Kościół Zielonoświątkowy w Rzeczypospolitej Polskiej – wolny Kościół protestancki o charakterze ewangelikalnym nurtu zielonoświątkowego. Drugi pod względem wielkości Kościół protestancki w Polsce (po Kościele Ewangelicko-Augsburskim w RP), posiadający przeszło 13 tysięcy członków i łącznie ponad 27 tysięcy wiernych (w tym 453 duchownych) zrzeszonych w ramach 295 zborówW grupie tej znajduje się też kilka autonomicznych zborów które dołączyły do KZ, by uniknąć problemu urzędowej rejestracji.; największy polski Kościół protestancki nurtu ewangelikalnego; największa zielonoświątkowa denominacja w Polsce, związana z pentekostalną tradycją amerykańskich Zborów Bożych i przyjmująca ustrój kongregacjonalno-synodalnyNadzwyczajny Synod Kościoła Zielonoświątkowego.. Kościół Zielonoświątkowy w RP jest członkiem Europejskiej Wspólnoty Zielonoświątkowej, Światowej Wspólnoty Zborów Bożych, Aliansu Ewangelicznego w RP oraz Towarzystwa Biblijnego w Polsce. Organem prasowym Kościoła jest miesięcznik „Chrześcijanin”. Siedzibą władz Kościoła jest miasto stołeczne Warszawa. Podstawą prawną działalności Kościoła jest ustawa z dnia 20 lutego 1997 o stosunku Państwa do Kościoła Zielonoświątkowego w Rzeczypospolitej Polskiej. Przewodniczącym Naczelnej Rady Kościoła i Prezbiterem Naczelnym Kościoła jest bp dr Marek KamińskiNowy Biskup Kościoła Zielonoświątkowego..
Kościół Zielonoświątkowy w obecnej formie powstał w wyniku rozwiązania federacji wspólnot chrześcijańskich o nazwie Zjednoczony Kościół Ewangeliczny, która w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej zrzeszała większość ewangelicznych społeczności protestanckich, zarówno zielonoświątkowych, jak i niezielonoświątkowych. Rozpad federacji w 1988 spowodował usamodzielnienie się Kościołów, w tym Kościoła Zielonoświątkowego, który stał się największą wspólnotą pentekostalną.
Historia Geneza i sytuacja polskich zielonoświątkowców w pierwszej połowie XX wieku thumb|left|Dom modlitwy stanowczych chrześcijan w Nieborach Początki ruchu zielonoświątkowego na ziemiach polskich sięgają początków XX wieku. Pośród wyznawców Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego na Śląsku Cieszyńskim działających w ramach ruchu neopietystycznego, tzw. Społeczności Chrześcijańskiej, powstało przebudzenie religijne o charakterze zielonoświątkowym. Wykluczenie tych osób z macierzystej wspólnoty luterańskiej owocowało zawiązaniem się Związku Stanowczych Chrześcijan – pierwszej niezależnej społeczności zielonoświątkowców na ziemiach polskich. Związek zarejestrowany został w Cieszynie 15 lipca 1910 przez władze austriackie. W konsekwencji podziału Śląska Cieszyńskiego w 1920 między Polskę a Czechosłowację zwierzchnikiem zielonoświątkowców na ziemiach czeskich został Karol Kaleta. W Polsce ruchowi pentekostalnemu przewodzili: Karol Śniegoń (do 1927 i po 1937), Karol Kupka (1927–1931) oraz Adolf Małysz (1931–1935). Przed II wojną światową Związek liczył 2 tysiące wiernych. W momencie wkroczenia wojsk niemieckich nabożeństwa zielonoświątkowe zostały zakazane, zaś w 1947 wspólnoty pentekostalne Śląska Cieszyńskiego zostały włączone do Zjednoczonego Kościoła Ewangelicznego.
thumb|Po nabożeństwie w Hajnówce w 1938 Drugi nurt polskiego ruchu zielonoświątkowego, tzw. chrześcijanie wiary ewangelicznej, powstał w maju 1929 w Starej Czołnicy, niedaleko Łucka. Nowo utworzony związek nosił nazwę: Związek Zborów Chrześcijan Wiary Ewangelicznej. Kościół ten zrzeszał zbory pentekostalne z Polski centralnej, wschodniej oraz kresów. Na prezesa związku wybrano Artura Bergholca, a na zastępcę Józefa Czerskiego. Ustalono, że centrala związku będzie się mieściła w Łodzi.
Przed II wojną światową ruch chrześcijan wiary ewangelicznej był największą wspólnotą zielonoświątkowców w Polsce. W 1929 roku związek liczył 12 204 członków, w 1934 – 15 441, a w 1937 – 21 501 członków w ok. 500 zborach (parafiach) i placówkach. Po wojnie w wyniku przesunięcia granic liczba wiernych zmalała.
Działał prężnie prowadząc m.in. Dom Sierot, Gdański Instytut Biblijny, którego otwarcie nastąpiło 2 marca 1930 roku, a także organizując konferencje.
