Hubert Gruszczyk (ur. 7 sierpnia 1919 w Biertułtowach, zm. 18 sierpnia 1985 w Krakowie) – polski geolog, specjalista geologii złóż surowców mineralnych, a zwłaszcza złóż metali nieżelaznych oraz geologii gospodarczej.
Życiorys Urodził się w dzielnicy Biertułtowach obecnie dzielnicy Radlina, w powiecie wodzisławskim na Górnym Śląsku. Pochodził z polskiej rodziny śląskiej. Ojciec, Leon Gruszczyk, był górnikiem. Po ukończeniu Szkoły Podstawowej w Radlinie pobierał naukę w Gimnazjum Państwowym w Rybniku. Po uzyskaniu świadectwa dojrzałości w 1937 odbył jednoroczną służbę wojskową w Cieszynie. W 1938 rozpoczął studia na Wydziale Górniczym Akademii Górniczej w Krakowie.
Zmobilizowany w sierpniu 1939, przeszedł szlak bojowy od Górnego Śląska po Tomaszów Lubelski. Ciężko ranny 19 września 1939 w biodro i prawą rękę, został wzięty do niewoli, a następnie jako inwalida wojenny przekazany do polskiego szpitala w Krakowie. Po dziewięciomiesięcznym leczeniu i rekonwalescencji zgłosił się do rektora Akademii Górniczej, Walerego Goetla i podjął dalszą naukę w konspiracji.
Studia rozpoczął w 1940 na Oddziale Górniczym Państwowej Technicznej Szkoły Górniczo-Hutniczo-Mierniczej na krakowskich Krzemionkach - konspiracyjnej Akademii Górniczej. Po uzyskaniu dyplomu technika górnika w 1942, włączony został do tworzącej się wówczas nowej, podziemnej organizacji Akademii Górniczej, pod nazwą Zakład Badań Materiałów (Staatliche Technische Trufanstalt) - i zatrudniony w Dziale Badań Materiałów Budowlanych pod kierunkiem dr inż. Andrzeja Bolewskiego.
W latach 1942–1945 uczestniczył w tajnym nauczaniu. W czasie okupacji związany był też z Instytutem Geologicznym. W połowie 1944, w związku z wyjazdem służbowym na Górny Śląsk, władze policyjne spostrzegły, że urodził się w Altreichu. Z tego powodu był nakłaniany w siedzibie gestapo w Krakowie do podpisania volkslisty. Uchylając się od tej decyzji zmuszony był do ukrywania się do wyzwolenia Krakowa.
Od 1943 brał udział w pracach pracowników Akademii Górniczej dotyczących przyszłej zachodniej granicy Polski. W połowie roku 1944 uczestniczył w opracowaniu memoriału dla rządu w Lublinie, dotyczącego bogactw kopalnianych Dolnego Śląska, który stanowił jeden z dokumentów leżących u podstaw decyzji dotyczących przebiegu powojennych granic podjętych w trakcie konferencji poczdamskiej. W listopadzie 1944 był członkiem "wyprawy" do Warszawy grabionej po Powstaniu. Zdołano wówczas uratować m.in. manuskrypty i bibliotekę nestora polskiej geologii, prof. Karola Bohdanowicza, oraz nieco sprzętu Politechniki Warszawskiej.
Po wkroczeniu wojsk radzieckich do Krakowa w styczniu 1945, podjął pracę przy odbudowie Akademii Górniczej. W kwietniu 1945 uruchomił Stację Doświadczalną Budownictwa i Przemysłu Mineralnego, która przeprowadzała badania materiałów budowlanych. Został kierownikiem Stacji i głównym wykonawcą jej orzeczeń.
Jednocześnie kontynuował studia w Akademii Górniczej. Był najmłodszym asystentem w Katedrze Mineralogii i Petrografii. W czerwcu 1947 uzyskał dyplom inżyniera górniczego. Od tego też roku pracował na różnych stanowiskach w Instytucie Geologicznym. Zajmował się złożami kopalin niemetalicznych Dolnego Śląska - barytem, magnezytem, kopalinami skaleniowo-kwarcowymi ze Strzeblowa i in. W 1950 uzyskał dyplom doktora nauk technicznych. Rozszerzył swoje zainteresowania o problematykę śląsko-krakowskich złóż rud cynku i ołowiu, a także złóż rud miedzi. Wyniki jego prac przyczyniły się do odkrycia nowych złóż cynku i ołowiu we wschodniej części Śląsko-Krakowskiego Zagłębia Kruszcowego. Uhonorowany został za to zespołową Nagrodą Państwową II stopniaAndrzej Bolewski, Hubert Gruszczyk (1919–1985) [w:] Annales Societatis Geologorum Poloniae, tom 56 wyd. 1986 s. 485–488..
W roku 1954 uzyskał tytuł docenta, w 1962 został powołany na stanowisko profesora nadzwyczajnego, a w 1973 - profesora zwyczajnego nauk technicznych. Pod jego kierownictwem wykonanych zostało 14 prac doktorskich. Przez wiele lat kierował katedrą lub zakładem na AGH. Był prodziekanem Wydziału Geologiczno-Poszukiwawczego AGH oraz w latach 1964–1969 jej prorektoremBiografia na stronie Historii AGH. Przez wiele lat był członkiem Polskiego Towarzystwa GeologicznegoLista członków Polskiego Towarzystwa Geologicznego, stan na 31 stycznia 1971, Rocznik Polskiego Towarzystwa Geologicznego Tom XL-1970, Zeszyt 3-4, Kraków 1971.
Zmarł w Krakowie, pochowany na cmentarzu Rakowickim (kwatera XXVIIIB-4-8).
Ordery i odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Srebrny Krzyż Zasługi (15 listopada 1946) „za zasługi położone przy zabezpieczeniu mienia państwowego”. Medal 10-lecia Polski Ludowej (15 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 15 stycznia 1955 r. Nr 0/165 - na wniosek Ministra Szkolnictwa Wyższego.
Przypisy
Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Geologicznego Kategoria:Ludzie urodzeni w Biertułtowach Kategoria:Ludzie związani z Wodzisławiem Śląskim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polscy inżynierowie Kategoria:Pracownicy Państwowego Instytutu Geologicznego Kategoria:Urodzeni w 1919 Kategoria:Zmarli w 1985