Pinuèlh-Auta Riba / Pinuèlh-Autariba Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Lot-et-Garonne, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 202-203https://web.archive.org/web/20170511182056/http://www.locongres.org/fr/applications/top-oc/topoc-recherche/, o puslèu Pinuèlh e Autariba, Pinel-Hauterive en francés, es una comuna occitana d'Agenés, situada dins lo departament d'Òut e Garona e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.
Geografia vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.
Perimètre del territòri
Toponimia Coma Pinuèlh e Autariba èran doás comunas diferentas e son dos vilatges diferents, cal escriure lo nom emb la conjoncion e. Per lo segond element, la grafia Auta Riba es la de Bénédicte Boyrie-Fénié e la de Autariba foguèt demandada per l'IEO-47. Bénédicte Boyrie-Fénié precisa que per Autariba, cal gardar a l'esperit que l'r unic representa -rr- e que se pronóncia emb de vibracions multiplas.
La prononciacion es [pi'nɛl / awto'rribɔ]. Las fòrmas ancianas associan dejà las doás comunautats fondatritz de la comuna : Altaripue (rector ~) et de Pinolio et annexa, en latin, en 1302, Alta Ripa et de Pinolio (r. de ~), en latin, en 1520, Alta Ripa et de Pinolio (r. de ~), en latin, en 1593 .
Pinuèlh : Dauzat e Rostaing, puèi Ernèst Negre e Jacques Astor, citats per Bénédicte Boyrie-Fénié, interprètan lo nom coma l'associacion del latin pinus, « pin », e del sufixe diminutiu -ellum, emb de sens coma « ramelet de pin », « pichon pin », « bosquilhon de pins » Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 531. Los autors devián pas conéisser las fòrmas ancianas. Per Bénédicte Boyrie-Fénié, la finala -el (en francés) representa lo sufixe gallés -ialo-, que significava « clar, esclairada, esclairòl ». Pinuèlh es l'equivalent de Pinuelh, banlèga de Senta Fe la Granda, al nòrd de l'Agenés : èra donc una esclairada dins un bòsc de pins, coma la comuna vesina Cassanuèlh dins un bòsc de casses . Lo sens d'origina del mot -ialon e del primièr element mòstra qu'un vilatge novèl s'establissiá en desbosigant un bòscXavier Delamarre, Dictionnaire de la Langue gauloise, ed. Errance, 2na edicion, 2008, p. 185 e lo sens derivat es « novèl luèc cultivat e poblat ». *Pino-ialon, compausat mixte, latinoceltic, se formèt probablament tard, quand la lenga gallesa èra dejà declinanta. Autariba es l'equivalent de « riba auta »; lo vilatge es en riba d'Òut. Per Sent Pèire de Cauvèl, veire a l'article.
Istòria Entre 1790 e 1794, Autariba annèxa Pinuèlh. En 1972, Pinuèlh e Autariba annexèt Sent Pèire de Cauvèlhttp://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=29242https://www.insee.fr/fr/metadonnees/cog/commune/COM47268-saint-pierre-de-caubel.
Administracion
Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton de Montclar d'Agenés; es adara del canton de Le Livradais (en francés), donc benlèu Lo Liuradés. Lo burèu centralizator es Senta Liurada.
Demografia
Lo 3 d'agost de 1972, Pinuèlh e Autariba annexèt Sent Pèire de Cauvèl, 190 abitants en 1968, que venguèt comuna associada https://www.insee.fr/fr/metadonnees/cog/commune/COM47268-saint-pierre-de-caubel. anomalia de 1891 : la meteissa annada, la comuna vesina de Montclar passèt de 1528 en 1886 a 331 abitants, per tornar a 1504 abitants en 1896 e Montastruc passèt de 795 abitants en 1886 a 1467 en 1891, per tornar a 690 en 1896; probable que i a un rapòrt. En la populacion èra de abitants e la densitat èra de ab/km².
Demografia de Sent Pèire de Cauvèl Veire a l'article.
Luècs e monuments
Personalitats ligadas amb la comuna
Veire tanben Comunas d'Òut e Garona Ligams extèrnes
Nòtas
Categoria:Comuna d'Agenés Categoria:Comuna de Guiana Categoria:Comuna d'Òlt e Garona