O colectivismo é unha cosmovisión e orientación —que abrangue dimensións políticas, sociais, filosóficas e culturais— que prioriza os obxectivos, as necesidades, a harmonía e os intereses do grupo por riba dos do individuo, considerando a miúdo aos individuos como inseridos no colectivo e subordinados a el, xa sexa a familia, a comunidade, a sociedade, a clase ou a nación.
Esta perspectiva contrasta marcadamente co individualismo, que pon a énfase na autonomía persoal, a autosuficiencia, o logro individual e os dereitos persoais como valores primarios.
Nas orientacións colectivistas, a identidade persoal deriva en gran medida das pertenzas a grupos e dos roles sociais, e condutas como a conformidade, a lealdade ao grupo, a cooperación e a priorización do benestar colectivo por riba dos desexos persoais son activamente fomentadas co fin de manter a harmonía e a cohesión do grupo.
O colectivismo maniféstase en formas diversas, incluíndo padróns culturais predominantes en rexións como o Leste Asiático, América Latina e África —onde os individuos adoitan describirse a si mesmos en termos relacionais (por exemplo, como membro dunha familia ou comunidade) en lugar de a través de atributos persoais independentes— e filosofías políticas que defenden a toma de decisións colectiva, os recursos compartidos ou a soberanía grupal.
As súas raíces intelectuais inclúen o concepto de "vontade xeral" de Jean-Jacques Rousseau en Du contrat social (1762), que situaba o interese colectivo como a forza orientadora da organización social, e a defensa de Karl Marx do interese colectivo baseado na clase, a igualdade económica e a propiedade pública da produción.
Aínda que o colectivismo pode fomentar unha forte coordinación, cooperación e solidariedade grupal, adoita contrastarse co individualismo nas análises transculturais e político-económicas pola súa asociación coa conformidade, a menor énfase na distinción individual e as diferentes dinámicas en materia de innovación, confianza e desenvolvemento institucional.
Tipos e variantes
Colectivismo político Algúns políticos colectivistas sosteñen que diferentes grupos teñen intereses competitivos, e que os intereses e características individuais están, de feito, vinculados aos intereses e características do seu grupo. Nesta liña de pensamento, considérase que as diferenzas entre grupos son máis significativas que as diferenzas individuais dentro dos grupos. Outros políticos colectivistas salientan a noción de igualdade e solidariedade, e ven a todos os seres humanos como parte dun mesmo grupo con intereses similares. Manteñen que a competencia e rivalidade, entre individuos ou pequenos grupos, é ante todo contra-produtiva ou prexudicial, e deberá entón substituírse por algunha forma de cooperación.
As críticas políticas ao colectivismo sosteñen que este salienta o grupo suprimindo os dereitos individuais, por exemplo, segundo os críticos do colectivismo, a democracia pode ser vista como unha forma de colectivismo cando a maioría do grupo é capaz de diminuír a liberdade de individuos en minoría, simplemente porque constitúen a maioría. Así, os opoñentes ao colectivismo argumentan que unicamente os individuos poden lexitimamente ter dereitos, non os grupos, e avogan pola protección constitucional dos dereitos individuais ante o mandato da maioría.
Colectivismo económico O colectivismo, en xeral, é un campo da economía que sostén que as cousas deben ser propiedade dun grupo (e supostamente usarse no beneficio de todos) máis que propiedade de individuos (propiedade privada). O socialismo adoita asociarse con esta concepción filosófica, aínda que é de notar que non é aplicable a todas as visións existentes do socialismo. O concepto de propiedade colectiva resulta central neste punto de vista favorable ao grupo, en oposición á propiedade privada. Algúns aplican isto só a bens de capital e terra, mentres outros colectivistas argumentan que todos os bens de consumo deben observarse como bens públicos, e son difíciles de, ou non deberían privatizarse; é o caso de bens naturais, de defensa nacional, de xustiza e de información.
Os comunistas cren que non soamente os medios de produción, senón o produto do traballo debería colectivizarse e os salarios abolirse. A conferencia de Florencia da Federación da Internacional, ao mostrar os principios anarcocomunistas, sinalou: "A Federación Italiana da Internacional considera propiedade colectiva aos produtos do traballo e como complemento necesario do programa colectivista…'"
os colectivistas consideran que confiar na elección individual para contribuír aos bens públicos leva a fallos do mercado e a un problema de parasitismo. Vese entón que a acción colectiva, o cumprimento das autoridades e a presión ou coerción social, son o único xeito confiable de asegurar o abastecemento de bens ou servizos públicos.
Colectivismo cultural O colectivismo cultural maniféstase como un sistema de valores en diversas sociedades onde o grupo —como a familia, a comunidade ou as redes sociais máis amplas— prevalece sobre o individuo, poñendo a énfase en manter a harmonía, fomentar a interdependencia e promover a lealdade ao grupo a través de normas e prácticas compartidas en lugar da imposición estatal. Estas formas culturais son tipicamente voluntarias e non coercitivas, xurdindo de contornos sociais lonxevos, prácticas históricas e dinámicas relacionais que animan aos individuos a aliñar as súas accións co benestar colectivo.
Nas sociedades do Leste Asiático, incluíndo A China, O Xapón e Corea do Sur, o colectivismo cultural é evidente nunha forte orientación cara á harmonía e á interdependencia grupal, influída por tradicións como o confucianismo, que pon a énfase nas obrigas mutuas, a unidade e a conciencia contextual nas relacións sociais. Os individuos nestas culturas adoitan dar prioridade ás relacións e o contexto situacional por riba dos atributos persoais, conducindo a padróns de pensamento holísticos centrados na interconexión —por exemplo, as comunidades de cultivo de arroz no sur da China requiriron historicamente esforzos de rega cooperativos que reforzaron os valores interdependentes e os comportamentos orientados ao grupo—. As interaccións sociais poñen a énfase na comunicación indirecta co fin de preservar a harmonía e evitar o conflito, coa identidade persoal frecuentemente definida en relación cos roles familiares ou comunitarios en lugar dos logros individuais.
Notas
Categoría:Política