Funkcja słowa jest tu zbliżona do rzeczownika „miłośnik”.

W polszczyźnie potocznej przymiotnik amatorski może mieć zarówno znaczenie neutralne i opozycyjne do słowa „profejsonalny” (teatr amatorski, liga amatorska), jak i oceniające (amatorskie wykonanie w znaczeniu „nieudolne”). Na takie rozwarstwienie znaczeń zwraca uwagę lingwistyka kulturowa i współczesne poradnictwo językowe, opisujące, jak to samo słowo może funkcjonować jednocześnie jako pochwała zaangażowania i jako lekceważąca etykieta braku profesjonalizmu.

Amator a profesjonalista mały|Teatr amatorski 1 pułku piechoty Legionów Polskich w rezerwie pod Piasecznem. W tradycji socjologicznej i kulturoznawczej przeciwstawienie amator – profesjonalista wiąże się z pojęciami gustu, klasy społecznej oraz dostępu do instytucjonalnych form kapitału kulturowego (wykształcenie, certyfikaty, afiliacje). Pierre Bourdieu wskazywał, że uprawianie sztuki „amatorsko” (np. gra na instrumencie, kolekcjonowanie sztuki) bywa zarówno strategią odróżniania się klasowego, jak i przejawem „miłośniczego” uczestnictwa w kulturze, które niekoniecznie jest gorsze jakościowo od praktyk zawodowych.