinsteinium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | FmFermium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | MdMendélévium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | NoNobélium

Si en revanche ce sont le lanthane et l'actinium qui appartiennent au groupe 3, alors les du bloc f sont :

{| style="border-collapse:collapse;text-align:center"

| Sous-couche 4f   | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | CeCérium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | PrPraséodyme | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | NdNéodyme | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | PmProméthium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | SmSamarium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | EuEuropium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | GdGadolinium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | TbTerbium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | DyDysprosium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | HoHolmium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | ErErbium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | TmThulium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | YbYtterbium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | LuLutécium

| Sous-couche 5f   | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | ThThorium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | PaProtactinium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | UUranium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | NpNeptunium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | PuPlutonium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | AmAméricium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | CmCurium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | BkBerkélium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | CfCalifornium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | EsEinsteinium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | FmFermium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | MdMendélévium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | NoNobélium | style="background-color:#;border:1px solid black;line-height:1.5" width=60 height=60 | LrLawrencium

La configuration électronique à l'état fondamental de ces éléments est présentée dans le tableau suivant :

{| class="wikitable" ! colspan="3" | Élément chimique ! Famille ! Configuration électronique CRC Handbook of Chemistry and Physics, section 1 : Basic Constants, Units, and Conversion Factors, sous-section : Electron Configuration of Neutral Atoms in the Ground State, en ligne, CRC Press, Boca Raton, Floride, 2003. |- style="border-top:solid 2px #aaa;" | style="text-align:right" | 57 ! La | Lanthane | Lanthanide

| style="text-align:right" | 58 ! Ce | Cérium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 59 ! Pr | Praséodyme | Lanthanide

| style="text-align:right" | 60 ! Nd | Néodyme | Lanthanide

| style="text-align:right" | 61 ! Pm | Prométhium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 62 ! Sm | Samarium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 63 ! Eu | Europium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 64 ! Gd | Gadolinium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 65 ! Tb | Terbium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 66 ! Dy | Dysprosium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 67 ! Ho | Holmium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 68 ! Er | Erbium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 69 ! Tm | Thulium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 70 ! Yb | Ytterbium | Lanthanide

| style="text-align:right" | 71 ! Lu | Lutécium | Lanthanide | |- style="border-top:solid 2px #aaa;" | style="text-align:right" | 89 ! Ac | Actinium | Actinide

| style="text-align:right" | 90 ! Th | Thorium | Actinide

| style="text-align:right" | 91 ! Pa | Protactinium | Actinide

| style="text-align:right" | 92 ! U | Uranium | Actinide

| style="text-align:right" | 93 ! Np | Neptunium | Actinide

| style="text-align:right" | 94 ! Pu | Plutonium | Actinide

| style="text-align:right" | 95 ! Am | Américium | Actinide

| style="text-align:right" | 96 ! Cm | Curium | Actinide

| style="text-align:right" | 97 ! Bk | Berkélium | Actinide

| style="text-align:right" | 98 ! Cf | Californium | Actinide

| style="text-align:right" | 99 ! Es | Einsteinium | Actinide

| style="text-align:right" | 100 ! Fm | Fermium | Actinide

| style="text-align:right" | 101 ! Md | Mendélévium | Actinide

| style="text-align:right" | 102 ! No | Nobélium | Actinide

| style="text-align:right" | 103 ! Lr | Lawrencium | Actinide

( * )   Exceptions à la règle de Klechkowski : Période 6 : lanthane La, cérium Ce, gadolinium Gd, Période 7 : actinium Ac, thorium Th, protactinium Pa, uranium U, curium Cm, lawrencium Lr.

Notes et références

f