Ansel Easton Adams (ur. 20 lutego 1902 w San Francisco, zm. 22 kwietnia 1984 w Monterrey) – amerykański fotograf, z wykształcenia pianista.

Artysta zasłynął swoimi czarno-białymi fotografiami parków narodowych oraz jako autor wielu książek o fotografii, w tym trylogii podręczników techniki fotograficznej (The Camera, The Negative i The Print). Był (1932) współzałożycielem fotograficznego stowarzyszenia f/64 wspólnie z innymi mistrzami fotografii, takimi jak Edward Weston, Willard Van Dyke, Imogen Cunningham i innymi. Pierwsze zdjęcia wykonał w Yosemite National Park w Kalifornii w 1916.

Ansel Adams wymyślił system strefowy, technikę, która pozwala fotografom na przełożenie światła widzianego na konkretne odcienie na negatywie i papierze, w ten sposób dając im większą kontrolę nad fotografią. Adams był również pionierem wizualizacji (którą często nazywał prewizualizacją) gotowej odbitki opartej na pomiarach światła podczas fotografowania.

Życiorys Przodkowie Adams urodził się w Mount Durit na przedmieściach San Francisco, w rodzinie plasującej się w ścisłej klasie wyższej. Był jedynym dzieckiem Charlesa Hitchcock i Olive Adamsów, imię otrzymał po swoim wujku Anselmie Eastonie. Rodzina Adamsa przybyła do Kalifornii z Nowej Anglii, gdzie osiedliła się na początku osiemnastego wieku, emigrując z północnej Irlandii, nie była jednak powiązana z rodziną prezydenta Adamsa. Dziadek Ansela otworzył dobrze prosperującą działalność gospodarczą zajmującą się dostarczaniem surowca drzewnego, którą jego ojciec odziedziczył i prowadził. Talenty jego ojca, skupiały się jednak bardziej na naukach ścisłych, niż na biznesie. Sam Ansel zaś, wiele lat później, potępił całą gałąź przemysłu drzewnego za wycięcie zbyt wielu cennych drzew – sekwoi tworzących endemiczne kalifornijskie lasy. Rodzina jego matki wywodziła się z Baltimore. Dziadek Ansela ze strony matki, posiadał przedsiębiorstwo zajmujące się frachtem, stracił jednak fortunę inwestując ją w niepewne kopalnie i ryzykowny handel nieruchomościami w Nevadzie.

Dzieciństwo Ansel Adams przyszedł na świat w łóżku swoich rodziców. Wnuk bogatego barona drzewnego, dorastał w domu położonym pośród wydm Golden Gate. Gdy miał 4 lata, uległ wypadkowi podczas trzęsienia ziemi, jakie nawiedziło San Francisco w 1906 r. Został odrzucony na mur okalający ogród, uderzając w niego twarzą. Jednym z jego wczesnych wspomnień z dzieciństwa było oglądanie pożaru, który zniszczył większość miasta, kilka mil od jego domu. Jego wykrzywiony w lewo nos, nigdy nie został poddany operacji i pozostał taki przez całe jego życie.

Adams był nadpobudliwym i podatnym na choroby dzieckiem. Miał jedynie kilku przyjaciół, pomimo że jego dom rodzinny i otaczające go wzgórza leżące nieopodal zatoki San Francisco dostarczały mnóstwa możliwości dziecięcych zabaw. Nie miał cierpliwości do gier i zabaw, którymi zajmowali się jego rówieśnicy. Ciekawy wszystkiego, skierował się w stronę natury. W bardzo młodym wieku zaczął kolekcjonować owady i zajął się eksploracją pobliskiej plaży. Po tym jak jego ojciec kupił teleskop, obserwacje nocnego nieba stały się ich hobby. Rodzice zachęcali go, by podzielił ideały Ralpha Waldo Emersona i za jego przykładem wiódł skromne i moralne życie, któremu priorytety wyznaczałoby poczucie społecznej odpowiedzialności za ludzkość i przyrodę.

Po śmierci jego dziadka i kryzysie finansowym 1907 roku, przedsiębiorstwo jego ojca poniosło wielkie straty pieniężne, co w efekcie, około roku 1912, drastycznie obniżyło poziom materialny rodziny. Po tym jak Ansel został wydalony z kilku prywatnych szkół za „wybuchowość i nieuwagę”, jego ojciec postanowił zrezygnować z tradycyjnego modelu kształcenia i od 1915 roku, z pomocą guwernerów i ciotki Mary, osobiście zajmował się rozwojem intelektualnym syna. Podczas międzynarodowej wystawy Panama-Pacyfik, która odbyła się w San Francisco w 1915 roku, jego ojciec nalegał, aby syn spędzał większą część dnia studiując eksponaty, jako część prywatnej edukacji. W późniejszym czasie Ansel powrócił jednak do innej prywatnej szkoły, w której kontynuował naukę aż do ósmej klasy.