Polscy zielonoświątkowcy w okresie PRL-u thumb|100px|Logo ZKE
Po zakończeniu wojny wielu zielonoświątkowych działaczy z kresów wschodnich przesiedliło się do Polski. W wyniku repatriacji znaleźli się w Polsce Józef Czerski, Kazimierz Czepieluk, Teodor Maksymowicz, Franciszek Januszewicz, Władysław Sosulski, Jakub Sielużycki, a od 1947 roku – Sergiusz Waszkiewicz. Zwołano dwie powojenne konferencje dla przedstawicieli zborów – w Bytomiu, a następnie w Łodzi. Uchwalono statut, powołano zarząd Kościoła, którego prezesem został Józef Czerski. Rozpoczęto starania o legalizację Kościoła.
Związek Stanowczych Chrześcijan wszedł w struktury ZKE w 1947 roku. Związek Chrześcijan Wiary Ewangelicznej obrał inną drogę, która pod naciskiem komunistycznych władz i tak zakończyła się przystąpieniem do ZKE w 1953 roku.
W latach 1947–1948 Kościół liczył 56 zborów, 45 duchownych, 12 świątyń i ponad 3,5 tysiąca wiernych. W 1952 było 88 zborów, 70 duchownych, 17 świątyń, ale liczba wiernych spadła do 2,5 tysiąca.
Nocą z 19 na 20 września 1950 roku Urząd Bezpieczeństwa aresztował wszystkich duchownych zielonoświątkowych. W 1953 roku nastąpiło włączenie chrześcijan wiary ewangelicznej do Zjednoczonego Kościoła Ewangelicznego pod naciskiem władz. W warunkach ZKE nastąpiło zbliżenie dwóch ugrupowań zielonoświątkowych wchodzących w skład ZKE.
Po włączeniu zarówno stanowczych chrześcijan, jak i chrześcijan wiary ewangelicznej w struktury Zjednoczonego Kościoła Ewangelicznego, polscy zielonoświątkowcy nie stanowili odrębnego wyznania w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Zjednoczony Kościół Ewangeliczny zrzeszał ewangelikalnych protestantów, zarówno o orientacji zielonoświątkowej, jak i niezielonoświątkowej. Jednym z pierwszych autonomicznych wyznań zielonoświątkowych była Protestancka Wspólnota Regionu Bieszczadzkiego (rejestracja: styczeń 1981), obecna Ewangeliczna Wspólnota Zielonoświątkowa. Rozpad federacji nastąpił w 1987, przez co Kościół Zielonoświątkowy stał się odrębną wspólnotą.
13 września na posiedzeniu Rady Zjednoczonego Kościoła Ewangelicznego Michał Hydzik przedłożył wniosek o reorganizację Kościoła w kierunku usamodzielnienia ugrupowań.
Od 1956 do 1975 roku czołową rolę odgrywali Sergiusz Waszkiewicz, Teodor Maksymowicz i Aleksander Rapanowicz. Od 1975 roku rolę tę odgrywali Mieczysław Suski, Edward Czajko i Tadeusz Gaweł.
Sytuacja po 1988 (Kościół Zielonoświątkowy w RP) Uchwałą XII Synodu ZKE podjętą 22 maja 1987 roku postanowiono rozwiązać powołany po II wojnie światowej Zjednoczony Kościół Ewangeliczny rozumiany jako federacja wchodzących w jego skład wspólnot ewangelikalnych. Decyzję tę zatwierdził 1 lutego 1988 roku Urząd do Spraw Wyznań. Jednocześnie powołano samodzielny Kościół Zielonoświątkowy, w skład którego weszły zbory zielonoświątkowe na Śląsku Cieszyńskim, dawne społeczności stanowczych chrześcijan oraz zbory przedwojennego Kościoła Chrześcijan Wiary Ewangelicznej (oprócz tzw. grupy lubelskiej, która zachowała poprzednią nazwę i stała się odrębną wspólnotą). Kościół Zielonoświątkowy po usamodzielnieniu się liczył 82 zbory. Kościół był członkiem założycielem Aliansu Ewangelicznego w RP, w 2010 roku wystąpił z jego szeregów, by ponownie uzyskać członkostwo 15 stycznia 2015 roku.
Przez pierwsze dziesięć lat istnienia po usamodzielnieniu się z ZKE, liczba wiernych Kościoła podwoiła się, co obrazuje poniższa tabela:
RokLiczba zborówKaplice, domy modlitwyDuchowniWierni1988 88 101 133 brak danych 1989 102 101 174 10973 1990 117 100 193 12467 1991 128 90 224 12886 1992 140 99 214 14577 1993 152 87 230 16084 1994 161 85 288 17379 1995 166 89 301 17816 1996 168 90 311 17966 1997 172 91 320 18696 1998 175 97 320 19107
Wzrost ten w pewnym stopniu został wypracowany przez misję namiotową. W latach 2000–2004 powstało 21 nowych zborów, a ochrzczono 2751 osób. Misja namiotowa nie cieszyła się już dużym zainteresowaniem, pojawiły się natomiast dwie nowe inicjatywy „Generacja T” i „Misja Polska”. W 2003 roku zrezygnowano z misji namiotowej (działała od 1989), zmieniła się również strategia zakładania zborów. Odtąd przygotowywano „misjonarzy” i wysyłano ich do danej miejscowości celem zbudowania nowego zboru. W ten sposób powstało kilka zborów, ale już nie w takiej liczbie jak w latach dziewięćdziesiątych.
