miniatura|Botella co logo BPA-Free indicando que está libre de bisfenol A. En xeral as botellas non conteñen bisfenois. Os bisfenois son unha familia de compostos orgánicos que teñen dous grupos fenólicos. En xeral, estes últimos están unidos por unha ponte metilo e a molécula é entón un derivado do difenilmetano, pero este non é o caso de todos, como para os bisfenois S, P e M.
O termo 'bisfenol' designa a un grupo de compostos químicos. As letras que ás veces seguen a esta palabra, como no caso de 'bisfenol A' ou 'BPA', identifican un tipo específico de bisfenol, determinado polo reactivo concreto empregado na súa fabricación. Esas letras fan referencia ao reactivo usado, que pode ser o fenol ou un derivado deste. Dentro deste grupo, o bisfenol A (BPA) é o máis coñecido e, por iso, a miúdo refírense a el simplemente como «bisfenol».
Lista Estrutura Nome Número CAS Reactivo 1 Reactivo 2 Nome sistemáticoligazón=Fichier:Bisphenol_A.svg|alt=Bisphénol A|150x150px|Bisfenol A Bisfenol A Fenol Acetona 2,2-bis(4-hidroxifenil)propanoligazón=Fichier:Bisphenol_AF.svg|alt=Bisphénol AF|150x150px|Bisfenol AF Bisfenol AF Fenol Hexafluoroacetona 2,2-bis(4-hidroxifenil)hexafluoropropanoligazón=Fichier:Bisphenol_AP.PNG|alt=Bisphénol AP|150x150px|Bisfenol AP Bisfenol AP Fenol Acetofenona 1,1-bis(4-hidroxifenil)-1-fenil-etanoligazón=Fichier:Bisphenol_B.svg|alt=Bisphénol B|150x150px|Bisfenol B Bisfenol B Fenol Butanona 2,2-bis(4-hidroxifenil)butanoligazón=Fichier:Bisphenol_BP.svg|alt=Bisphénol BP|150x150px|Bisfenol BP Bisfenol BP Fenol Benzofenona bis-(4-hidroxifenil)difenilmetanoligazón=Fichier:Bisphenol_C.svg|alt=Bisphénol C|150x150px|Bisfenol C Bisfenol C Cresol Acetona 2,2-bis(3-metil-4-hidroxifenil)propanoligazón=Fichier:Bisphenol_C_II.PNG|alt=Bisphénol CII|150x150px|Bisfenol CII Bisfenol C II Fenol Diclorocetena bis(4-hidroxifenil)-2,2-dicloroetilenoligazón=Fichier:Bisphenol_E.PNG|150x150px|Bisph"nol E Bisfenol E Fenol Etanal 1,1-bis(4-hidroxifenil)etanoligazón=Fichier:Bisphenol_F.svg|150x150px|Bisph"nol F Bisfenol F Fenol Formaldehido bis(4-hidroxifenil)metanoligazón=Fichier:Bisphenol_FL.png|alt=Bisphénol FL|150x150px|Bisfenol FL Bisfenol FL Fenol Fluorenona 4,4'-( 9H- fluor-9-iliden)bisfenolligazón=Fichier:Bisphenol_G.PNG|alt=Bisphénol G|150x150px|Bisfenol G Bisfenol G 2-isopropilfenol Acetona 2,2-bis(4-hidroxi-3-isopropilfenil)propanoligazón=Fichier:Bisphenol_M.svg|alt=Bisphénol M|150x150px|Bisfenol M Bisfenol M 1,3-bis(2-(4-hidroxifenil)-2-propil)bencenoligazón=Fichier:Bisphenol_P.PNG|alt=Bisphénol P|150x150px|Bisfenol P Bisfenol P 1,4-bis(2-(4-hidroxifenil)-2-propil)bencenoligazón=Fichier:Bisphenol_PH.PNG|alt=Bisphénol PH|150x150px|Bisfenol PH Bisfenol PH 2-fenilfenol Acetona 5,5'-(1-metiletiliden)-bis[1,1'-(bisfenil)-2-ol]propanoligazón=Fichier:Bisphenol_S.svg|alt=Bisphénol S|150x150px|Bisfenol S Bisfenol S Fenol Trióxido de xofre bis(4-hidroxifenil)sulfonaligazón=Fichier:Bisphenol_TMC.PNG|alt=Bisphénol TMC|150x150px|Bisfenol TMC Bisfenol TMC Fenol 3,3,5-trimetilciclohexanona 1,1-bis(4-hidroifenil)-3,3,5-trimetilciclohexanoligazón=Fichier:Bisphenol_Z.svg|alt=Bisphénol Z|150x150px|Bisfenol Z Bisfenol Z Fenol Ciclohexanona 1,1-bis(4-hidroxifenil)ciclohexano
Medidas preventivas Se o bisfenol A é recoñecido como un perturbador endócrino, os bisfenois B, C e S son fortemente sospeitosos de selo tamén, agardando a publicación de estudos científicos. En 2010 Canadá foi o primeiro Estado nación do mundo en declarar tóxico o BPA. En 2015 rebaixouse o nivel considerado seguro na Unión Europea.European Food Safety Authority. (2015). No consumer health risk from bisphenol A exposure. En 2023 comprobouse que a exposición ao BPA supera os niveis aceptábeis de seguridade sanitaria en até once Estados membros da UE.
Estes produtos tenden a liberarse do material cando se someten a calor; por iso, por precaución, recoméndase ao consumidor:
Non quecer comida en envases de plástico no forno de microondas, ou en latas de conserva (o seu revestimento interior é a miúdo de poliepóxido) ao baño maría. Usar unha xerra feito dun material diferente ao plástico, e non unha botella dese material. Evitar latas e cantimploras de aluminio, cuxo interior está revestido de poliepóxido.
Véxase tamén
Outros artigos
Acetona Composto aromático Composto cíclico Fenol Fenois Plástico Produto derivado do petróleo Policarbonato Resina epoxi Sistema endócrino Endocrinoloxía Perturbador endócrino Reciclaxe Reciclaxe de plásticos
Categoría:Compostos cíclicos Categoría:Compostos aromáticos Categoría:Fenois Categoría:Bisfenois Categoría:Bisfenol