W swojej późniejszej młodości, skupił się przede wszystkim na muzyce. Posiadając fotograficzną pamięć, Adams szybko nauczył się czytać nuty i grać na pianinie. Dzięki ścisłej dyscyplinie uspokajającej jego nadpobudliwość i reżimowi ćwiczeń pianistycznych, jego zdolności szybko rozkwitły. Muzyka dała również ujście wstrząsającym nim emocjom, dlatego też Ansel zaczął poważnie rozważać karierę zawodowego pianisty koncertowego.

Fotografia – nowe hobby thumb|240px|The Tetons and the Snake River (1942) Po raz pierwszy Adams odwiedził Yosemite National Park w 1916 roku wraz ze swoją rodziną. Sławna dolina była pierwszym miejscem w Stanach Zjednoczonych, które dzięki ustawie kongresu, podpisanej przez Abrahama Lincolna w 1864 roku, znalazło się pod ochroną rządową. Adams opisał uczucia, które towarzyszyły mu, gdy po raz pierwszy ujrzał dolinę, która tak go zainspirowała, „Splendor Yosemite wybuchł ponad nami i było to wspaniale... jedną wspaniałość po drugiej zstępująca na nas... wszędzie było światło... zaczęła się dla mnie nowa era”. Jego ojciec podarował mu podczas tego pobytu jego pierwszy aparat – Kodak Brownie box camera i to właśnie wtedy Ansel zrobił swoje pierwsze zdjęcia, wraz z towarzyszącym mu hiperentuzjazmem. Następnego roku Adams powrócił do Yosemite z lepszymi aparatami i statywem. Zimą nauczył się podstawowych technik i pracy w ciemni, pracując na pół etatu w zakładzie fotograficznym w San Francisco. Adams zaczął zaczytywać się magazynami fotograficznymi, odwiedzał wystawy fotograficzne i uczęszczał na spotkania klubów. Wraz ze swym wujkiem Frankiem, organizował wyprawy w góry Sierra zimą i latem, ćwicząc wytrzymałość i rozwijając umiejętności robienia zdjęć na dużych wysokościach i przy trudnych warunkach pogodowych.

W wieku 17 lat Ansel dołączył do klubu Sierra, grupy stawiającej sobie za cel ochronę cudów przyrody i przyjął posadę kustosza zarządu organizacji, którą sprawował przez cztery lata. Adams pozostał członkiem Sierra przez całe swoje życie, będąc w późniejszym okresie również jej dyrektorem, stanowisko dyrektora sprawowała przez pewien czas również jego żona. Uczestniczył w corocznych klubowych wyprawach w góry Sierra i był również odpowiedzialny za zdobycie kilku szczytów po raz pierwszy w historii. W 1919 roku stał się ofiarą pandemii grypy, która wyniszczyła wówczas ludność świata. Czuł się poważnie chory, powrócił jednak do zdrowia po paru miesiącach kuracji.

W czasie gdy Ansel miał dwadzieścia lat, większość jego przyjaciół wywodziła się z kręgu muzyków, w szczególności skrzypków. W jego życiu pojawił się również Cedric Wright, który stał się jego najlepszym przyjacielem, jak również filozoficznym i kulturalnym mentorem. Filozofia, którą obaj podzielali, wywodziła się z dzieła Edwarda Carpentera Poprzez demokracje. Książka ta zachęcała do pogoni za pięknem w życiu i sztuce. Adams zawsze, gdy był w Yosemite, miał przy sobie jej kieszonkowe wydanie. Praca ta wpłynęła na jego osobistą filozofię, później Adams stwierdził „Wierzę w piękno. Wierzę w kamienie i wodę, powietrze i ziemię, ludzi, ich przyszłość i ich przeznaczenie”. Postanowił, że celem jego sztuki, fotografii, jak i muzyki będzie odkrywanie piękna przed innymi, aby zainspirować ich do tego samego.

