Czym różni się etyka od moralności i obyczajów Na lekcjach etyki często pojawiają się słowa: etyka, moralność, obyczaje. Brzmią podobnie, ale znaczą coś innego. Warto je odróżniać, żeby lepiej rozumieć rozmowy o tym, co dobre i złe.

Czym jest moralność Moralność to: zespół ocen, zasad i norm, które faktycznie obowiązują w jakiejś grupie (np. w rodzinie, klasie, społeczeństwie) to, co ludzie zwykle uważają za dobre lub złe zachowanie to, jak naprawdę postępują i jak oceniają postępowanie innych

Przykłady: w klasie przyjęło się, że nie wyśmiewa się kogoś za wygląd większość ludzi uważa, że kradzież jest zła w danej rodzinie normalne jest, że dzieci pomagają w domowych obowiązkach

Moralność opisuje to, jakie zasady i oceny są w danej grupie przyjęte w praktyce.

Czym są obyczaje Obyczaje to: przyjęte w danej kulturze lub grupie sposoby zachowania zwyczaje, formy grzeczności, rytuały, tradycje

Przykłady: sposób witania się (uścisk dłoni, przytulenie, ukłon) zasady nakrywania do stołu i zachowania przy posiłku to, jak obchodzimy święta, urodziny, ważne wydarzenia styl ubierania się w szkole lub podczas uroczystości

Obyczaje mogą: zmieniać się z czasem różnić się między krajami, kulturami, grupami społecznymi być oceniane etycznie (niektóre obyczaje są uznawane za dobre, inne za krzywdzące)

Czym jest etyka Etyka to: dziedzina filozofii, która zastanawia się nad tym, co jest moralnie dobre, a co złe próba zrozumienia i uzasadnienia, dlaczego pewne czyny są słuszne, a inne nie namysł nad zasadami, wartościami i sensem ludzkiego działania

Etyka: zadaje pytania: jak należy żyć? jak należy postępować wobec innych? analizuje moralność i obyczaje, a nie tylko je powtarza potrafi krytycznie oceniać istniejące zwyczaje i zasady (także te, które są popularne)

Jak to od siebie odróżnić Można to ująć w prosty sposób:

moralność – to, jakie zasady i oceny faktycznie obowiązują w danej grupie i jak ludzie naprawdę postępują obyczaje – to, jak „wypada się zachować” według zwyczaju, tradycji i kultury etyka – to krytyczne myślenie i dyskusja o tym, jakie zasady i wartości są naprawdę słuszne

Przykład: obyczaj: w niektórych kulturach dzieci nie odzywają się przy stole, gdy mówią dorośli moralność: w danej grupie uważa się, że „dzieci powinny być zawsze posłuszne dorosłym” etyka: zadaje pytanie, czy taki zwyczaj i taka zasada szanują godność dziecka i jego prawa, czy może prowadzą do nadużyć

Po co odróżniać te pojęcia Warto je rozróżniać, bo: coś może być zgodne z obyczajem, ale sprzeczne z etyką (np. obyczaj wyśmiewania „innych” w grupie) coś może być przyjęte w moralności danej grupy, ale etycznie wątpliwe (np. akceptowanie ściągania jako „normalne”) etyka pomaga nie przyjmować bez zastanowienia wszystkich zwyczajów i opinii większości

Uczenie się etyki polega między innymi na tym, żeby: widzieć różnicę między tym, „jak jest”, a tym, „jak powinno być” umieć oceniać obyczaje i moralność z punktu widzenia wartości, takich jak godność, sprawiedliwość, niekrzywdzenie, wolność i odpowiedzialność.