Fiat Uno – samochód osobowy klasy aut miejskich produkowany pod włoską marką FIAT w latach 1983–2021.
Pierwsza generacja
thumb|left|225px|Fiat Uno I - tył thumb|left|225px|Fiat Uno I po liftingu thumb|left|225px|Fiat Uno I - tył po liftingu thumb|left|225px|Fiat Uno I po drugim liftingu thumb|left|225px|Fiat Uno I po trzecim liftingu thumb|left|225px|Fiat Uno I - tył po trzecim liftingu
Fiat Uno I został zaprezentowany po raz pierwszy w 1983 roku.
Nadwozie tego modelu było opracowane przez Giorgetto Giugiaro z firmy Italdesign Giugiaro. Oficjalna prezentacja nastąpiła 20 stycznia 1983 roku na przylądku Canaveral na Florydzie. Wyposażano go w silniki (dane patrz niżej) benzynowe o pojemności 0,9, 1,0, 1,1, 1,3 i 1,5 dm³ oraz silniki wysokoprężne (1,3 (także jako TURBO) i 1,7 dm³). Silnik Diesla 1,3 dm³ opracowano na bazie benzynowego o tej samej pojemności. Wersja Uno Turbo oferowana była w latach 1985–1989.
W ciągu 10 lat produkcji we Włoszech wyprodukowano 6 milionów egzemplarzy. W plebiscycie na Europejski Samochód Roku 1984 model zajął 1. pozycję.
Auto było również produkowane w Brazylii (od października 1984 roku) i Argentynie. W Europie występował w wersji 3- oraz 5-drzwiowej. W Ameryce Południowej znany był również jako kombi o nazwie Elba (w Brazylii i Europie) lub Duna Weekend (na wielu pozostałych rynkach), 2 i 4-drzwiowy sedan o nazwie Premio oraz Duna (poza Brazylią).
Modernizacje Przez 27 lat produkcji pierwszej generacji Fiata Uno, samochód przeszedł trzy duże modernizacje, z czego tylko jedna, pierwsza, dotyczyła europejskiego rynku.
Pierwszy lifting (1989) W 1989 roku samochód przeszedł pierwszy facelifting, w którym zmieniono wygląd zewnętrzny oraz wnętrze. Wymieniono także silniki – wersja 1,1l została zastąpiona nowym silnikiem FIRE (Fully Integrated Robotized Engine), a wersję 1,3l zastąpił model 1,4l. Oba te silniki występowały w wersji TURBO. Występowała również poszukiwana przez koneserów bardzo szybka i komfortowa wersja z silnikiem 1,5l, klimatyzacją, szyberdachem, szybami sterowanymi elektrycznie i welurową tapicerką. Z tym silnikiem była też oferowana skrzynia bezstopniowa CTX (Uno Selecta). Wersja Turbo dostępna była w latach 1989–1993.
Fiat Uno po głębokim liftingu był produkowany w także Polsce przez Fiat Auto Poland w Bielsku-Białej (1994–2000) i Tychach (2000–2002), RPA i Turcji (Tofas od 1993). Łącznie w obu tych polskich miastach powstało 173 416 egzemplarzy Uno, z czego 144 826 w Bielsku-Białej. Tam też padł roczny rekord produkcji (w 1997 roku) – 30 316 egzemplarzy.
Z chwilą zakończenia produkcji Uno w Tychach obliczono, że na świecie powstało 8,5 miliona.
Drugi lifting (1995) Drugi lifting Uno odbył się w 1995 roku i objął jedynie rynek Ameryki Południowej. Zmieniły się przetłoczenia na drzwiach, a także wygląd pasa przedniego, który zyskał bardziej kanciaste lampy i inaczej ukształtowany zderzak. Samochód eksportowany był także do Europy do 1997 roku pod marką Innocenti jako Innocenti Mille. Z kolei produkcja na wewnętrznym rynku brazylijskim trwała do 2004 roku, kiedy to przeprowadzono kolejny lifting. W międzyczasie, w 2001 roku samochód zmienił nazwę na Fiat Mille Fire.
Trzeci lifting (2004) W 2004 roku Uno przeszło największą od 1989, trzecią w kolei modernizację. Pojawił się zupełnie nowy przedni pas z innymi reflektorami i zmodernizowanym zderzakiem. Zmieniono też wkłady tylnych lamp, a także przeniesiono tablicę rejestracyjną z klapy bagażnika na zderzak. W Brazylii samochód był sprzedawany z silnikiem benzynowo-alkoholowym o pojemności 1,0 dm³ pod nazwą „Fiat Mille Fire” (od 2001 roku), zaś w wersji eksportowej jako „Uno Fire” z silnikiem benzynowym 1,3 dm³. Poza Ameryką Południową, samochód dostępny był w niektórych krajach Afryki. Napędzany był również silnikiem z serii FireFlex 1.0, który przystosowany jest do oferowanego w Ameryce Południowej paliwa – benzyny z dodatkiem alkoholu, może być napędzany także benzyną i gazem.
