thumb|Świbka morska thumb|Kwiatostan świbki morskiej Świbka (Triglochin Riv. ex L.) – rodzaj roślin należący do rodziny świbkowatych (Juncaginaceae Rich.), obejmujący 26 gatunków występujących niemal na całym świecie, z czego dwa w Polsce: świbka błotna i świbka morska.
Nazwa naukowa rodzaju pochodzi od greckich słów (treis – trzy) i (glochin – szpic) i odnosi się do kształtu owoców tych roślin.
Zasięg geograficzny Świbka jest rodzajem kosmopolitycznym, występującym na całym świecie. Jedynymi regionami nie zasiedlonymi przez przedstawicieli tego rodzaju są Makaronezja, zachodnia i północno-wschodnia Afryka tropikalna, wyspy środkowego Atlantyku, wyspy zachodniego Oceanu Indyjskiego, Półwysep Arabski, Indochiny, Azja Południowo-Wschodnia, wyspy Pacyfiku, Ameryka Środkowa, północna Ameryka Południowa i Antarktyka. Gatunki flory Polski świbka błotna Triglochin palustris L. świbka morska Triglochin maritima L.
Morfologia Pokrój Smukłe rośliny sitopodobne, tworzące kolonie.
Łodyga Grube kłącze.
Liście Przeważnie wyłącznie liście odziomkowe, równowąskie, wzniesione, tworzące pochwę liściową z języczkiem, wierzchołkowo całobrzegim lub dwuklapowym.
Kwiaty Kwiaty obupłciowe, krótko szypułkowe, trójkrotne, zebrane w kłosopodobne grono wyrastające na głąbiku. Okwiat pojedynczy, 6-listkowy. Listki położone w 2 okółkach, żółtawozielone, muszlowate. Pręciki 4 lub 6, o niemal siedzących, jajowatych główkach. Słupków 6, z czego 3 płodne i 3 jałowe, zrośnięte, rozdzielające się w okresie kwitnienia. Zalążnie jednokomorowe, jednozalążkowe. Szyjki słupka nieobecne.
Owoce Kuliste do równowąskich rozłupnie, 3- lub 6-rozłupkowe. Rozłupki jednonasienne.
Biologia i ekologia Rozwój Byliny, wodne lub bagienne, geofity lub hemikryptofity.
Siedlisko Tereny podmokłe, głównie nadmorskie. Świbka morska jest gatunkiem charakterystycznym (ChAss) zespołu Triglochino-Glaucetum maritimae w klasie halofilnych łąk lub szuwarów w supralitoralu zbiorników wód słonych i słonawych. Świbka błotna jest gatunkiem charakterystycznym (ChCl) klasy Scheuchzerio-Caricetea nigrae, obejmującej niskoturzycowe zbiorowiska łąk bagiennych, emersyjne darniowe torfowiska przejściowe i niskie oraz dolinkowe fazy torfowisk wysokich.
Cechy fitochemiczne Niektóre gatunki zawierają silnie toksyczny cyjanowodór.
Genetyka Liczba chromosomów 2n = 12.
Systematyka Systematyka według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016) Klad okrytonasienne, klad jednoliścienne (monocots), rząd żabieńcowce Alismatales, rodzina świbkowate Juncaginaceae.
Wykaz gatunków Triglochin barrelieri Loisel. Triglochin buchenaui Köcke, Mering & Kadereit Triglochin bulbosa L. Triglochin calcitrapa Hook. Triglochin centrocarpa Hook. Triglochin compacta Adamson Triglochin elongata Buchenau Triglochin gaspensis Lieth & D.Löve Triglochin hexagona J.M.Black Triglochin isingiana (J.M.Black) Aston Triglochin laxiflora Guss. Triglochin longicarpa (Ostenf.) Aston Triglochin maritima L. – świbka morska Triglochin mexicana Kunth Triglochin milnei Horn Triglochin minutissima F.Muell. Triglochin mucronata R.Br. Triglochin muelleri Buchenau Triglochin nana F.Muell. Triglochin palustris L. – świbka błotna Triglochin protuberans Aston Triglochin scilloides (Poir.) Mering & Kadereit Triglochin stowardii N.E.Br. Triglochin striata Ruiz & Pav. Triglochin trichophora Nees ex Endl. Triglochin turrifera Ewart
Zaliczany tu australijski gatunek Triglochin triglochinoides (F.Muell.) Druce wyodrębniony został w osobny rodzaj i przypisano mu nazwę Maundia triglochinoides F.Muell. W systemie APG IV (2016) podkreślono odrębność tej rośliny wydzielając ją w osobną rodzinę – Maundiaceae Nakai, Chosakuronbun Mokuroku [Ord. Fam. Trib. Nov.]: 213. 20 Jul 1943.
Historycznie włączano tu również gatunki wyodrębnione do rodzaju Cycnogeton.
Zastosowanie Nasiona niektórych gatunków świbki są jadalne. Indianie używają pieczonych nasion jako substytutu kawy.
Przypisy
Kategoria:Świbkowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza