Пальчатакарэннік бузінны, Ятрышнік бузінны у крыніцы пад назвай (Dactylorhiza sambucina) — від шматгадовых травяністых раслін сямейства Архідныя.
Назва Відавы эпітэт тлумачыцца тым, што кветкі маюць слабы пах .
Батанічнае апісанне
Пальчатакарэннік бузінны — шматгадовая і травяністая расліна з 2-4-лопасцевым клубнямі вышынёй да 30 см. Кветкі могуць быць ці жаўтлявыя, ці пурпурныя.
Экалогія
Расце ў лясах, на ўзлесках, сярод хмызнякоў, на мохавых балотах, вільготных лугах, лясных палянах і схілах.
Сінонімы
Сінонімы:
Orchis sambucina L., 1755 Orchis incarnata var. sambucina (L.) Lapeyr. ex Bubani, 1897 Dactylorchis sambucina (L.) Verm., 1947 Orchis sambucina var. rubra Winterl, 1788 Orchis incarnata Willd., 1805, nom. illeg. Orchis schleicheri Sweet, 1827 Orchis sambucina var. incarnata Gaudin, 1829 Orchis saccata Rchb., 1830, nom. illeg. Orchis fasciculata Tineo, 1844 Orchis pallens Moritzi, 1844, sensu auct. Orchis sambucina var. purpurea W.D.J.Koch, 1845 Orchis sambucina var. purpurascens R.Hinterh. & J.Hinterh., 1851 Orchis salina Fronius, 1857 Orchis lutea Dulac, 1867 Orchis laurentina R.Bolos ex Vayr., 1880 Orchis pseudosambucina var. fasciculata (Tineo) Nyman, 1882 Orchis sambucina f. bracteata M.Schulze, 1889 Orchis sambucina lusus candida Cariot & St.-Lag., 1889 Orchis sambucina laurentina (R.Bolos ex Vayr.) Willk., 1893 Orchis sambucina var. bracteata (M.Schulze) Harz, 1895 Orchis sambucina f. rubrobracteata Harz ex Schltdl., 1895 Orchis sambucina f. purpurea (W.D.J.Koch) Neuman, 1901 Orchis sambucina var. robusta Neuman, 1901 Orchis sambucina f. barlae Rouy, 1912 Orchis sambucina lusus lutea W.Zimm., 1912 Orchis sambucina subvar. luteopurpurea Rouy, 1912 Orchis sambucina subvar. purpurea (W.D.J.Koch) Rouy, 1912 Orchis sambucina lusus hybrida W.Zimm., 1916 Orchis sambucina f. lanceolata W.Zimm., 1916 Orchis sambucina f. obovata W.Zimm., 1916 Orchis sambucina f. tripartita A.Fuchs, 1921 Orchis sambucina f. hungarica Soó, 1927 Orchis sambucina f. laurentina (R.Bolos ex Vayr.) Soó, 1927 Orchis sambucina var. hungarica (Soó) A.Camus, 1928 Orchis sambucina lusus incarnata (Gaudin) Soó, 1928 Orchis sambucina var. lutea E.G.Camus, 1928, nom. illeg. Orchis sambucina var. zimmermannii A.Camus, 1928 Orchis sambucina lusus luteopurpurea (Rouy) G.Keller & Soó, 1933 Orchis sambucina lusus rubra (Winterl) Soó, 1933 Orchis sambucina monstr. subregalis Soó, 1933 Dactylorhiza sambucina var. hungarica (Soó) Soó, 1962 Dactylorhiza sambucina lusus incarnata (Gaudin) Soó, 1962 Dactylorhiza sambucina var. laurentina (R.Bolos ex Vayr.) Soó, 1962 Dactylorhiza sambucina f. rubra (Winterl) Hyl., 1966 Dactylorhiza sambucina subsp. laurentina (R.Bolos ex Vayr.) Malag., 1968 Dactylorhiza sambucina f. robusta (Neuman) Soó, 1971 Dactylorhiza sambucina f. rubrobracteata (Harz ex Schltdl., 1971 Dactylorhiza sambucina var. hybrida (W.Zimm.) Peitz, 1972 Dactylorhiza fasciculata (Tineo) H.Baumann & Künkele, 1981 Dactylorhiza latifolia f. rubra (Winterl) D.Tyteca & Gathoye, 1990 Dactylorhiza sambucina f. chusae C.E.Hermos., 2000 Dactylorhiza sambucina f. hybrida (W.Zimm.) Kümpel, 2002 Dactylorhiza cantabrica H.A.Pedersen, 2006
Значэнне і выкарыстанне
Выкарыстоўваецца ў народнай медыцыне; добры меданос.
Пальчатакарэннік у філатэліі
Ахова
Занесены ў Чырвоную кнігу Украіны (1996, 2009). Прыродаахоўны статус віду: уразлівы.
Літаратура
Тернопільський енциклопедичний словник / редкол.: Г. Яворський та ін. — Тернопіль: видавничо-поліграфічний комбінат «Збруч», 2004—2010. — Т. 1-4. — ISBN 978-966-528-279-2. — Т. 3: П-Я. — 2008. — 708 c., Н. Мшанецька.
Спасылкі
Энциклопедия декоративных садовых растений: пальчатокоренник Зозульки бузинові в Червоній книзі України (2009)
Катэгорыя:Пальчатакарэннік Катэгорыя:Флора Еўразіі Катэгорыя:Лекавыя расліны Катэгорыя:Меданосныя расліны