Вадзім Леанідавіч Леўшын (1896—1969) — савецкі фізік, прафесар МДУ, лаўрэат дзвюх Сталінскіх прэмій другой ступені.
Біяграфія Нарадзіўся 16 (28) студзеня 1896 года ў Карчаве (цяпер не існуе). Скончыў пачатковую вучэльню ў Цверы, затым — Аляксееўскае рэальнае вучылішча ў Кашыне. У 1913 годзе здаў экстэрнам іспыт па лацінскай мове ў Цвярской гімназіі і паступіў на фізіка-матэматычны факультэт Маскоўскага ўніверсітэта, які скончыў у 1918 годзе з дыпломам першай ступені.
У 1919—1932 гадах працаваў у Інстытуце фізікі і біяфізікі, у 1930—1935 гадах — у Інстытуце фізікі Маскоўскага ўніверсітэта, з 1934 года працаваў у ФІЯН імя П. М. Лебедзева. Выкладаў у шэрагу вышэйшых навучальных устаноў. У 1930—1935 гадах — у МГРІ імя С. Арджанікідзэ (з 1933 года — прафесар). З 1944 года — прафесар МДУ імя М. В. Ламаносава. Член ВКП(б) з 1945 года.
Вадзім Леўшын у 1944 годзе аднавіў на кафедры оптыкі МДУ даследаванні па люмінесцэнцыі, якія ляглі ў аснову яго манаграфіі «Фоталюмінесцэнцыя вадкіх і цвёрдых рэчываў» (1951), якая стала капітальнай працай у гэтай галіне, якая атрымала прызнанне ў нас у краіне і за мяжой. Даследаванні завяршыліся стварэннем эканамічных люмінесцэнтных лямпаў дзённага святла, якія былі ўкаранёны на Маскоўскім электралямпавым заводзе. У 1951 годзе група навукоўцаў на чале з акадэмікам С. І. Вавілавым і прафесарам Леўшыным за распрацоўку люмінесцэнтных лямпаў была ўдастоена Сталінскай прэміі. Пад кіраўніцтвам Лёўшына былі сінтэзаваны кристаллофосфоры, якія даюць яркую ўспышку пад дзеяннем інфрачырвонай радыяцыі. Атрыманыя экраны ўманціраваліся ў тыпавыя палявыя і марскія біноклі. Створаныя такім чынам прыборы начнога бачання былі прыняты на ўзбраенне Чырвонай Арміі і асабліва шырока выкарыстоўваліся пры вывадзе караванаў судоў паўночных партоў. За цыкл работ па ўспышачных крышталафосфарах Лёўшын і кіруемы ім калектыў былі адзначаны прэміяй ім. Л. І. Мандэльштама Акадэміі навук (1947), а затым Сталінскай прэміяй (1952).
Памёр 12 сьнежня 1969 года. Пахаваны ў Маскве на Данскіх могілках.
Крыніцы