według poglądów badacza utwór literacki w ogóle nie łączy się z rzeczywistością, a jedynie z jej obrazem w głowie czytelnika.
Realizm jako prąd literacki Po raz pierwszy termin realizm w znaczeniu XIX-wiecznym pojawił się we Francji w 1826 roku w 13 numerze czasopisma „Mercure français du XIX siècle”, jako synonim „literatury prawdy”. Szybko jednak nabrał negatywnego zabarwienia i był przez kilkadziesiąt następnych lat używany przez krytyków, którzy negatywnie oceniali niektóre dokładne opisy pojawiające się w ówczesnej literaturze (w tym romantycznej). Redefinicję tego pojęcia przeprowadził Jules Champfleury w swoich publikacjach: Le réalisme (1857) i Grandes figures d’hier et d’aujourd’hui (Wielkie postacie dnia wczorajszego i dzisiejszego, 1861). Ocenił w nich wiele ówczesnych francuskich powieści, klasyfikując je albo jako nielicujące się z realnym życiem, faktami i obfitujące w liryzm (za takie uważał powieści Eugène’a Sue, Alexandre’a Dumasa i George Sand), albo spełniające wymogi definiowanego przez siebie realizmu, ukazującego społeczne zależności, a także bezosobowy i bezstronny opis świata. Jako prekursora i najdoskonalszego realizatora takich założeń literatury uważał Honoré de Balzaca (głównie za cykl Komedia ludzka) oraz Stendhala (Czerwone i czarne).