W 2009 roku łącznie z odmianami użytkowymi wyprodukowano 179 774 sztuki. Produkcja zakończyła się w 2010 roku, kiedy to przedstawiono drugą generację Uno.
Silniki (1983–1989) Silniki benzynowe: 0.9 45KM (1983–1989) 1.0 i 45KM (1985–1989) 1.1 55KM (1983–1989) 1.3 65KM (1985–1989) 1.3 Turbo i.e. 100KM (1987–1987) 1.5 i 75KM (1985–1989) 1.0 44KM (1986–1989) 1.1 50KM (1986–1989) 1.1 58KM (1985–1989) 1.3 68KM (1983–1985) 1.3 Turbo i.e. 105KM (1985–1989)
Silniki wysokoprężne: 1.3 Super Diesel 45KM (1983–1989) 1.7 D 60KM (1986–1989) 1.4 TD 70KM (1986–1989) + Wersja Silnik: Układ zasilania: Średnica × skok tłoka: St. sprężania: Moc maksymalna: Maks. moment obrotowy 0-100 km/h: V-max:Silniki benzynowe: 0.9 45 R4 0,9 l (903 cm³), OHV gaźnik 65,00 mm × 68,00 mm 9,0:1 45 KM (33 kW) przy 5600 obr/min 66 N•m przy 3000 obr/min 17,7 s 140 km/h 1.0 45S R4 1,0 l (999 cm³), SOHC gaźnik 70,00 mm × 64,90 mm 9,9:1 45 KM (33 kW) przy 5000 obr/min 80 N•m przy 2750 obr/min 18,0 s 135 km/h 1.1 60S R4 1,1 l (1116 cm³), SOHC gaźnik 80,00 mm × 55,50 mm b/d 60 KM (43 kW) przy 5700 obr/min 87 N•m przy 3000 obr/min 13,9 s 163 km/h 1.3 70SX R4 1,3 l (1301 cm³), SOHC gaźnik 86,00 mm × 56,00 mm b/d 70 KM (52 kW) przy 5700 obr/min 100 N•m przy 3000 obr/min 11,3 s 167 km/h 1.3 Turbo R4 1,3 l (1301 cm³), SOHC, turbo wtrysk Bo LE-Jet 80,50 mm × 63,90 mm 8,0:1 106 KM (78 kW) przy 5750 obr/min 146 N•m przy 3200 obr/min 8,3 s 196 km/h
Silniki (1989–2002) Silniki benzynowe: WersjaPojemnośćTyp silnikaMoc maksymalnaMaks. moment obrotowyPrędkość maks.0-100 km/h0.9 (od 1999r.)899 cm³R4/8 OHV39 KM / 5500 obr./min.65 Nm / 3000 obr./min.140 km/h22,3 s0.9 (do 1994r.)903 cm³R4/8 OHV45 KM / 5600 obr./min.67 Nm / 3000 obr./min.145 km/h17,0 sClip994 cm³R4/8 OHC48 KM / 6000 obr./min.72 Nm / 2600 obr./min.145 km/h17,7 s1.0999 cm³R4/8 OHC/gaźnik44 KM / 5000 obr./min.76 Nm / 2750 obr./min.145 km/h16,4 s1.0 FIRE999 cm³R4/8 OHC/FIRE45 KM / 5000 obr./min.74 Nm / 3250 obr./min.145 km/h16,4 s1.1 FIRE1108 cm³R4/8 OHC/FIRE50 KM / 5250 obr./min.84 Nm / 3000 obr./min.150 km/h16,1 s1.4 i.e.1372 cm³R4/8 OHC70 KM / 6000 obr./min.106 Nm / 3000 obr./min.165 km/h12,4 s1.5 i.e.1498 cm³R4/8 OHC75 KM / 5600 obr./min. 113 Nm / 3000 obr./min.171 km/h11,2 s1.3 Turbo i.e.1301 cm³R4/8 OHC100 KM / 6000 obr./min.142 Nm / 3500 obr./min.196 km/h8,5 s1.4 Turbo i.e.1372 cm³R4/8 OHC112 KM / 6000 obr./min.161 Nm / 3500 obr./min.200 km/h8,4 s
Silniki wysokoprężne: WersjaPojemnośćTyp silnikaMoc maksymalnaMaks. moment obrotowyPrędkość maks.0-100 km/h1.3 D1301 cm³R4/845 KM / 5000 obr./min. 75 Nm / 3000 obr./min.140 km/h20,6 s1.4 TD1367 cm³R4/870 KM / 4800 obr./min. 128 Nm / 3000 obr./min.165 km/h12,4 s1.7 DS1697 cm³R4/858 KM / 4600 obr./min. 98 Nm / 2900 obr./min.155 km/h15,9 s1.9 D1910 cm³R4/860 KM / 4400 obr./min. 108 Nm / 2500 obr./min.157 km/h14,0-15,9 s
Wyposażenie (1989–2002)Uno Klub Polska, Elementy wyposażenia Fiat Uno II. Bezpieczeństwo: Prawe lusterko zewnętrzne + Wycieraczka i spryskiwacz szyby tylnej + Ogrzewana tylna szyba + Spryskiwacz reflektorów Światła przeciwmgłowe przednie + Regulacja wysokości górnego mocowania pasów bezpieczeństwa + Pasy bezpieczeństwa dla pasażerów tylnej kanapy + Zagłówki dla pasażerów tylnej kanapy + Przedni stabilizator + ABS
