W tym znaczeniu jest to prawnie przyznana możliwość odmowy zaspokojenia roszczenia drugiej strony przez powołanie się na określoną okoliczność przewidzianą przez prawo.
Zarzut należy odróżnić od samego zaprzeczenia twierdzeniom drugiej strony oraz od procesowego zarzutu rozumianego szeroko jako określone twierdzenie lub środek obrony. W znaczeniu dotyczącym prawa podmiotowego chodzi o szczególną sytuację materialnoprawną podmiotu.
Uprawnienie a norma prawna
Uprawnienie nie jest samodzielnym składnikiem struktury każdej normy prawnej. Norma prawna jako norma postępowania wyznacza przede wszystkim określonemu adresatowi obowiązek zachowania się w określony sposób. Uprawnienie innego podmiotu jest sytuacją prawną rekonstruowaną ze względu na treść takiej normy lub zespołu norm.
Z tego względu nie należy utożsamiać:
normy prawnej z uprawnieniem; przepisu prawnego „przyznającego uprawnienie” z samym uprawnieniem; uprawnienia z kompetencją; uprawnienia z wolnością prawną; pojedynczego uprawnienia z całym prawem podmiotowym.
Rozróżnienia te służą analizie sposobu, w jaki normy prawne wyznaczają sytuacje poszczególnych podmiotów.
Sytuacje prawne