Za jego panowania założono w Kairze jedną z najsławniejszych medres (uczelni) świata islamu – Al-Azhar, która funkcjonuje do dziś. Następcą Al-Aziza był jego syn Al-Hakim (996–1021). Nie kontynuował on polityki podbojów, gdyż coraz trudniej było utrzymać jedność wielkiego imperium. Jeszcze za jego poprzednika utracono kontrolę nad Marokiem (987). Za rządów zaś Al-Hakima uniezależniła się od Fatymidów Algieria (1015). W czasie swych rządów Al-Hakim stopniowo odchodził od polityki tolerancyjnej poprzedników i rozpoczął politykę islamizacji żydów i chrześcijan. W roku 1009 rozkazał nawet zburzyć Bazylikę Grobu Świętego w Jerozolimie (choć jej odbudowę rozpoczęto już 3 lata później). Mimo tego udało mu się ustanowić pokojowe stosunki z Bizancjum. Dochodziło też do kontrowersji pomiędzy wspieranymi przez niego isma’ilitami a stanowiącymi większość mieszkańców państwa sunnitami, co związane było z rywalizacją pomiędzy kalifatem kairskim i bagdadzkim.