thumb Komisariat Straży Granicznej „Herby” – jednostka organizacyjna Straży Granicznej pełniąca służbę ochronną na granicy polsko-niemieckiej w latach 1928–1939.
Geneza Na wniosek Ministerstwa Skarbu, uchwałą z 10 marca 1920 roku, powołano do życia Straż Celną. Proces tworzenia Straży Celnej trwał do końca 1922 roku. Komisariat Straży Celnej „Kamińsko”, wraz ze swoimi placówkami granicznymi, wszedł w podporządkowanie Inspektoratu Granicznego Straży Celnej „Praszka”.
W drugiej połowie 1927 roku przystąpiono do gruntownej reorganizacji Straży Celnej. W praktyce skutkowało to rozwiązaniem tej formacji granicznej.
Rozkazem nr 4 z 30 kwietnia 1928 roku w sprawie organizacji Śląskiego Inspektoratu Okręgowego dowódca Straży Granicznej gen. bryg. Stefan Pasławski powołał komisariat Straży Granicznej „Herby”, który przejął ochronę granicy od rozwiązywanego komisariatu Straży Celnej. W rzeczywistości komisariat Straży Celnej „Kamieńsko” z dniem 4 maja 1928 został przeniesiony do Herb.
Formowanie i zmiany organizacyjne W 1921 roku w Herbach stacjonował sztab 2 kompanii 4 batalionu celnego. 2 kompania celna jedną ze swoich placówek wystawiła w Herbach.
Rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Ignacego Mościckiego z 22 marca 1928 roku, do ochrony północnej, zachodniej i południowej granicy państwa, a w szczególności do ich ochrony celnej, powoływano z dniem 2 kwietnia 1928 roku Straż Graniczną. Do 1828 roku funkcjonował komisariat Straży Celnej „Kamieńsko”. Z dniem 4 maja 1928 został przeniesiony do Herb. Rozkazem nr 4 z 30 kwietnia 1928 roku w sprawie organizacji Śląskiego Inspektoratu Okręgowego dowódca Straży Granicznej gen. bryg. Stefan Pasławski przydzielił komisariat „Herby” do Inspektoratu Granicznego nr 14 „Lubliniec” i określił jego strukturę organizacyjną. Rozkazem nr 10 z 5 listopada 1929 roku w sprawie reorganizacji Śląskiego Inspektoratu Okręgowego komendant Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski określił numer i nową strukturę komisariatu. Rozkazem nr 4 z 11 października 1932 roku w sprawach organizacji Małopolskiego Inspektoratu Okręgowego i niektórych inspektoratów granicznych, komendant Straży Granicznej płk Jan Jur-Gorzechowski utworzył placówkę II linii „Częstochowa”. Rozkazem nr 12 z 14 lipca 1939 roku w sprawie reorganizacji placówek II linii i posterunków wywiadowczych oraz obsady personalnej, komendant Straży Granicznej gen. bryg. Walerian Czuma zniósł posterunek SG „Węglowice”.
Służba graniczna Sąsiednie komisariaty': komisariat Straży Granicznej „Jaworzno” ⇔ komisariat Straży Granicznej „Lubecko” − 1928 komisariat Straży Granicznej „Panki” ⇔ komisariat Straży Granicznej „Lubliniec” − listopad 1929
Funkcjonariusze komisariatu Kierownicy/komendanci komisariatustopieńimię i nazwiskookres pełnienia służbykolejne stanowiskopkom.Stefan Leśniak3 IX 1928 – 15 X 1930kierownik komisariatu „Linia”pkom.Władysław Pszonka3 XI 1930 – 15 II 1932oficer wywiadowczypkom.Tadeusz Nowiński4 II 1932 – 15 I 1934kwatermistrz IG „Wielkie Hajduki”kom.Karol Kowalski13 I 1934 – 14 VI 1934przeniesiony w stan nieczynnykom.Jarzy Kaczanowski 19 VII 1934 – był XI 1937Zastępcy komendanta komisariatustarszy strażnikZygfryd Mentlikowski1 V 1939 –
Struktura organizacyjna thumb Organizacja komisariatu w kwietniu 1928: komenda − Herby podkomisariat Straży Granicznej „Panki” placówka Straży Granicznej I linii „Podłęże Szlacheckie” placówka Straży Granicznej I linii „Stany” placówka Straży Granicznej I linii „Kod?” placówka Straży Granicznej I linii „Kluczno” placówka Straży Granicznej I linii „Kamińsko” placówka Straży Granicznej I linii „Braszczok” placówka Straży Granicznej II linii „Panki” placówka Straży Granicznej II linii „Herby”
Organizacja komisariatu w listopadzie 1929: 2/14 komenda − Herby placówka Straży Granicznej I linii „Kamińsko” placówka Straży Granicznej I linii „Łebki” placówka Straży Granicznej I linii „Braszczok” placówka Straży Granicznej I linii „Pawełki” placówka Straży Granicznej II linii „Herby”
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
(sygn. 110/350 i 110/351)
(sygn.187/30 do 187/41.) (sygn.191/159.)
Kategoria:Komisariaty Straży Granicznej (1928–1939) Kategoria:Formacje graniczne w Herbach Kategoria:Komisariaty Straży Granicznej (1928–1939) rozmieszczone na granicy polsko-niemieckiej Kategoria:Komisariaty Inspektoratu Granicznego nr 14 „Lubliniec”