Ядвіга Ягелонка () — польская прынцэса і літоўская князёўна з роду Ягелонаў, дачка караля Казіміра IV і Елізаветы Аўстрыйскай, жонка герцага Ландсхут-Баварскага Георга Багатага.

Раннія гады thumb|190px|left|Двор замка Вавель, Кракаў thumb|190px|left|Кафедральны сабор святых Станіслава і Вацлава, Кракаў Ядвіга нарадзілася 21 верасня 1457 у Кракаве. Яна была другім дзіцем і старэйшай дачкой караля Польскага і вялікага князя Літоўскага Казіміра IV і Елізаветы Аўстрыйскай. У сям'і ўжо рос сын Уладзіслаў. Нованароджаную ахрысцілі ў Кракаўскім кафедральным саборы. Сваё імя дзяўчынка атрымала паводле традыцыі дому Ягелонаў: старэйшую дачку назвалі ў гонар каралевы Ядвігі. Даных пра адукацыю дзяўчынкі не захавалася. На працягу наступных васямнаццаці гадоў у Ядвігі з'явілася восем братоў і сясцёр. Яшчэ тры сёстры нарадзіліся, калі яна ўжо адбыла ў Баварыю. У 1468 г. яе рукі дамагаўся кароль Венгрыі Мацьяш Хуньядзі. 8 красавіка 1468 у Кракаў прыбыў венгерскі пасланец - оламаўцкі біскуп Пратасі з Боскавіц . Ён прапанаваў Казіміру IV гэты шлюб для ўмацавання будучага саюза, накіраванага супраць Іржы з Падэбрадаў. Сватаўство Мацьяша падтрымліваў Рымскі Папа Павел II. У той час Казімір IV знаходзіўся ў міры з каралём Іржы, да таго ж жонка Казіміра каралева Елізавета была катэгарычна супраць шлюбу Ядвігі і Мацьяша. Мацьяшу Хуньядзі было адмоўлена. У наступным годзе ён быў выбраны каралём Чэхіі. Іржы з Падэбрадаў быў вымушаны шукаць прыстанішча ў Польшчы. Мацьяш ізноў прасіў сабе ў жонкі Ядвігу і зноў атрымаў адмову. 20 кастрычніка 1470 годзе ў Грацы быў складзены дагавор паміж імператарам Фрыдрыхам III і каралём Казімірам IV. Сярод іншых было разгледжана і пытанне пра жаніцьбу сына Фрыдрыха Максіміліяна на дачцэ Казіміра Ядвізе. Мацьяш Хуньядзі яшчэ двойчы спрабаваў жаніцца на Ядвізе: у ліпені 1471 г. і верасні 1473 г. Абедзве яго прапановы былі адхілены.

«Ландсхуцкае вяселле»

У 1474 годзе баварскі герцаг Людвіг IX Багаты пачаў перамовы аб шлюбе свайго сына і спадчынніка Георга з польскай прынцэсай, імкнучыся ўмацаваць палітычны ўплыў і прадэманстраваць свой статус.

Вяселле адбылося 14 лістапада 1475 года ў горадзе Ландсхут. Урачыстасць стала беспрэцэдэнтнай па сваім маштабе. На свята прыбыло каля 10 000 гасцей з усёй Еўропы, уключаючы імператара Свяшчэннай Рымскай імперыі Фрыдрыха III. Святкаванні доўжыліся некалькі дзён і суправаджаліся рыцарскімі турнірамі, балямі і грандыёзнымі застоллямі. Гэтая падзея рэгулярна рэканструюецца ў Ландсхуце і з'яўляецца адным з найбуйнейшых гістарычных фестываляў Еўропы ().

Жыццё ў Баварыі і выгнанне У 1479 годзе пасля смерці свёкра Ядвіга афіцыйна стала герцагіняй-кансортам Ландсхут-Баварскай. Аднак сямейнае жыццё не было шчаслівым: Георг Багаты меў рэпутацыю алкаголіка і бабніка.

У 1485 годзе Георг аддаліў жонку ад герцагскага двара ў Ландсхуце і пасяліў яе ў замку Бургхаўзен. Хоць некаторыя раннія гісторыкі пісалі, што Ядвіга жыла там у суровым зняволенні, сучасныя даследаванні паказваюць, што яна мела ўласны раскошны двор, шматлікіх слуг і часта бачылася з мужам, які перыядычна наведваў яе для вырашэння дзяржаўных і сямейных спраў. Пад лістамі яна заўсёды падпісвалася як «нараджэная каралева Польшчы».

Дзеці У шлюбе з Георгам нарадзілася некалькі дзяцей (па розных крыніцах ад 3 да 5), але сыны памерлі ў раннім узросце: Людвіг (1476—1496) Рупрэхт (1477) Елізавета Баварская (1478—1504) — выйшла замуж за пфальцграфа Рупрэхта; спроба перадаць ёй у спадчыну герцагства стала прычынай Вайны за ландсхуцкую спадчыну. Маргарыта (1480—1531) — стала манашкай і ігуменняй у бенедыкцінскім манастыры Нойбург.

Смерць Ядвіга Ягелонка нечакана памерла ў замку Бургхаўзен ва ўзросце 44 гадоў. Яна была пахавана ў цыстэрцыянскім манастыры Райтэнхаслах. Яе брат, польскі кароль Аляксандр Ягелончык, даведаўся пра смерць сястры толькі праз 11 месяцаў пасля пахавання.

У 1803 годзе падчас секулярызацыі надмагілле было знішчана, аднак цяпер на месцы яе пахавання ўсталявана памятная пліта.

Крыніцы

Спасылкі