O nyablo de fuella gran () ye una especie de planta fanerogama d'o chenero Dioscorea y d'a familia Dioscoreaceae.
Distribución Ye una especie endemica d'o Pireneu central; se da mas que mas en a provincia de Uesca, con as suyas millors poblaciones en o Parque Nacional d'Ordesa y d'as Tres Serols, Guía imprescindible de las flores del Parque Nacional de Ordesa y Monte Perdido. J.L. Benito Alonso. Ed. Jolube. Jaca, 2015. . encara que tamién en Gavarnía y Gèdra, istas zagueras localidaz d'Occitania.
Descripción Se troba sobre substrato calsino. Poseye a saber-las radicelas que le permiten ancorar-se a rallazos d'alta pendient, o suyo habitat mas común. En a base d'o tallo forma una mena de tuberclo dito nyablo, en cual superficie pueden observar-se as muescas d'a inflorescencia anyal que produce: contando-las, pueden datar-se individuos de dica tres sieglos d'edat. Cada anyo fa fuellas y tallos tiernos; ditas fuellas son acorazonadas, verde mate, con uns niervos muit caracteristicos. O fruito ye erecto, con tres altas y un estilo persistent.
A distribución actual d'a mayor parti de representants d'a familia Dioscoreaceae ye tropical, por ixo s'interpreta que Dioscorea pyrenaica y Dioscorea chouardii son flora relicta de cuan o Pireneu se trobaba baixo un clima tropical; con o cambio climatico, as suyas poblacions fuoron reculando dica quedar relegadas a la distribución actual que, en a Peninsula, suposa un autentico refuchio.
A especie se troba catalogada como d'intrés especial en o Catalogo d'as Especies Menazadas d'Aragón.
Referencias
Bibliografía Atlas de la Flora del Pirineo Aragonés. Luis Villar y col.. Instituto de Estudios Altoaragoneses y Instituto Pirenaico de Ecología-CSIC, 2001. .
Pyrenaica Categoría:Endemismos pirenencos Categoría:Flora d'Aragón Categoría:Flora de Francia Categoría:Flora d'os Pireneus