Mirosław Czech

Mirosław Czech, ukr. Мирослав Чех (ur. 16 grudnia 1962 w Wałczu) – polski polityk i dziennikarz ukraińskiego pochodzenia, poseł na Sejm II i III kadencji.

Życiorys Ukończył IV Liceum Ogólnokształcące w Legnicy z ukraińskim językiem nauczania, a w 1987 – studia na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego. W lipcu 1983 jako student UW wziął obok m.in. Włodzimierza Mokrego udział w powołaniu do życia nielegalnej Społecznej Rady Kościelnej przy Kościele greckokatolickim w Polsce, przemianowanej w 1984 za sugestią arcybiskupa Josyfa Slipego (z którym Mirosław Czech odbył następnie spotkanie w siedzibie Ukraińskiego Uniwersytetu Katolickiego im. św. Klemensa w Rzymie) na Bractwo św. Włodzimierza. Był działaczem tej organizacji. Według Jarosława Syrnyka był także związany z Ukraińskim Towarzystwem Społeczno-Kulturalnym, które nagrodziło go jako młodego twórcę kultury. Piotr Tyma określił go natomiast jako jednego z liderów społeczności ukraińskiej pozostających poza strukturami UTSK. Współpracował ze środowiskami opozycji politycznej w PRL; w maju 1989 wystosował wraz z Aleksandrą Hnatiuk, Eugeniuszem Misiłą i Mirosławem Syczem apel do społeczności ukraińskiej o włączenie się w kampanię wyborczą Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”.

Zawodowo zajął się dziennikarstwem, był m.in. redaktorem w Zakładzie Wydawniczym „Tyrsa” w Warszawie, a w latach 1990–1995 redaktorem naczelnym pisma „Zustriczi”, organu Związku Ukraińców w Polsce (ZUP). W styczniu 1990 opublikował w tygodniku „Nasze Słowo” artykuł Czy i czomu potribna nam nowa (i jaka) orhanizacija?, który stanowił istotny element debaty na temat modelu funkcjonowania społeczności ukraińskiej w Polsce. Zasiadał w Radzie Głównej ZUP.

W wyborach parlamentarnych w 1991 bez powodzenia ubiegał się o mandat poselski z listy Wyborczego Bloku Mniejszości. W 1993 kandydował do Sejmu z ramienia Unii Demokratycznej w okręgu koszalińskim; mandat uzyskał z listy ogólnopolskiejObwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 23 września 1993 r. o wynikach wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych w dniu 19 września 1993 r. ().. W II kadencji uczestniczył w pracach Komisji Mniejszości Narodowych i Etnіcznych oraz Komisji Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej. W 1996 wobec utworzenia Porozumienia Rosji i Białorusi apelował o zwiększenie aktywności powołanego w 1992 Komitetu Konsultacyjnego Prezydentów Rzeczypospolitej Polskiej i Ukrainy. W wyborach w 1997 po raz drugi wszedł do Sejmu – startował z listy Unii Wolności w okręgu olsztyńskim, mandat przypadł mu ponownie z listy ogólnopolskiejObwieszczenie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 25 września 1997 r. o wynikach wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych w dniu 21 września 1997 r. ().. W III kadencji był członkiem Komisji Spraw Zagranicznych oraz ponownie Komisji Mniejszości Narodowych i Etnicznych. W latach 1999–2001 sprawował funkcję przewodniczącego Komisji Nadzwyczajnej do rozpatrzenia projektów ordynacji wyborczych do Sejmu i do Senatu oraz o zmianie ustawy o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

Stał się jednym z liderów Unii Wolności; w latach 1997–2001 pełnił funkcję jej sekretarza generalnego. W grudniu 2000 podczas wyborów przewodniczącego partii wspierał Bronisława Geremka; uchodził za głównego organizatora poparcia dla jego kandydatury wśród członków UW. Miał też odpowiadać za przeforsowanie listy kandydatów do nowej rady krajowej Unii Wolności, do której nie wybrano większości startujących dawnych liberałów. W wyborach w 2001 bez powodzenia ubiegał się o poselską reelekcję w nowo utworzonym okręgu olsztyńskim. Był wówczas szefem sztabu UW, a jego partia nie przekroczyła progu wyborczego. W latach 2005–2006 zajmował stanowisko sekretarza generalnego powstałej z przekształcenia UW Partii Demokratycznej – demokraci.pl; po porażce tej ostatniej partii w wyborach parlamentarnych w 2005 wycofał się z bieżącej polityki.

Należał do krytyków polskiego zbliżenia z Rosją za prezydentury Lecha Kaczyńskiego. Po 2015 sympatyzował z opozycją wobec rządów Prawa i Sprawiedliwości. W latach 2016–2019 pracował w finansowanym przez Unię Europejską zespole doradców strategicznych prezydenta Ukrainy Petra Poroszenki pod kierownictwem Leszka Balcerowicza.

Komentator polityczny „Gazety Wyborczej” oraz radia Tok FM, zasiadł w radzie redakcyjnej serii wydawniczej „Bazyliańskie Studia Historyczne” Zakonu Bazylianów Świętego Jozafata. W 2002 wszedł w skład zgromadzenia fundatorów Fundacji Klub Obywatelski, kierowanej do 2003 przez Mikołaja Dowgielewicza, a następnie do 2015 przez Ryszarda Petru. W latach 2012–2016 był członkiem zarządu Fundacji im. Stefana Batorego. Został też członkiem rady Fundacji Centrum im. prof. Bronisława Geremka.

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Absolwenci IV Liceum Ogólnokształcącego w Legnicy Kategoria:Absolwenci Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Działacze mniejszości ukraińskiej w III RP Kategoria:Polacy pochodzenia ukraińskiego Kategoria:Politycy Partii Demokratycznej – demokraci.pl Kategoria:Politycy Unii Demokratycznej Kategoria:Politycy Unii Wolności Kategoria:Polscy dziennikarze prasowi Kategoria:Polscy redaktorzy naczelni Kategoria:Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej II kadencji (1993–1997) Kategoria:Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej III kadencji (1997–2001) Kategoria:Ludzie urodzeni w Wałczu Kategoria:Urodzeni w 1962