Przed rokiem 2000 zaistniał problem tzw. „ruchu wstawienników”. Problem dotyczył nadmiernej koncentracji na szatanie, demonach i aniołach. Kontrowersje wzbudzało usługiwanie na konferencjach kaznodziejki z Meksyku Any Mendez. W ruch zaangażowanych było kilka zborów – z Legnicy, Kalisza i Gorzowa Wielkopolskiego, a ich pastorzy stali się liderami ruchu. W marcu 2001 roku Rada Naczelna wydała oświadczenie, w którym zarzucono zwolennikom ruchu, iż nadmiernie koncentrują się na szatanie, demonach i aniołach. Miejscom męczeństwa, cmentarzom oraz symbolom narodowym należy się szacunek i nie jest to kult. Ze względu na negatywne stanowisko ze strony władz kościoła wobec tego ruchu wiosną 2002 roku zbory z Legnicy, Kalisza, Gorzowa Wielkopolskiego i Jaworu podzieliły się, a ich pastorzy wraz z częścią zborowników weszli w struktury Kościoła Bożego w Chrystusie.
W latach 80. i 90. znaczącą rolę w budowaniu agend kościelnych odgrywał Kazimierz Sosulski.
Stosunek do lustracji Częściowe oczyszczenie Kościoła dokonane zostało jeszcze w czasach PRL-u (zielonoświątkowcy wchodzili wtedy do ZKE), po usunięciu ekipy Krakiewicza w 1975 roku27 września 1975 roku, na spotkaniu Prezydium Rady Kościoła, Teodor Maksymowicz oświadczył: „Odwołano wszystkich poprzednich okręgowych, należało jednak zadbać o oficjalne ogłoszenie o odwołaniu ze względu na to, że niektórzy z nich w dalszym ciągu zajmują się szkodliwą działalnością”. (Mironczuk, Polityka państwa..., s. 223. ). Wymieniono wtedy skład Rady Kościoła oraz prezbiterów okręgowych. W 2005 roku po opublikowaniu tzw. Listy Wildsteina, traktowanej wtedy jako listy agentów, znalazły się na niej nazwiska dwóch duchownych związanych ze środowiskiem Kościoła Zielonoświątkowego. W tej sytuacji część duchownych kościoła domagała się przeprowadzenia autolustracji w oparciu o archiwa IPN-u. Sprawa wydostała się na zewnątrz i spotkała się z zainteresowaniem niektórych dziennikarzy, była komentowana m.in. przez Terlikowskiego na łamach „Newsweeka”.
200px|thumb|Adam Ciućka, 2016. Sprawa autolustracji była dyskutowana na kilku synodach Kościoła. Po wyborze na zwierzchnika Marka Kamińskiego problem został zgłoszony ponownie. Na łamach „Chrześcijanina” Kamiński przypomniał o chrześcijańskim obowiązku przebaczenia, a Paweł Biedziak podał w wątpliwość wiarygodność dokumentacji bezpieki. Na synodzie w Zakościelu w 2009 roku zgłoszone zostały dwa projekty lustracji. Jeden opracowany został przez Radę Naczelną, drugi przez grupę dziesięciu pastorów (m.in. Wojciech Gajewski, Adam Ciućka, Janusz Lindner). Projekt pastorów zakładał stworzenie komisji historycznej, której celem byłoby zbadanie materiałów zgromadzonych przez IPN oraz dokonanie moralnej oceny dla duchownych współpracujących z aparatem bezpieczeństwa. Decyzją Synodu przyjęty został projekt Rady Naczelnej, który wezwał każdego obciążonego grzeszną współpracą do spotkania z Prezydium Kościoła. Synod zobowiązał Prezydium Kościoła do zachowania tajemnicy rozmowy oraz obrony imienia każdego, kto wyznał grzech, zobowiązał też Prezydium, by nie badało archiwów IPN, ze względu na brak zaufania dla tych archiwów. Według Edwarda Czajki są one wytworem „demonicznego systemu”. 29 września 2018 roku na synodzie KZ miała miejsce prezentacja badań archiwów Instytutu Pamięci Narodowej, podczas której Leszek Jańczuk przedstawił wyniki swej kwerendy, odnośnie do współpracy duchownych zielonoświątkowych ze służbami PRLKonferencja Synodalna Kościoła Zielonoświątkowego Ekumenizm.pl 27/09/2018.
Nauczanie 200px|thumb|Zbór „Betania” w Katowicach