Toporczyk (Licinus) – rodzaj chrząszczy z rodziny biegaczowatych i podrodziny dzierowatych.
Morfologia Chrząszcze o ciele długości od 8 do 18 mm. Głowa ma niewyłupiaste półkuliście oczy z dwoma parami szczecinek przy ich wewnętrznych brzegach. Szczecinek nadocznych również są dwie pary. Aparat gębowy odznacza się lekko i zwykle niesymetrycznie zafalowaną przednią krawędzią wargi górnej, która to prześwituje przez błoniaste wcięcie na nadustku, niesymetrycznie zbudowanymi, krótkimi i szerokimi żuwaczkami bez chetoporów w bruzdach zewnętrznych oraz toporowato rozszerzonymi, ściętymi na krawędzi wierzchołkowej ostatnimi segmentami głaszczków szczękowych, osadzonymi na segmentach przedostatnich przyśrodkowo. Pokrywy mają punktowane międzyrzędy, a rząd ósmy jest niezmodyfikowany, na całej długości jednakowo oddalony od krawędzi bocznej. Wierzchołek pokryw jest zaokrąglony. Odnóża przedniej pary samców odznaczają się stopami o dwóch rozszerzonych członach.
Ekologia i występowanie Owady najczęściej zasiedlające stanowiska o podłożu piaszczystym lub gliniastym, zarówno na terenach otwartych, jak i zamkniętych, w tym stepy, zbiorowiska kserotermiczne, zakrzewienia, lasy, skąpo porośnięte pobrzeża wód. Zarówno postacie dorosłe, jak i larwy są malakofagami preferującymi polowanie na ślimaki.
Rodzaj palearktyczny. W Europie stwierdzono 18 gatunków, z czego w Polsce cztery (zobacz dzierowate Polski).
Taksonomia Takson ten wprowadzony został po raz pierwszy w 1802 roku przez Pierre’a-André Latreille’a.
Do rodzaju zalicza się 29 opisanych gatunków sklasyfikowanych w czterech podrodzajach: podrodzaj: Licinus (Allolicinus) Semenov-Tian-Shanskii, 1927 Licinus jaloricus Andrewes, 1927 podrodzaj: Licinus (Licinus) Latreille, 1802 Licinus aegyptiacus Dejean, 1826 Licinus aequatus Audinet-Serville, 1821 Licinus afghanistanus (Jedlička, 1967) Licinus bartoni Maran, 1934 Licinus cassideus (Fabricius, 1792) Licinus convexus Heyden, 1889 Licinus cordatus Chaudoir, 1861 Licinus corustes Andrewes, 1932 Licinus depressus (Paykull, 1790) Licinus gansuensis Facchini & Sciaky, 2012 Licinus iranicus Jedlicka, 1968 Licinus italicus Puel, 1925 Licinus lindbergi Antoine, 1936 Licinus manriquianus Wollaston, 1862 Licinus merkli Frivaldszky, 1880 Licinus peltoides Dejean, 1826 Licinus planicollis Fauvel, 1888 Licinus pubifer Reitter, 1897 Licinus punctatulus (Fabricius, 1792) Licinus schuberti Jedlicka, 1968 Licinus silphoides (P. Rossi, 1790) Licinus yezoensis Habu, 1947 podrodzaj: Licinus (Neorescius) Csiki, 1906 Licinus astrabadensis Reitter, 1902 Licinus hoffmannseggii (Panzer, 1803) Licinus oblongus Dejean, 1826 Licinus oertzeni Reitter, 1889 podrodzaj: Licinus (Tricholicinus) Poppius, 1912 Licinus setosus (Sahlberg, 1880)
Przypisy
Kategoria:Biegaczowate Kategoria:Rodzaje i podrodzaje zwierząt nazwane w 1802 roku