W takich warunkach zaczął się kształtować system feudalny, w którym władcy w zamian za służbę wojskową nadawali członkom swojej drużyny ziemię wraz ze zobowiązaną do świadczenia na niej pracy ludnością, tak aby wojowie mogli samodzielnie utrzymywać się z czerpanych w ten sposób pożytków. Powstali w ten sposób wasale, często rozdzielali przyznaną im ziemię na mniejsze części innym lennikom w zamian za ich służbę wojskową wobec siebie samych. W ten sposób ukształtowała się charakterystyczna dla społeczeństwa średniowiecznego hierarchia nazywana drabiną feudalną. Wasalowie władcy na zarządzanych przez siebie terenach posiadali dużą autonomię, w ramach której często mogli tworzyć i egzekwować lokalne prawa.
Powstały w ten sposób system, charakteryzował się bardzo silną pozycją lokalnych ośrodków władzy, natomiast spoistość państw utrzymywała się często głównie dzięki autorytetowi i sile militarnej panującego władcy. W sytuacjach, gdy czynnik ten z jakichś powodów (np. zewnętrznej inwazji lub konfliktu dynastycznego) ulegał osłabieniu lub zniknięciu, feudałowie wykorzystywali sytuację do poszerzenia przysługującej im władzy.