Cechy, budowa i odmiany thumb|Wolfgang Amadeus Mozart, pierwsza część (Allegro aperto) Koncertu obojowego C-dur KV 314 (1777) – przykład klasycznego koncertu solowego, w którym orkiestra i solista wspólnie rozwijają materiał, a przed końcowym tutti pojawia się nieakompaniowana kadencja oboju Podstawą konstrukcji koncertu jest relacja między jednym lub kilkoma solistami a orkiestrą albo między grupami samej orkiestry. W toku utworu wykonawcy lub ich grupy mogą naprzemiennie przedstawiać i przekształcać materiał muzyczny, odpowiadać sobie albo ze sobą rywalizować. Relacja ta rozciąga się od dominacji wirtuozowskiej partii solowej na tle akompaniamentu po równorzędne współdziałanie, w którym orkiestra aktywnie uczestniczy w rozwoju materiału.

Najtrwalszym schematem, od którego wielokrotnie odstępowano, jest układ trzech części skontrastowanych pod względem tempa i charakteru: szybkiej–wolnej–szybkiej. W typowym koncercie barokowym części szybkie przyjmują formę ritornelową, opartą na przemienności powracających odcinków orkiestrowych i epizodów solowych. Model klasyczny ma postać trzyczęściowego cyklu sonatowego bez menueta: w pierwszej części forma sonatowa łączy się z zasadą ritornelową, część środkowa jest zwykle powolna i liryczna, a finał najczęściej przyjmuje formę ronda, niekiedy połączoną z formą sonatową.