tagielnik () , ,
rzeczownik, rodzaj męskoosobowy (1.1) robotnik wynajmowany do pracy na krótki czas, zwykle na jeden dzień; dniówkarz (1.2) wolny człowiek nieposiadający własnego domu ani ziemi, mieszkający u kogoś i utrzymujący się z pracy dorywczej; miejski lub wiejski komornik
(1) odmiana odpowiadająca współczesnym standardom języka ogólnopolskiego
(1.1) Robociądze i rzemieślnicy, zatrudnieni przy statku i chłopi przygodni, tagielnicy, porwali się na nogi […]. Rozumieli tylko swój zysk i zarobek. Patrzyli mu [pracodawcy] w oczy i na ręce, kiedy wypłaci należność. Jeżeli zalegał w wypłacie, burzyli się […]. (1.1) Większa własność [ziemska] […] przyjęła w gospodarstwie system obywania się bez odpowiedniej służby rocznej, zastępując ją tak zwanymi „tagielnikami“ czyli robotnikami dziennymi na dworskim stole, używając ich tylko podczas robót polnych. (1.2) Najemne nakładano rozmaicie […] na luźnych ludzi po miastach tak duchownych i królewskich, „którzy dla swywoli służyć nie chcą” […]. Toż samo zastosowano dla tagielników […] t. j. do komorników po miastach, „którzy pod własnym dymem nie mieszkają, tylko na tagle robią.” (1.2) Przybywało także ludności bezrolnej i „luźnych”, których zwano: hultaje, swawolni, wagabundy, wałęsy, włóczęgi, […] tagielnicy. Część z nich oddawała się w dobrowolne poddaństwo […]. Reszta przenosiła się z miejsca na miejsce, najmując się czasami na roczną służbę w folwarku lub u bogatszych gospodarzy, najczęściej jednak funkcjonując na marginesie lub wręcz poza ramami systemu.
→ dniówkarz, pracownik dniówkowy < → dniówka, dzienne wynagrodzenie
hiszpański: (1.1) jornalero , bracero