Latem Adams rozkoszował się życiem spędzanym na górskich wspinaczkach, kempingu i fotografowaniem, resztę roku spędzał doskonaląc swoje zdolności pianistyczne, rozwijając technikę i ekspresję muzyczną. Dawał również lekcje gry, by zapewnić sobie jakieś przychody i wreszcie móc pozwolić sobie na pianino odpowiednie do jego muzycznych ambicji. Jego pierwsze fotografie zostały opublikowane w 1921 roku, zaś studio Best’s zaczęło w tym samym czasie sprzedawać odbitki jego zdjęć z Yosemite. Już jego wczesne fotografie pokazują wyjątkowo staranną, ostrożną kompozycję i wrażliwość na balans tonacji. W liście do rodziny dawał również wyraz zamiłowaniu do wspinaczki ku najlepszym punktom widzenia. Adams, wciąż planował jednak karierę muzyczną, nie zważając na swoje małe, posiniaczone przez wspinaczkową skłonność do brawury ręce, które ograniczały jego repertuar do przećwiczonych utworów. Nie zmieniło to jednak faktu, że Adamsa charakteryzowało niezwykle napięcie dotyku i wyśmienita muzykalność. Dopiero po siedmiu latach przyznał wreszcie, że co najwyżej może się stać pianistą koncertowym o ograniczonym repertuarze, akompaniatorem lub nauczycielem gry.

W latach dwudziestych Adams zaczął eksperymentować z aparatem miękkoogniskowym, fotorytownictwem i innymi technikami piktorialistycznych fotografów takich jak lider fotosecesjonistów Alfred Stieglitz, który usiłował gorliwie naśladować impresjonistów i chciał, aby fotografia była traktowana jak sztuka, na równi z malarstwem. Adams pozostał niechętny ręcznemu kolorowaniu fotografii, co było bardzo popularne w latach dwudziestych. Używał różnych obiektywów dla uzyskania różnych efektów, ostatecznie jednak odrzucił piktorializm dla bardziej realistycznego podejścia, które polegało przede wszystkim na ostrości, wysokim kontraście, precyzji ekspozycji i doskonaleniu kunsztu pracy w ciemni.

Kariera thumb|left|240px|Pracownicy na farmie w Manzanar Relocation Center W 1927 roku Adams podpisał kontrakt na swoje pierwsze portfolio w swoim nowym stylu, które zawierało sławne zdjęcie Monolit, przedstawiające Half Dome – granitową formację skalną w Parku Yosemite, od jej zachodniej strony. Zdjęcie zostało wykonane przy użyciu szklanej płytki i czerwonego filtra, dla wyostrzenia kontrastu tonów. W chwili, gdy robił zdjęcie, pozostała mu tylko jedna płytka. Przed wyzwoleniem migawki Adams wizualizował sobie efekt zaczernionego nieba przed zaryzykowaniem ostatniego zdjęcia. Później napisał „Byłem w stanie wyobrazić sobie pożądany obraz: nie takim, jakim jawił się w rzeczywistości, ale takim, jakim go czułem i takim, jakim chciałem żeby był na ostatecznej odbitce”. W 1927 roku Adams pisał: „Moje fotografie osiągnęły już fazę, w której warte są wystawienia ich na próbę światowej krytyki. Nagle zjawiłem się z nowym stylem, co do którego wierzę iż w przyszłości umiejscowi moje prace na poziomie równym najznamienitszym przykładom jakiejkolwiek sztuki, fotografii podobnej”. Dzięki nieocenionej pomocy i mecenatowi, powiązanego ze sztuką biznesmena Alberta Bendera, pierwsze portfolio Adamsa okazało się olbrzymim sukcesem (zarobiło ponad 4000 $) i wkrótce otrzymał on komercyjne zamówienia na sesje fotograficzne patronów, którzy kupili jego portfolio. W tym czasie Adams zrozumiał również jak ważne jest żeby jego fotografie, wykonywane z ostrożnie kształtowanym kunsztem, były reprodukowane z zachowaniem jak najwyższej jakości i tak by uzyskać jak najlepszy efekt. Na zaproszenie Bendera, Adams przystał do prestiżowego Roxburghe Club, stowarzyszenia poświęconego wysokiej jakości odbitkom i podnoszeniu standardów książek o sztuce. Przy tej okazji nauczył się wiele o procesie wywoływania zdjęć, atramencie, kompozycji i sprzęcie, co wykorzystał później w swych własnych projektach. Niestety wówczas Ansel większość swoich zdjęć, wywoływał w wyposażonej wyjątkowo ubogo ciemni, urządzonej w piwnicy domu swoich rodziców. Nakładało to na jego zdolności artystyczne wyjątkowe ograniczenia.

Ślub