W ujęciu szerszym za sztandarowe uznaje się czasem całe ekosystemy, takie jak rafy koralowe i lasy deszczowe, lub obszary chronione, na przykład Serengeti i Yellowstone.
Definicje thumb|upright|Ryś euroazjatycki w logo Bieszczadzkiego Parku Narodowego – przykład zwierzęcia wykorzystywanego jako symbol obszaru chronionego w Polsce Termin „gatunek sztandarowy” wiąże się z metaforą reprezentacji – w powszechnym rozumieniu gatunki sztandarowe traktuje się jak ambasadorów lub ikony projektu czy ruchu na rzecz ochrony przyrody. Geograf Maan Barua zwrócił uwagę, że metafory wpływają na to, co ludzie rozumieją i jak działają, że na gatunki sztandarowe nieproporcjonalnie często wybiera się ssaki oraz że biolodzy powinni świadomie posługiwać się językiem, by poprawić wiedzę społeczeństwa o ochronie przyrody.
Sformułowano wiele definicji gatunku sztandarowego i przez pewien czas pojęcie to było niejednoznaczne nawet w literaturze naukowej. Większość nowszych definicji kładzie nacisk na strategiczny, społeczno-ekonomiczny i marketingowy charakter koncepcji.