Żył przeszłością, a studia i pisanie rozmaitych dzieł stanowiły jego jedyną namiętność.

Z powrotem u władzy Po śmierci najstarszego syna Roman Lekapen nie kwapił się z wyznaczeniem na swego następcę któregoś z młodszych synów. 16 grudnia 944 roku aresztowali oni ojca i zesłali na wyspę Porti, gdzie dokonał życia jako mnich w 948 roku. Młodzi Lekapenowie przeliczyli się jednak, sądząc, że obejmą władzę, być może dali się wywieść w pole przez podszepty zwolenników Konstantyna VII. Lekapenom nie udało się zgładzić prawowitego władcy. 27 stycznia 945 roku Konstantyn VII kazał aresztować swoich szwagrów, po czym skazał ich na wygnanie, gdzie jakiś czas potem w gwałtowny sposób zakończyli życie. Jako władca ulegał wpływom otoczenia, a przede wszystkim swej żony Heleny. Po upadku Lekapenów doszło do zmian personalnych na dworze. Wszechmogącym szefem koterii dworskiej został magister Bazyli Petinos. Konstantyn VII faworyzował potężny ród Fokasów. Bardas Fokas, niegdyś główny rywal Romana Lekapena, objął naczelne dowództwo, jego trzej synowie otrzymali wysokie stanowiska w armii. Na stolicy patriarchalnej Konstantyn pozostawił związanego z Romanem Teofilakta, którego po śmierci w 959 roku zastąpił Polyeukt.