Les familia de llingües yucaguiras o llingües yukaghir ye un conxuntu de llingües pertenecientes a les llamaes llingües paleosiberianas, falaes en Rusia. Les úniques dos llingües pertenecientes a esta familia qu'entá se falen son: Yucaguiro septentrional, tamién llamáu yukaghir, jukagir, odul, tundra, tundre o yukagir. Yucaguiro meridional, tamién llamáu yukaghir, jukagir, kolym, kolyma, odul, yukagir o yukahir del sur.
Nun son conocíes rellaciones con otres llingües, anque se suxirió un parentescu coles llingües uráliques. Toles llingües de la familia yukaghir son llingües amenaciaes en peligru d'estinción.
Parentescu urálicu El parentescu coles llingües uráliques foi propuesta primero por Collinder (1940). Una de les motivaciones principales pa rellacionar estes llingües col urálicu son delles correspondencies nel sistema de casos ente les llingües yukaghir y el protosamoyeda:
{| class=wikitable ! Casu !Protosamoyeda ! Yukaghir |- | align=center | llocativu | align=center | *-n(V) | align=center | -γa/-qa (nomes, pronomes) -γa-ne/-qa-ne (nomes) |- | align=center | prolativo | align=center | *-m-n(V) | align=center | -n (alverbios, postposciones) -γa-n/-qa-n (nomes, pronomes) |- | align=center | ablativu | align=center | *-t(V) | align=center | -t (alverbios, postposciones) -γa-t/-qa-t (nomes, pronomes) |- | align=center | dativu/lativo | align=center | *-ŋ | align=center | -ń (pronomes) -ŋi-ń(nomes) -de/-ŋo-de (alverbios)
Comparanza léxica Los numberales nos dos llingües yukaghiras modernes son:Yukaghir Numerals (E. Chan) {|class=wikitable style=text-align:center; |- ! GLOSA ! Yukaghirseptentrional !! Yukaghirmeridional ! PROTO-YUKAGHIR |- | '1' || mārquonʼ || irkēj || *māl- |- | '2' || kijuonʼ || ataqlōj || *ki-lōɲ*ataq-lōɲ |- | '3' || jaluonʼ || jālōj || *ja-lōɲ |- | '4' || jalaklanʼ || ileklōj || *jalək-lōɲ |- | '5' || imdaldʼanʼ || n'əɣanbōj || |- | '6' || mālajlanʼ || mālōj || *māl-ja-lōɲ2 x 3 |- | '7' || puskijanʼ || purkījōj || *aguadía-kī-lōɲ |- | '8' || mālajlaklanʼ || malɣiləklōj || *māl-jalək-lōɲ2 x 4 |- | '9' || valʼɣarumkuruonʼ || kunirkil'ǯōj || *10-1 |- | '10' || kunilʼanʼ || kunel'ōj || *kunil-(l)ōɲ
Ver tamién Llingües paleosiberianas Llingües uráliques
Referencies
Yucaguiro