Komfort: Centralny zamek + Centralny zamek sterowany pilotem + Elektrycznie podnoszone szyby przednie + Szyby atermiczne + Uchylne szyby boczne + Szyberdach otwierany ręcznie + Welurowa tapicerka + Skórzana tapicerka Fotele z regulacją lędźwiową Podgrzewane fotele Dzielona tylna kanapa + otwieranie bagażnika dźwignią z wnętrza samochodu + Uchwyty nad drzwiami dla pasażerów tylnej kanapy + Wewnętrzne lusterko wsteczne z lampką + Lusterko w osłonie przeciwsłonecznej pasażera + Popielniczka dla pasażerów tylnej kanapy + Okładziny plastikowe wnętrza + Kieszenie drzwiowe + Konsola środkowa do podłogi + Trzybiegowa dmuchawa wnętrza + Zegar cyfrowy + Radio i głośniki + Zamykany schowek Zapalniczka + Automatyczna kontrola temperatury Klimatyzacja Regulacja reflektorów z wnętrza samochodu + Trzybiegowy silnik wycieraczki przedniej + Relingi dachowe + Wspomaganie układu kierowniczego + Przekładnia automatyczna +
Stylizacja: Lakier metalik + Lakierowane zderzaki i lusterka + Nakładki plastikowe na progi i nadkola Listwy boczne + Felgi z lekkich stopów
Pozostałe: Chlapacze + Dodatkowy zbiornik paliwa Licznik przebiegu dziennego + Wskaźnik temperatury silnika + Obrotomierz + Moduł kontroli usterek
Pozycje zaznaczone plusem były dostępne w Polskiej produkcji.
Druga generacja
thumb|left|225px|Fiat Uno II - tył thumb|left|225px|Fiat Uno II po liftingu
Fiat Uno II został zaprezentowany po raz pierwszy w 2010 roku.
Jesienią 2010 roku na rynek trafiła druga generacja Uno – pierwsze w historii nowe wcielenie tego modelu od 1983 roku. Pojazd produkcji w Betim w Brazylii w pierwszej połowie 2010 roku i został przeznaczony wyłącznie na rynek Ameryki Południowej. Auto powstało na skróconej platformie Fiata Punto. Prace projektowe pod kryptonimem „Projekt 327” prowadzono w BrazyliiFiat Automóveis, [w:] Cars of the World. Edycja Polska 2009 (Samochody Świata 2009). Wyd. Moto Media Point, Skierdy 2008, s. 247-248. i we Włoszech według tych samych zasad, które stosowano projektując model Uno I. Trzy charakterystyczne pionowe otwory umieszczone na ścianie przedniej między logo marki a lewym reflektorem nawiązują stylistycznie do modelu Fiat Panda pierwszej generacji.
W modelach produkowanych w Brazylii zastosowano dwa silniki z zasilaniem benzynowo-alkoholowym typu Fuel-Flex. Najmniejszy i ze względów podatkowych najpopularniejszy silnik 1,0 dm³ Evo Flex w zależności od rodzaju paliwa rozwija moc maksymalną 73 lub 75 KM. Większy, przeznaczony głównie do modeli eksportowanych, 1,4 dm³ Evo Flex rozwija moc maksymalną 85 lub 88 KM.
Ofertę w 2012 roku wzbogaciła uterenowiona wersja „Fiat Uno Way” z powiększonym prześwitem i z plastikowymi osłonami na karoserię.
We wrześniu 2016 roku przedstawiono model po liftingu, w ramach którego odświeżono wygląd pasa przedniego.
Sprzedaż w Polsce RokPozycjaIlość sprzedanych sztukUdział w rynku1997623 3284,9%19981015 4803,0%1999919 2123,0%2000618 6633,9%2001512 5863,8%
Przypisy
Bibliografia
Fiat, [w:] Samochody Świata 2007, s. 16-17.
Uno 1984 Kategoria:Hatchbacki Fiat Uno II Kategoria:Samochody przednionapędowe Kategoria:Samochody subkompaktowe Kategoria:Samochody z lat 80. Kategoria:Samochody z lat 90. Kategoria:Samochody z lat 2000–2009 Kategoria:Samochody z lat 2010–2019 Kategoria:Samochody z lat 2020–2029