Zadanie walki przeciw Arabom narzucił im kagan chazarski w porozumieniu z cesarzem rzymskim. Jednak to ostatecznie nie politycy decydują o losach Mitroanidów, lecz kupcy. Klęska muzułmanów i ocalenie Europy leżą w interesie wytwórców materiałów piśmienniczych, uzyskiwanych chińskim sposobem ze szmat. Europa pozbawiona papirusu przez podboje arabskie w Afryce, kupi za każdą cenę papier z Marakandy sogdyjskiej, z serca Azji. Jeśli jednak podbiją ją Arabowie nie będą potrzebowali papieru. Dlatego azjatyccy potomkowie Mitroanii sypnęli złotem na organizację zjazdu, który ma przekonać Mitroanidów, że w miejsce zarzuconej tradycji, otrzymali nowe powołanie.
Przesłanie Kończący trylogię tom opowiada o końcu procesu tworzenia rodowego mitu. Więź wspólnoty utworzonej przez ten mit skostniała i utraciła swe znaczenie. Jej spoiwo zostało skompromitowane jako pozór osłaniający rzeczywiste motywy ekonomiczne i polityczne podejmowanych działań. Mitroanidzi zostali zmuszeni do przyjęcia cudzych racji i swojej śmierci narzuconej im przez historię. Parnicki jednak nie kończy swej powieści w tak deterministyczny sposób. Tytuł trylogii odwoływał się pierwotnie do dyskusji o wolności i konieczności. Pierwszy tom został opatrzony mottem z Marii Stuart Słowackiego: Dziecko chciałoby z wody dostać twarz księżyca.