Trafna interpretacja Badacze stworzyli wiele pomysłowych eksperymentów, aby sprawdzić, który model wyjaśniania powyższego zjawiska jest prawdziwy. Na podstawie tych badań dzisiaj twierdzi się, że teoria dysonansu poznawczego lepiej tłumaczy zjawiska zachodzące w umyśle ludzi wtedy, gdy ich działanie jest związane w jakiś sposób z samooceną. Natomiast teoria spostrzegania siebie ma o wiele szersze zastosowanie i odnosi się do wszystkich sytuacji, w które nie jest uwikłana samoocena i dobre samopoczucie. W powyższym przykładzie lepiej opisuje mechanizmy wewnętrzne teoria dysonansu poznawczego. Jeśli jednak pisanie eseju dotyczyłoby tematu obojętnego, lub takiego, w którym badani nie mają jeszcze wyrobionego zdania, wyniki byłyby podobne (ci którym więcej zapłacimy mniej się zmienią) i wtedy wewnętrzne procesy podobne byłyby do tego, co opisuje teoria autopercepcji.